Bệnh nhân chìa tay trái

Chương 1: Bệnh nhân chìa tay trái

Ông thầy thuốc Do Thái phủ phục trước ngai vua thành Cát-ga, rồi kể:

— Tâu bệ hạ, hồi thần còn học nghề thuốc ở Đa-mát và bắt đầu có chút tiếng tăm, một hôm có người nô lệ tới mời thần đi xem bệnh cho một người ở dinh quan trấn thủ. Thần tới, được đưa vào một căn phòng, thấy một chàng trai rất khôi ngô, bệnh tật làm cho mệt lả. Thần ngồi xuống cạnh, chào anh. Anh không đáp, chỉ đưa mắt ra hiệu rằng anh nghe và cám ơn thần.

— Thưa ông, thần nói, xin ông đưa tay cho tôi bắt mạch.

Anh không đưa tay phải mà chìa tay trái ra. Thần rất ngạc nhiên. "Thật là dốt, thần nghĩ, không biết rằng phải đưa tay phải cho thầy thuốc chứ không phải tay trái." Thần vẫn bắt mạch, viết đơn thuốc, rồi ra về.

Thần tới thăm chín ngày liền. Lần nào bắt mạch anh cũng chìa tay trái. Ngày thứ mười, thấy anh đã khỏe, thần bảo giờ anh chỉ cần đi tắm nữa thôi. Quan trấn thủ Đa-mát có mặt ở đó, muốn tỏ ra rất hài lòng về thần, bèn cho mặc ngay cho thần một bộ áo rất sang, bảo rằng ông cử thần làm thầy thuốc nhà thương của thành và thầy thuốc riêng trong dinh ông, muốn tới ăn ở bàn ông lúc nào cũng được.

Chàng trai cũng rất quý thần, mời thần đi tắm cùng. Vào nhà tắm, khi người hầu cởi áo cho anh, thần thấy anh không còn bàn tay phải. Thần còn nhận ra tay anh mới bị chặt chưa lâu. Chính vì vậy mà anh ốm, người ta giấu thần chuyện ấy. Trong khi người ta đắp thuốc cho vết thương mau lành, thì thần được mời tới để chữa cơn sốt khỏi biến chứng. Thần ngạc nhiên và thương anh lắm. Anh nhìn mặt thần là biết.

— Thầy thuốc ơi, anh nói, thầy đừng ngạc nhiên thấy tôi cụt tay. Một hôm nào đó tôi sẽ kể thầy nghe vì sao, thầy sẽ được nghe một câu chuyện lạ lùng nhất đời.

Tắm xong, chúng thần ngồi vào bàn ăn, rồi chuyện trò. Anh hỏi thần anh ra ngoài thành dạo chơi ở khu vườn của quan trấn thủ có hại cho sức khỏe không. Thần bảo chẳng những không hại mà còn tốt, anh nên đi hóng gió.

— Đã vậy, anh nói, nếu thầy chịu đi cùng, tôi sẽ kể thầy nghe chuyện của tôi ở đó.

Thần đáp rằng cả buổi chiều thần xin ở bên anh. Anh sai người hầu mang đồ ăn nhẹ theo, rồi chúng thần tới vườn quan trấn thủ. Dạo vài vòng, người hầu trải một tấm thảm dưới một gốc cây tỏa bóng mát, chúng thần ngồi xuống, và chàng trai kể:

Tôi sinh ra ở thành Mô-xun, gia đình tôi thuộc vào hàng danh giá nhất thành. Cha tôi là con trưởng trong mười anh em mà ông nội tôi để lại khi mất. Mười anh em đều còn sống, đều có vợ, nhưng chỉ mình cha tôi có con, mà cũng chỉ có mình tôi. Cha tôi lo cho tôi học hành rất chu đáo, dạy tôi đủ những gì một đứa trẻ con nhà như tôi cần biết.

Khi tôi đã lớn, bắt đầu giao du với đời, thì một ngày thứ sáu tôi cùng cha và các chú đi lễ trưa ở đền lớn thành Mô-xun. Lễ xong, mọi người về hết, chỉ còn cha tôi và các chú ngồi lại trên tấm thảm trải khắp nền đền. Tôi cũng ngồi cùng. Chuyện này sang chuyện khác, rồi câu chuyện dần chuyển sang những chuyến đi xa. Các vị ca ngợi vẻ đẹp và những điều lạ của mấy nước và những thành phố lớn. Một ông chú nói rằng nếu tin lời không biết bao nhiêu người đi đường kể giống hệt nhau, thì trên đời không có nước nào đẹp bằng Ai Cập, không có sông nào đẹp bằng sông Nin. Chú kể hay đến nỗi ngay từ lúc ấy tôi đã muốn được đi. Mấy ông chú khác bênh Bát-đa với sông Ti-gơ, gọi Bát-đa là chốn thật sự của đạo Hồi, là kinh đô của mọi thành phố trên đời, nhưng tôi chẳng để tâm. Cha tôi đứng về phía người em đã khen Ai Cập, làm tôi mừng lắm.

— Ai nói gì thì nói, cha tôi kêu lên, ai chưa thấy Ai Cập là chưa thấy điều kỳ lạ nhất trên đời. Đất ở đó toàn vàng, nghĩa là màu mỡ đến nỗi làm giàu cho người ở. Đàn bà ở đó ai cũng làm người ta say mê, hoặc vì nhan sắc, hoặc vì cung cách dễ thương. Còn sông Nin, có con sông nào đáng khen hơn? Nước sông nào nhẹ hơn, ngon hơn? Chính lớp phù sa nó cuốn theo mỗi mùa lũ chẳng đã bón cho đồng ruộng, khiến ruộng chẳng cần cày cấy mà vẫn sinh ra gấp nghìn lần đất khác tốn bao công sức sao? Các chú nghe một nhà thơ phải rời Ai Cập nói với người Ai Cập thế này: "Sông Nin của các người ngày nào cũng đem của cải tới cho các người, chỉ vì các người mà nó chảy từ xa xôi tới. Than ôi, rời xa các người, nước mắt tôi sẽ chảy nhiều như nước sông ấy. Các người cứ được hưởng những ngọt ngào của nó, còn tôi phải đành lòng bỏ lại."

