Bộ quần áo mới của hoàng đế

Nhiều năm về trước có một ông hoàng đế mê quần áo mới tới mức tiêu hết tiền của vào việc ăn diện. Ông chẳng màng tới binh lính, chẳng thích xem hát, cũng chẳng buồn đi dạo trong rừng, trừ khi đó là dịp để khoe một bộ cánh mới. Mỗi giờ trong ngày ông thay một bộ áo. Ở các nước khác, người ta hay nói: nhà vua đang họp với các quan. Còn ở nước này, người ta nói: hoàng đế đang ở trong phòng thay áo.

Kinh thành của ông lúc nào cũng nhộn nhịp, ngày nào cũng có khách lạ. Một hôm có hai gã bịp tới, tự xưng là thợ dệt. Chúng rao rằng chúng dệt được thứ vải đẹp nhất trần đời. Không chỉ màu sắc và hoa văn tuyệt mỹ, mà quần áo may bằng thứ vải ấy còn có một phép lạ: ai không xứng với chức vụ của mình, hoặc ai ngu đần không thể tả, thì sẽ không nhìn thấy nó.

Hoàng đế nghĩ bụng: vải này hay quá. Mặc vào, ta sẽ biết ngay trong triều ai là kẻ không xứng chức, ai khôn ai dại. Phải dệt cho ta ngay. Ông đưa cho hai gã thợ một món tiền lớn để bắt tay vào việc.

Hai gã dựng hai khung cửi, làm như đang dệt, nhưng trên khung chẳng có gì cả. Chúng đòi tơ tằm tốt nhất, vàng ròng lấp lánh nhất, rồi nhét cả vào túi mình, còn bản thân thì ngồi bên khung cửi trống không mà thoi đưa lách cách tới tận khuya.

Ít lâu sau, hoàng đế muốn biết vải dệt tới đâu. Nhưng nghĩ tới chuyện kẻ ngu hoặc kẻ không xứng chức sẽ không nhìn thấy vải, ông thấy hơi ngài ngại. Không phải ông sợ cho mình, ông tin mình chẳng có gì phải sợ, nhưng cứ cho ai đi xem trước thì hơn. Ông sai viên tể tướng già, người trung thực nhất triều.

Ông tể tướng già bước vào phòng, nhìn khung cửi trống trơn, mắt mở to hết cỡ. Trời đất ơi, ông nghĩ, ta chẳng thấy gì cả. Nhưng ông không dám nói ra. Hai gã bịp mời ông lại gần, chỉ vào khung cửi, hỏi ông thấy hoa văn có đẹp không, màu có tươi không. Ông già cố giương mắt mà nhìn, vẫn không thấy gì, vì có gì đâu mà thấy. Lẽ nào ta ngu, ông nghĩ, lẽ nào ta không xứng làm tể tướng? Không được, không ai được biết chuyện này.

— Ôi, đẹp quá, thật là tuyệt diệu, ông nói, mắt nhìn qua cặp kính. Hoa văn này, màu sắc này. Tôi sẽ tâu với hoàng thượng là tôi rất ưng ý.

Hai gã bịp lại đòi thêm tiền, thêm tơ, thêm vàng, rồi lại dệt trên khung trống. Hoàng đế sai thêm một vị quan nữa tới xem, và chuyện cũng y như vậy. Vị quan nhìn mãi, nhìn mãi mà chẳng thấy gì, nhưng cũng tấm tắc khen về tâu lại.

Cả kinh thành bàn tán về thứ vải lộng lẫy ấy. Rồi hoàng đế muốn tự mình đi xem khi vải còn trên khung. Cùng một đoàn tuỳ tùng, trong đó có hai vị quan đã xem trước, ông tới chỗ hai gã thợ đang hì hục dệt trên khung không một sợi chỉ.

— Bệ hạ xem, thật là tuyệt mỹ phải không ạ, hai vị quan nói, tưởng rằng những người khác đều nhìn thấy vải.

Hoàng đế giật thót. Quái lạ, ta chẳng thấy gì cả. Thế này thì nguy rồi. Ta ngu chăng? Ta không xứng làm vua chăng? Đây là điều khủng khiếp nhất có thể xảy đến với ta.

— Ồ, đẹp lắm, ông nói to. Ta rất hài lòng.

Ông gật gù, nhìn khung cửi trống không. Cả đoàn tuỳ tùng nhìn mãi cũng chẳng thấy gì hơn, nhưng ai nấy đều tranh nhau khen theo, và khuyên hoàng đế nên mặc bộ áo bằng vải mới trong cuộc rước lớn sắp tới.

Suốt đêm trước ngày rước, hai gã bịp thắp mười sáu ngọn nến, thức trắng làm việc cho mọi người thấy chúng bận rộn đến thế nào. Chúng làm như gỡ vải xuống khung, cầm kéo to cắt vào không khí, cầm kim không chỉ mà khâu. Cuối cùng chúng tuyên bố:

— Xong rồi, bộ áo đã may xong.

Sáng ra, hoàng đế cùng các quan tới. Hai gã bịp giơ tay lên như đang cầm cái gì:

— Đây là quần, đây là áo, đây là áo choàng. Nhẹ như mạng nhện, mặc vào cứ như không mặc gì, đó chính là cái hay của nó. Xin bệ hạ cởi áo ra để chúng thần mặc áo mới cho bệ hạ trước tấm gương lớn.

Hoàng đế cởi hết quần áo. Hai gã làm bộ khoác lên người ông từng thứ một. Hoàng đế xoay trước xoay sau trước gương.

— Trời, bệ hạ mặc hợp quá, đẹp quá. Hoa văn này, màu sắc này, thật là một bộ áo quý.

Ông quan coi lễ bước vào báo cái lọng đã sẵn sàng ở ngoài. Hai viên thị thần cúi xuống làm như nâng vạt áo choàng lên, tay cầm khoảng không, không dám để ai biết mình chẳng thấy gì.

Thế là hoàng đế đi đầu đám rước, dưới chiếc lọng lộng lẫy. Dân chúng hai bên đường và trên các cửa sổ ai nấy đều reo:

— Ôi, áo mới của hoàng đế đẹp quá. Cái vạt áo choàng dài làm sao. Vừa vặn làm sao.

Không ai chịu để người khác biết mình chẳng thấy gì, vì như thế hoá ra mình là kẻ ngu, hoặc không xứng với chỗ đang làm. Chưa bộ áo nào của hoàng đế được khen nhiều như thế.

Bỗng có một em bé kêu lên:

— Ơ kìa, nhưng ông ấy có mặc gì đâu.

Người cha hốt hoảng:

— Trời ơi, mọi người nghe tiếng nói ngây thơ của con trẻ này.

Nhưng câu nói đã lan đi, người này thì thầm với người kia:

— Thằng bé bảo nhà vua không mặc gì cả.

Rồi cả đám đông cùng hô lên:

— Nhà vua không mặc gì cả!

Hoàng đế thấy rùng mình, vì ông thấy hình như dân nói đúng. Nhưng ông nghĩ: dù sao thì cũng phải đi cho hết cuộc rước. Thế là ông càng ưỡn ngực ra mà đi, oai vệ hơn trước, còn hai viên thị thần thì vẫn nâng cái vạt áo choàng không hề có.

— Hết —