Bốn bông hồng

Ra-vơ-nen, Ra-vơ-nen nhà du hành, hoạ sĩ kiêm thi sĩ, ném cuốn tạp chí xuống sàn. Xa-mi Brao, thư ký cho một hãng môi giới chứng khoán, đang ngồi bên cửa sổ, giật nảy mình.

— Gì thế, Ráp-vi? — anh hỏi. — Bọn phê bình đánh tụt giá cổ phiếu của cậu à?

— Lãng mạn chết rồi, — Ra-vơ-nen nói, giọng nhẹ tênh. Khi Ra-vơ-nen nói giọng nhẹ tênh thì thường là anh đang nghiêm túc. Anh nhặt cuốn tạp chí lên, lật phần phật mấy trang.

— Đến một kẻ phàm phu như cậu, Xa-mi, — Ra-vơ-nen nói, giọng nghiêm trang, mà giọng này thì chắc chắn anh đang nói đùa, — cũng phải hiểu. Này, đây là cuốn tạp chí từng in Pô, Lâu-ơn, Uýt-man, Brét Hát, Đuy Mô-ri-ê, La-ni-ơ, và, thôi, thế là cậu hiểu rồi đấy. Số mới nhất bày ra trước mặt cậu bữa tiệc văn chương sau đây: một bài về thợ đốt lò và hầm than trên tàu chiến, một bài phanh phui cách làm xúc xích gan, một truyện dài kỳ về vụ mua bán cổ phần bột nở Quốc tế Ưu đãi Tiêu chuẩn ở phố Uôn, một "bài thơ" về con gấu mà ngài Tổng thống bắn trượt, một "truyện" nữa của một cô gái trẻ giả làm thợ may quần yếm một tuần ở khu Đông để do thám, thêm một "truyện hư cấu" sặc mùi "ga-ra" và một hiệu ô-tô nào đó. Dĩ nhiên trong tên truyện có chữ "thần Ái tình" và chữ "tài xế". Rồi một bài về chiến lược hải quân, minh hoạ bằng tranh khắc hạm đội Tây Ban Nha cùng mấy chiếc phà mới ra đảo Xta-tơn. Một truyện nữa về ông trùm chính trị chiếm được tình yêu của một tiểu thư đại lộ Năm bằng cách đấm cô bầm mắt và không chịu bỏ phiếu cho một đạo luật bất công, mà cũng chẳng nói là ở Sở Vệ sinh Đường phố hay ở Quốc hội. Cuối cùng là mười chín trang ban biên tập khoe khoang số lượng phát hành. Cả cuốn ấy, Xa-mi ạ, là một bản cáo phó cho Lãng mạn.

Xa-mi Brao ngồi thoải mái trong chiếc ghế bành bọc da cạnh cửa sổ mở. Bộ đồ của anh nâu rực, kẻ ô to rõ, hợp màu tuyệt khéo với đầu bốn điếu xì-gà ló ra khỏi túi áo gi-lê. Giày anh nâu nhạt, tất xám, sơ mi xanh da trời, cổ áo cao, trắng như tuyết và cứng như kim cương, trên đó một con bướm đen đậu lại xoè cánh. Khuôn mặt Xa-mi, thứ ít quan trọng nhất, tròn trịa, dễ coi, hồng hồng, và trong mắt anh chẳng thấy bến đỗ nào cho nàng Lãng mạn đang chạy trốn.

Cửa sổ căn hộ của Ra-vơ-nen mở ra một khu vườn cổ đầy cây cối và bụi rậm lâu năm. Toà nhà căn hộ sừng sững ở một bên. Một bức tường gạch cao che vườn khỏi phố. Đối diện cửa sổ của Ra-vơ-nen là một dinh thự cũ, rất cũ, nửa khuất trong bóng lá mùa hè. Ngôi nhà là một toà lâu đài bị vây hãm. Thành phố gào, rống, rít, đập vào đôi cánh cổng của nó, phe phẩy những tấm séc trắng phấp phới bên trên bức tường để đưa ra điều kiện đầu hàng. Bụi xám phủ lên cây cối. Cuộc vây hãm mỗi lúc một nóng, nhưng cầu treo vẫn không hạ xuống. Thôi, ngôn ngữ hiệp sĩ chỉ dùng được tới đây. Bên trong có một ông già yêu ngôi nhà của mình và không muốn bán. Lãng mạn của toà lâu đài bị vây chỉ có thế.

