Ba con quỷ nhỏ

Chương 1: Ba con quỷ nhỏ

Ngày xửa ngày xưa, ở một vương quốc nọ, có một bác nông dân giàu có. Bác có ba người con trai là Xê-mi-ôn Chiến Binh, Ta-rát Bụng Phệ và I-van Khờ, và một cô con gái câm là Ma-la-nhi-a. Xê-mi-ôn Chiến Binh đi đánh trận, phụng sự nhà vua. Ta-rát Bụng Phệ lên tỉnh làm cho một nhà buôn, học nghề buôn bán. Còn I-van Khờ thì ở nhà với cô em gái, làm lụng tới còng lưng.

Xê-mi-ôn Chiến Binh lập công, được phong chức lớn, được ban một thái ấp, rồi lấy con gái một nhà quý tộc. Lương bổng nhiều, thái ấp lớn, thế mà vẫn chẳng bao giờ đủ tiêu. Chồng gom góp được bao nhiêu, bà vợ quý tộc vung tay áo một cái là hết sạch. Lúc nào cũng thiếu tiền. Xê-mi-ôn Chiến Binh về thái ấp thu tô. Viên quản lý bảo:

— Chẳng có gì mà thu cả. Mình không có gia súc, không có nông cụ, không ngựa, không bò, không cày, không bừa. Phải sắm sửa đủ thứ thì mới có tô mà thu.

Xê-mi-ôn Chiến Binh bèn về nhà gặp cha.

— Thưa cha, cha giàu có mà chẳng cho con gì cả. Cha chia cho con một phần ba gia tài, con mang về thái ấp của con.

Ông cụ bảo:

— Mày có đóng góp gì cho nhà đâu mà đòi chia một phần ba? Thằng I-van với con em mày sẽ thiệt thòi.

Xê-mi-ôn nói:

— Nó là thằng khờ, còn con kia thì câm. Chúng nó cần gì?

Ông cụ bảo:

— Thằng I-van bảo sao thì vậy.

I-van nói:

— Thì cứ để anh ấy lấy.

Xê-mi-ôn Chiến Binh lấy phần của mình trong nhà, mang về thái ấp, rồi lại đi phụng sự nhà vua.

Ta-rát Bụng Phệ cũng kiếm được nhiều tiền, lấy vợ là con gái nhà buôn, nhưng vẫn thấy chưa đủ. Anh ta về gặp cha, bảo:

— Cha chia cho con phần của con đi.

Ông cụ cũng không muốn chia phần cho Ta-rát.

— Mày có đóng góp gì cho nhà đâu. Những gì trong nhà là do thằng I-van làm ra cả. Không thể để nó với con em mày thiệt được.

Ta-rát nói:

— Nó cần gì, nó là thằng khờ. Nó chẳng lấy được vợ, chẳng ai lấy nó, còn con câm thì cũng chẳng cần gì. Này I-van, chú đưa anh một nửa số lúa. Nông cụ thì anh không lấy, còn gia súc thì anh chỉ lấy con ngựa đực màu xám, nó cũng chẳng kéo cày cho chú được đâu.

I-van bật cười.

— Thì được. Để em đi đóng dàm cho nó.

Thế là Ta-rát cũng được chia phần. Ta-rát chở lúa lên tỉnh, dắt con ngựa xám đi, còn I-van ở lại với một con ngựa cái già, vẫn làm ruộng như cũ, nuôi cha mẹ.

Con quỷ già bực lắm, vì ba anh em chia của mà không cãi nhau, lại chia tay nhau trong êm thấm. Nó bèn gọi ba con quỷ nhỏ tới.

— Chúng mày xem đấy, có ba anh em: Xê-mi-ôn Chiến Binh, Ta-rát Bụng Phệ và I-van Khờ. Đáng lẽ chúng nó phải cãi nhau, thế mà chúng nó lại sống hoà thuận, có miếng ăn thì mời nhau. Thằng khờ làm hỏng hết việc của tao. Ba đứa chúng mày đi đi, mỗi đứa lo một thằng, làm cho chúng nó rối loạn, tới mức móc mắt nhau ra. Chúng mày làm được không?

— Được ạ.