Cha tôi nói tiếp:

— Nhìn về phía hòn đảo mà hai nhánh lớn nhất của sông Nin ôm lấy, thì cây cỏ xanh tươi biết mấy, hoa nở đủ màu, rồi bao nhiêu thành phố, làng mạc, kênh rạch, bao nhiêu cảnh đẹp! Quay sang phía kia, ngược lên phía Ê-ti-ô-pi, còn biết bao điều đáng ngắm! Những cánh đồng được bao nhiêu con kênh của sông Nin tưới mát, xanh như ngọc lục bảo nạm trên bạc. Thành Cai-rô lớn chẳng phải là thành phố rộng nhất, đông nhất, giàu nhất thế gian sao? Biết bao lâu đài lộng lẫy! Đi tới các Kim Tự Tháp, các chú sẽ sững sờ, đứng chết lặng trước những khối đá khổng lồ vươn tới tận trời! Các chú sẽ phải nhận rằng những vị Pha-ra-ông đã tốn ngần ấy của cải, ngần ấy người để xây, hẳn đã vượt mọi ông vua đời sau về sự huy hoàng và tài sáng tạo. Những công trình ấy cổ đến nỗi các nhà thông thái không ai biết xây từ bao giờ, vậy mà vẫn còn đứng đó và sẽ đứng mãi với thời gian. Ta chưa nói tới những thành phố bên biển như Đa-mi-ét, Rô-dét, A-lếch-xan-đri, nơi bao nhiêu dân tộc tìm tới mua nghìn thứ hạt, nghìn thứ vải. Ta nói vì ta biết rõ. Ta đã sống ở đó mấy năm thời trai trẻ, và suốt đời ta sẽ coi đó là những năm vui nhất.

Các chú không cãi lại cha tôi, đều nhận những gì anh nói về sông Nin, về Cai-rô và cả nước Ai Cập là đúng. Còn tôi, đầu óc đầy những hình ảnh ấy, cả đêm không ngủ được. Ít lâu sau, chính các chú cũng cho thấy họ bị lời cha tôi làm cho xao động. Họ rủ cha tôi cùng đi Ai Cập. Cha tôi nhận lời. Vì đều là nhà buôn giàu, họ quyết định mang hàng theo bán. Biết họ đang sửa soạn, tôi tới gặp cha, nước mắt lưng tròng xin cho đi theo, xin cho một ít hàng để tự tay bán.

— Con còn nhỏ quá, cha tôi nói, không đi Ai Cập nổi đâu. Đường xa vất vả lắm. Mà cha tin con đi sẽ hư mất.

Lời ấy không làm tôi bớt muốn đi. Tôi nhờ các chú nói giúp, cuối cùng cha tôi bằng lòng cho tôi đi tới Đa-mát thôi, các chú sẽ để tôi lại đó rồi đi tiếp sang Ai Cập.

— Thành Đa-mát cũng có cái đẹp của nó, cha tôi nói. Nó được đi tới đó là đủ rồi.

Dù rất muốn thấy Ai Cập, nhưng cha đã nói thế, tôi đành vâng lời.

Thế là tôi rời Mô-xun cùng cha và các chú. Chúng tôi qua vùng Lưỡng Hà, vượt sông Ơ-phrát, tới A-lép nghỉ ít hôm, rồi tới Đa-mát. Vừa tới, tôi đã thích ngay. Chúng tôi ở chung một quán trọ. Tôi thấy một thành phố lớn, đông đúc, người đẹp, thành lũy vững chãi. Chúng tôi dạo mấy ngày trong những khu vườn tuyệt đẹp quanh thành, như thầy thấy đây, và cùng nhận rằng người ta nói Đa-mát nằm giữa thiên đường là đúng. Rồi các chú lo đi tiếp. Trước khi đi, các chú bán giúp hàng của tôi, bán khéo đến nỗi tôi lời gấp năm lần. Số tiền thu được khá lớn, tôi mừng lắm.

Cha và các chú để tôi lại Đa-mát, đi tiếp. Họ đi rồi, tôi rất cẩn thận không tiêu tiền vào việc vô ích. Nhưng tôi vẫn thuê một ngôi nhà rất đẹp, toàn bằng đá cẩm thạch, vẽ hoa lá vàng và xanh lam, có vườn với những vòi nước phun rất đẹp. Tôi sắm đồ đạc, không thật xứng với vẻ lộng lẫy của ngôi nhà, nhưng cũng đủ tươm tất cho một chàng trai như tôi. Nhà trước kia là của một vị quyền quý trong thành tên là Mô-đun Áp-đan-ra-ham, giờ thuộc về một nhà buôn kim hoàn giàu có, tôi chỉ phải trả ông hai đồng tiền vàng mỗi tháng. Tôi có khá nhiều người hầu, sống đàng hoàng, thỉnh thoảng mời bạn bè mới quen tới ăn, thỉnh thoảng tới ăn nhà họ. Tôi sống ở Đa-mát như thế trong khi chờ cha về. Chẳng có đam mê gì làm xáo trộn cuộc sống yên ổn, tôi chỉ giao du với người tử tế.

— Hết chương 1 —