Mỗi tuần ba bốn lần Xa-mi Brao lại tới căn hộ của Ra-vơ-nen. Anh là hội viên câu lạc bộ của nhà thơ, vì dòng họ Brao xưa kia từng có tiếng, dù bản thân Xa-mi đã bị Kinh doanh làm cho tầm thường đi. Anh chẳng có giọt nước mắt nào cho nàng Lãng mạn đã khuất. Tiếng máy đánh điện báo giá cổ phiếu là khúc ca duy nhất chạm được tới tim anh, còn hễ nói tới ngựa đua hay tỉ số bóng chày thì anh chẳng khác nào tờ báo thể thao số đặc biệt. Anh thích ngồi trong chiếc ghế bành da bên cửa sổ của Ra-vơ-nen. Ra-vơ-nen cũng chẳng phiền gì lắm. Xa-mi có vẻ thích nghe anh nói. Vả lại, anh thư ký môi giới là hiện thân hoàn hảo của thời hiện đại và cái thực dụng tầm thường của thời buổi, nên Ra-vơ-nen khá thích dùng anh ta làm vật tế thần.

— Để tớ nói cậu bị làm sao nhé, — Xa-mi nói, với cái tinh ranh mà nghề buôn bán đã dạy anh. — Tạp chí từ chối mấy bài thơ của cậu. Thế nên cậu cay nó.

— Đoán thế thì ở phố Uôn hay trong cuộc bầu chủ tịch hội phụ nữ thì hay đấy, — Ra-vơ-nen nói khẽ. — Nhưng trong số tạp chí này có một bài thơ, nếu cậu cho phép tớ gọi là thơ, của chính tớ.

— Đọc tớ nghe đi, — Xa-mi nói, mắt nhìn đám khói tẩu anh vừa thổi ra ngoài cửa sổ.

Ra-vơ-nen cũng chẳng hơn gì A-sin. Chẳng ai hơn cả. Thế nào cũng có một chỗ yếu. Cái bà Ai-đó phải cầm vào chỗ nào đó trên người ta khi nhúng ta xuống cái dòng Gì-đó làm ta mình đồng da sắt. Anh đọc to bài thơ trong tạp chí:

BỐN BÔNG HỒNG

"Một bông anh cài lên tóc em,
Hồng trắng, nói điều quý giá.
Một bông em cài lên ngực áo,
Hồng đỏ, ấn tình đầu khai mở.
Một bông em ngắt khỏi cành,
Hồng trà, nghĩa là mãi mãi.
Và một bông em trao, mang cho anh
Những gai nhọn của hoài niệm."

— Tuyệt cú mèo, — Xa-mi thán phục.

— Còn năm khổ nữa, — Ra-vơ-nen nói, kiên nhẫn mà mỉa mai. — Tất nhiên đọc hết mỗi khổ người ta lại ngừng. Dĩ nhiên...

— Ồ, đọc nốt đi, ông bạn, — Xa-mi hối hận kêu to. — Tớ đâu có định cắt ngang cậu. Cậu biết đấy, tớ chẳng sành thơ phú gì. Bài thơ nào tớ nhìn cũng thấy như đoàn tàu, hết mỗi khổ là phải có một nhà ga cho người ta xuống. Cậu cứ đọc tuôn nốt đi.

Ra-vơ-nen thở dài, đặt cuốn tạp chí xuống.

— Được rồi, — Xa-mi vui vẻ nói, — để lần sau vậy. Giờ tớ đi đây. Năm giờ tớ có hẹn.

Anh nhìn lần cuối khu vườn xanh rợp bóng, rồi ra về, huýt sáo lạc điệu một khúc nhạc chẳng ra giai điệu gì trong một vở hài kịch chợ phiên.