— Thế chúng mày định làm thế nào?

— Thế này ạ. Trước hết làm cho chúng nó khánh kiệt, không còn gì mà ăn, rồi dồn chúng nó về một chỗ, thế là chúng nó đánh nhau.

— Được, tao thấy chúng mày biết việc đấy. Đi đi, chưa làm rối được cả ba đứa thì đừng về gặp tao, không thì tao lột da cả ba.

Ba con quỷ nhỏ kéo nhau xuống đầm lầy, bàn xem bắt tay vào việc thế nào. Chúng cãi nhau mãi, đứa nào cũng muốn giành phần việc nhẹ hơn, cuối cùng quyết định bắt thăm, ai trúng thằng nào thì lo thằng ấy. Đứa nào xong việc trước thì phải tới giúp những đứa kia. Ba con quỷ nhỏ bắt thăm, rồi hẹn ngày lại họp nhau ở đầm lầy, để xem đứa nào đã xong việc, và phải đi giúp đứa nào.

Tới hẹn, ba con quỷ nhỏ lại họp nhau ở đầm lầy như đã giao ước. Chúng bắt đầu kể xem việc của mỗi đứa ra sao. Con quỷ nhỏ thứ nhất, con lo Xê-mi-ôn Chiến Binh, kể trước.

— Việc của tớ trôi chảy lắm. Mai là thằng Xê-mi-ôn của tớ sẽ phải về nhà với bố nó.

Hai con kia hỏi:

— Cậu làm thế nào?

— Trước hết, tớ làm cho thằng Xê-mi-ôn can đảm tới mức nó hứa với vua sẽ chinh phục cả thế giới. Thế là vua cử Xê-mi-ôn làm tướng, sai đi đánh vua Ấn Độ. Hai bên dàn trận. Ngay đêm ấy, tớ làm ướt hết thuốc súng trong quân của Xê-mi-ôn, rồi sang bên vua Ấn Độ, lấy rơm làm ra vô số binh lính. Lính của Xê-mi-ôn thấy binh lính bằng rơm từ bốn phía kéo tới thì hoảng lắm. Xê-mi-ôn Chiến Binh ra lệnh bắn, nhưng súng lớn súng nhỏ chẳng khẩu nào nổ. Lính của Xê-mi-ôn sợ quá, chạy tán loạn như đàn cừu. Thế là vua Ấn Độ đánh tan quân của nó. Xê-mi-ôn Chiến Binh bị nhục, bị tước thái ấp, mai người ta còn định xử tử nó. Tớ chỉ còn mỗi một ngày việc nữa thôi, là thả nó ra khỏi ngục cho nó chạy về nhà. Mai xong việc rồi, các cậu bảo tớ phải đi giúp đứa nào?

Con quỷ nhỏ thứ hai, con lo Ta-rát, cũng kể chuyện của mình.

— Tớ chẳng cần giúp gì đâu. Việc của tớ cũng trôi chảy lắm, thằng Ta-rát chẳng trụ được quá một tuần nữa. Trước hết, tớ làm cho bụng nó phình to ra, rồi gieo vào lòng nó tính thèm thuồng. Nó thèm của người khác tới mức thấy cái gì cũng muốn mua. Nó tiêu sạch tiền vào mua vô số thứ, mà vẫn còn mua nữa. Giờ nó đã chuyển sang mua chịu. Nó đã ôm vào cổ khối nợ, rối như tơ vò, chẳng gỡ ra được nữa. Một tuần nữa là tới hạn trả nợ, tớ sẽ biến hết hàng hoá của nó thành phân, nó không trả được nợ, phải chạy về với bố.

Hai con kia quay sang hỏi con quỷ nhỏ thứ ba, con lo I-van.

— Thế việc của cậu thế nào?

— Chẳng ra sao cả. Việc của tớ không suôn sẻ. Trước hết, tớ nhổ vào vò nước kvát của nó, để nó đau bụng, rồi tớ ra ruộng nó, nện đất rắn như đá, cho nó không cày nổi. Tớ cứ tưởng nó không cày được, thế mà thằng khờ ấy đánh cày ra, bắt đầu cày. Bụng đau, nó rên hừ hừ, mà vẫn cứ cày. Tớ bẻ gãy một cái cày của nó, thằng khờ lại về nhà sửa một cái khác, buộc lại dây mới, rồi lại cày tiếp. Tớ chui xuống đất, giữ chặt lấy lưỡi cày, mà không sao giữ nổi. Nó tì hết sức vào cày, mà lưỡi cày lại sắc, cắt nát hết cả tay tớ. Nó cày gần xong rồi, chỉ còn một dải nữa thôi. Các cậu ơi, tới giúp tớ với, không thì một mình tớ không thắng nổi nó, công sức của bọn mình đổ sông đổ biển hết. Nếu thằng khờ còn đó mà cứ làm ruộng, thì nhà nó sẽ chẳng bao giờ túng thiếu, nó sẽ nuôi cả hai ông anh.

Con quỷ nhỏ lo Xê-mi-ôn Chiến Binh hứa ngày mai sẽ tới giúp, rồi ba con quỷ nhỏ chia tay nhau.

I-van đã cày xong cả cánh đồng bỏ hoá, chỉ còn một dải. Anh ra cày nốt. Bụng anh đau, nhưng vẫn phải cày. Anh tháo dây, lật cày lại, bắt đầu cày. Vừa quay một vòng, đánh cày trở lại, thì như có cái rễ cây nào vướng vào, kéo ghì lại. Té ra là con quỷ nhỏ lấy chân quấn quanh cán cày, giữ chặt lấy. I-van nghĩ bụng: "Lạ thật. Chỗ này làm gì có rễ cây, thế mà lại có rễ."

I-van thò tay xuống luống cày, sờ sờ, thấy mềm mềm. Anh túm lấy một cái gì đó, lôi lên. Đen như cái rễ cây, mà trên cái rễ lại có cái gì ngọ nguậy. Nhìn kỹ thì ra một con quỷ nhỏ còn sống.

— Ái chà, đồ bẩn thỉu này!

I-van vung tay lên, định đập nó vào đầu cày cho chết, thì con quỷ nhỏ kêu chí chóe:

— Đừng đánh tôi, tôi sẽ làm cho anh bất cứ điều gì anh muốn.

— Mày làm được gì cho tao?

— Anh cứ nói anh muốn gì.

I-van gãi đầu.

— Tao đang đau bụng. Mày chữa được không?

— Được.

— Thế thì chữa đi.

Con quỷ nhỏ cúi xuống luống cày, lấy móng cào cào, bới bới, lôi ra một cái rễ có ba nhánh, đưa cho I-van.

— Đây. Ai nuốt một nhánh rễ này thì đau gì cũng khỏi.

I-van cầm lấy, bẻ rời ba nhánh rễ, nuốt một nhánh. Bụng hết đau ngay.

Con quỷ nhỏ lại van xin:

— Giờ anh thả tôi ra. Tôi sẽ chui xuống đất, không bao giờ lên đây nữa.

— Thì đi đi, Chúa phù hộ mày.

I-van vừa nhắc tới Chúa, con quỷ nhỏ đã chui tọt xuống đất như hòn đá rơi xuống nước, chỉ còn lại một cái lỗ. I-van nhét hai nhánh rễ còn lại vào mũ, rồi cày tiếp. Anh cày xong dải đất cuối, lật cày lại, đánh xe về nhà. Anh tháo ngựa, vào nhà, thì thấy ông anh cả là Xê-mi-ôn Chiến Binh đang ngồi ăn tối với vợ. Anh ta bị tước thái ấp, khó khăn lắm mới trốn được khỏi nhà ngục, chạy về sống với cha.

Xê-mi-ôn thấy I-van, bảo:

— Anh về đây sống với chú. Chú nuôi vợ chồng anh cho tới khi anh kiếm được chỗ mới.

— Thì được, anh chị cứ ở.

I-van vừa định ngồi xuống ghế, thì bà vợ quý tộc không ưa cái mùi trên người I-van. Bà ta bảo chồng:

— Tôi không thể ngồi ăn tối với một gã nông dân hôi hám thế này được.

Xê-mi-ôn Chiến Binh bèn bảo:

— Bà nhà anh bảo người chú có mùi khó chịu. Chú ra gian ngoài mà ăn.