Chiều hôm sau, Ra-vơ-nen đang đánh bóng một câu thơ còn lởm chởm trong bài xon-nê mới, nằm ngả bên cửa sổ nhìn xuống khu vườn bị vây hãm của vị nam tước không màng tiền bạc. Bỗng anh ngồi bật dậy, đánh rơi mất hai vần thơ và một hai âm tiết.

Qua kẽ lá, có thể thấy rõ một ô cửa sổ của dinh thự cũ. Bên khung cửa ấy, trong bộ áo trắng thướt tha, đang nghiêng người một thiên thần trong mọi giấc mơ lãng mạn và thơ ca của anh. Trẻ trung, tươi mát như giọt sương, duyên dáng như cành hoa ông lão, nàng biến khu vườn bị vây giữa dòng xe cộ gầm rú thành khuê phòng của một nàng công chúa. Nàng đẹp như mọi đoá hoa thi sĩ từng ca ngợi. Ra-vơ-nen thấy nàng lần đầu tiên như thế. Nàng nán lại một lúc, rồi khuất vào trong, để lại vài nốt nhạc lảnh lót như chim, lọt qua tiếng xe ngựa lọc cọc và tiếng xe điện gầm gừ tới đôi tai đang mê mẩn của anh.

Thế là, như để thách thức sự khinh miệt lãng mạn của thi sĩ, như để trừng phạt anh vì đã phản bội linh hồn bất tử của tuổi trẻ và cái đẹp, hình bóng ấy đã hiện ra với anh bằng một sức mạnh làm rung động và kết tội. Sức mạnh ấy làm biến đổi mãnh liệt tới mức chỉ trong khoảnh khắc, mọi nguyên tử trong thế giới của Ra-vơ-nen đều được sắp xếp lại. Những chiếc xe hàng chất nặng đi qua ngôi nhà nàng ở rền lên tiếng bè trầm theo khúc nhạc tình yêu. Tiếng rao của lũ trẻ bán báo là tiếng chim hót. Khu vườn kia là vườn nhà Ca-piu-lét. Ông gác cổng là con quỷ khổng lồ. Còn anh là chàng hiệp sĩ, sẵn sàng với gươm, giáo hoặc cây đàn.

Lãng mạn hiện ra như thế giữa rừng gạch đá, khi nàng bị lạc trong thành phố và người ta phải phát lệnh báo động khắp nơi để tìm nàng về.

Bốn giờ chiều, Ra-vơ-nen nhìn sang bên kia vườn. Trên bậu ô cửa sổ của những hi vọng, có bốn chiếc bình nhỏ, mỗi bình cắm một bông hồng to nở bung, đỏ và trắng. Và đang khi anh ngắm, nàng nghiêng người trên mấy bông hoa, vẻ kiều diễm của nàng làm chúng phải hổ thẹn. Hình như nàng đang trầm ngâm hướng mắt về phía cửa sổ của anh. Rồi như thể bắt gặp ánh nhìn kính cẩn mà nồng nhiệt của anh, nàng tan biến, để lại những biểu tượng thơm ngát trên bậu cửa.

Phải, biểu tượng! Anh sẽ không xứng đáng nếu không hiểu ra. Nàng đã đọc bài thơ "Bốn bông hồng" của anh. Nó đã chạm tới tim nàng, và đây là lời đáp lãng mạn. Dĩ nhiên nàng phải biết nhà thơ Ra-vơ-nen sống ngay bên kia khu vườn nhà nàng. Hẳn nàng cũng đã thấy ảnh anh trên các tạp chí. Thông điệp tế nhị, dịu dàng, khiêm nhường mà đầy ý tâng bốc này không thể làm ngơ.

Ra-vơ-nen để ý bên cạnh mấy bông hồng có một chậu cây nhỏ đang ra hoa. Chẳng chút ngượng ngùng, anh lấy ống nhòm xem hát ra, nấp sau rèm cửa mà nhòm. Một chậu phong lữ thơm mùi đậu khấu!

Với bản năng thi sĩ đích thực, anh lôi trên giá xuống một cuốn sách đầy những kiến thức vô dụng, mở xoạch tới mục "Ngôn ngữ các loài hoa".