— Thì được. Đằng nào em cũng phải đi chăn đêm, cho ngựa ăn.

I-van cầm bánh mì, cầm áo khoác, rồi dắt ngựa đi chăn đêm.

Đêm ấy, con quỷ nhỏ lo Xê-mi-ôn Chiến Binh đã xong việc, bèn theo giao ước đi tìm con quỷ nhỏ lo I-van, để giúp nó hành thằng khờ. Nó tới cánh đồng, tìm mãi, tìm mãi, chẳng thấy bạn đâu, chỉ thấy một cái lỗ. Nó nghĩ bụng: "Chắc là bạn mình gặp nạn rồi, mình phải thế chỗ nó thôi. Ruộng cày xong rồi, phải hành thằng khờ ở bãi cỏ vậy."

Con quỷ nhỏ đi ra bãi cỏ, cho nước lũ tràn vào bãi cỏ của I-van, bùn đất phủ kín cả bãi. Rạng sáng, I-van đi chăn đêm về, rèn lại lưỡi hái, rồi ra bãi cắt cỏ. I-van bắt đầu cắt. Anh vung hái một lần, hai lần, là lưỡi hái đã cùn, không cắt được nữa, phải mài lại. I-van loay hoay mãi, loay hoay mãi.

— Không được, phải về nhà lấy cái đe với cái búa, lấy thêm một ổ bánh mì nữa. Có phải cắt mất cả tuần cũng được, cắt chưa xong thì chưa về.

Con quỷ nhỏ nghe thấy thế, ngẫm nghĩ:

— Thằng khờ này cứng đầu cứng cổ thật, chẳng làm gì được nó. Phải nghĩ ra trò khác.

I-van quay lại, rèn lại lưỡi hái, rồi lại cắt cỏ. Con quỷ nhỏ chui vào đám cỏ, chộp lấy gót lưỡi hái, đẩy mũi hái cắm xuống đất. I-van vất vả lắm, nhưng vẫn cắt xong bãi cỏ, chỉ còn một khoảnh dưới đầm lầy. Con quỷ nhỏ chui xuống đầm, nghĩ bụng:

"Có bị cắt đứt chân thì mình cũng không để cho nó cắt xong."

I-van đi xuống đầm. Cỏ trông chẳng dày lắm, thế mà không vung hái nổi. I-van nổi cáu, dốc hết sức vung hái. Con quỷ nhỏ bắt đầu núng thế, nhảy tránh không kịp nữa. Thấy nguy, nó chui vào một bụi cây. I-van vung hái, quét một nhát vào bụi cây, chặt đứt mất nửa cái đuôi của con quỷ nhỏ. I-van cắt xong bãi cỏ, bảo cô em ra cào cỏ, còn mình thì đi gặt lúa mạch đen.

Anh mang cái hái có khung ra, thì con quỷ nhỏ cụt đuôi đã ở đó rồi, làm cho lúa mạch rối tung lên, cái hái khung không gặt được. I-van quay về, lấy cái liềm, rồi bắt tay vào gặt, gặt hết sạch chỗ lúa mạch đen.

— Thôi, giờ phải sang gặt yến mạch.

Con quỷ nhỏ cụt đuôi nghe thấy, nghĩ bụng: "Ở ruộng lúa mạch không làm gì được nó, thì sang ruộng yến mạch mình sẽ hành nó. Cứ chờ sáng mai đã."

Sáng hôm sau, con quỷ nhỏ chạy ra ruộng yến mạch, thì yến mạch đã cắt xong. I-van đã cắt ngay trong đêm, để hạt khỏi rụng. Con quỷ nhỏ tức lắm.

— Thằng khờ ấy chém tao, hành tao khổ sở. Ra trận cũng chưa gặp tai hoạ thế này! Cái thằng trời đánh ấy chẳng ngủ nghê gì, không theo kịp nó! Giờ mình chui vào các đống lúa, làm cho lúa nó thối hết.

Con quỷ nhỏ chui vào một đống lúa mạch đen, nằm giữa các bó lúa, bắt đầu làm cho lúa thối. Nó ủ cho các bó lúa nóng lên, chính nó cũng ấm người, rồi ngủ thiếp đi.