"Phong lữ đậu khấu: Em mong một cuộc gặp gỡ."

Thì ra thế! Lãng mạn không bao giờ làm việc gì nửa vời. Khi nàng quay về với anh, nàng mang theo quà cáp và cả đồ đan len, rồi ngồi luôn bên góc lò sưởi nhà anh, nếu anh cho phép.

Và giờ Ra-vơ-nen mỉm cười. Người đàn ông đang yêu mỉm cười khi nghĩ mình đã thắng. Người đàn bà đang yêu thì thôi cười khi chiến thắng. Anh kết thúc một trận đánh, còn nàng bắt đầu trận đánh của mình. Cái ý đặt bốn bông hồng nơi cửa sổ cho anh thấy mới xinh làm sao! Hẳn nàng có một tâm hồn thơ mộng dịu dàng. Giờ chỉ còn việc thu xếp cuộc gặp gỡ.

Tiếng huýt sáo và tiếng cửa đóng sầm báo trước Xa-mi Brao đang tới.

Ra-vơ-nen lại mỉm cười. Đến Xa-mi Brao cũng được những tia sáng toả xa của cuộc phục hưng chiếu tới. Xa-mi, với bộ đồ quá mốt, chiếc ghim móng ngựa, khuôn mặt bầu bĩnh, những câu tiếng lóng nhàm tai, và sự ngưỡng mộ chẳng hiểu gì dành cho Ra-vơ-nen, anh thư ký môi giới ấy làm nền tuyệt vời cho vị khách mới, rạng ngời, vô hình vừa ghé thăm căn hộ u buồn của thi sĩ.

Xa-mi tới chỗ ngồi quen bên cửa sổ, nhìn ra tán lá xanh phủ bụi trong vườn. Rồi anh xem đồng hồ, vội vàng đứng dậy.

— Chết cha! — anh kêu lên. — Bốn giờ hai mươi rồi! Tớ không ngồi được đâu, ông bạn, bốn rưỡi tớ có hẹn.

— Thế sao cậu lại tới, — Ra-vơ-nen hỏi, giọng đùa cợt mỉa mai, — nếu giờ đó cậu có hẹn? Tớ cứ tưởng dân kinh doanh các cậu phải tính toán từng phút từng giây kỹ hơn thế chứ.

Xa-mi ngập ngừng ở ngưỡng cửa, mặt càng hồng hơn.

— Thật ra, Ráp-vi ạ, — anh giải thích, như giải thích với một khách hàng đã cháy hết tiền ký quỹ, — tớ đâu biết là có hẹn cho tới khi tới đây. Tớ kể cậu nghe nhé, ông bạn, trong ngôi nhà cổ bên cạnh có một cô gái tuyệt cú mèo mà tớ mê như điếu đổ. Nói thẳng ra là bọn tớ đã đính hôn. Ông bố bảo "không đời nào", nhưng chuyện đó chẳng ăn thua. Ông giữ cô ấy kỹ lắm. Từ cửa sổ nhà cậu, tớ nhìn thấy cửa sổ phòng Ê-đít. Hễ cô ấy đi mua sắm là báo hiệu cho tớ, và tớ ra gặp. Hôm nay là bốn rưỡi. Lẽ ra tớ phải nói với cậu sớm hơn, nhưng tớ biết cậu chẳng sao đâu. Thôi chào nhé.

— Cậu nhận "báo hiệu", như cậu nói, bằng cách nào? — Ra-vơ-nen hỏi, nụ cười hơi mất đi vẻ tự nhiên.

— Hoa hồng, — Xa-mi đáp gọn. — Hôm nay bốn bông. Nghĩa là bốn giờ, ở góc Brốt-uê với phố Hai mươi ba.

— Thế còn chậu phong lữ? — Ra-vơ-nen gặng hỏi, cố níu lấy vạt áo đang bay của nàng Lãng mạn đang tẩu thoát.

— Nghĩa là rưỡi! — Xa-mi nói to từ ngoài hành lang. — Mai gặp nhé.

— Hết —