I-van đóng con ngựa cái vào xe, cùng cô em đi chở lúa về. Anh tới đống lúa, bắt đầu hất lúa lên xe. Anh hất được hai bó, rồi xiên chĩa vào bó thứ ba, đâm trúng ngay đít con quỷ nhỏ. Anh nhấc lên nhìn, thì thấy trên mũi chĩa có một con quỷ nhỏ còn sống, lại cụt đuôi nữa, đang giãy giụa, co rúm người lại, định nhảy xuống.

— Ái chà, đồ bẩn thỉu này! Mày lại ở đây à?

— Tôi là đứa khác, đứa kia là anh tôi. Còn tôi thì ở chỗ ông anh Xê-mi-ôn của anh.

— Mày là đứa nào thì cũng thế thôi, mày cũng phải chịu như nó!

I-van định đập nó vào thành xe, thì con quỷ nhỏ van xin:

— Anh thả tôi ra, tôi không dám nữa, tôi sẽ làm cho anh bất cứ điều gì anh muốn.

— Mày làm được gì?

— Tôi biết biến bất cứ thứ gì thành binh lính.

— Mà binh lính để làm gì?

— Anh muốn sai họ làm gì cũng được. Họ làm được hết.

— Họ có biết hát không?

— Có.

— Thì làm đi.

Con quỷ nhỏ bảo:

— Anh cầm lấy một bó lúa mạch đen, dộng gốc nó xuống đất, rồi nói: "Đầy tớ của ta ra lệnh rằng không còn là bó lúa, trong mày có bao nhiêu cọng rơm thì hoá ra bấy nhiêu binh lính."

I-van cầm một bó lúa, dộng xuống đất, nói đúng như con quỷ nhỏ dạy. Bó lúa bung ra, hoá thành binh lính, đi đầu có người đánh trống, người thổi kèn. I-van bật cười.

— Ái chà, khéo thật! Thế này hay đấy, để làm cho các cô gái vui.

Con quỷ nhỏ bảo:

— Giờ anh thả tôi ra.

— Không được. Tao sẽ dùng rơm đã đập để làm, chứ làm thế này thì phí cả hạt. Mày dạy tao biến nó trở lại thành bó lúa đi. Tao còn phải đập lấy hạt.

Con quỷ nhỏ bảo:

— Anh nói: "Có bao nhiêu binh lính thì bấy nhiêu cọng rơm. Đầy tớ của ta ra lệnh, hãy trở lại thành bó lúa!"

I-van nói như thế, và binh lính lại trở thành bó lúa.

Con quỷ nhỏ lại van xin:

— Giờ anh thả tôi ra.

— Thì được!

I-van tì nó vào thành xe, lấy tay giữ, rút nó ra khỏi mũi chĩa.

— Chúa phù hộ mày.

Anh vừa nhắc tới Chúa, con quỷ nhỏ đã chui tọt xuống đất như hòn đá rơi xuống nước, chỉ còn lại một cái lỗ.

I-van về tới nhà, thì thấy ông anh thứ hai là Ta-rát cũng đang ngồi ăn tối với vợ. Ta-rát Bụng Phệ không trả được nợ, phải trốn nợ chạy về với cha. Thấy I-van, anh ta bảo:

— Này I-van, chú nuôi vợ chồng anh cho tới khi anh buôn bán lại được.

— Thì được, anh chị cứ ở.

I-van cởi áo khoác, ngồi vào bàn.

Bà vợ nhà buôn nói:

— Tôi không ăn chung với thằng khờ được, người nó hôi mồ hôi.

Ta-rát Bụng Phệ bèn bảo:

— Này I-van, người chú có mùi khó chịu, chú ra gian ngoài mà ăn.

— Thì được.

Anh cầm bánh mì đi ra sân.

— Đằng nào em cũng phải đi chăn đêm, cho ngựa ăn.

Đêm ấy, con quỷ nhỏ lo Ta-rát cũng đã xong việc, bèn theo giao ước đi giúp các bạn hành I-van Khờ. Nó tới cánh đồng, tìm mãi, tìm mãi, chẳng thấy ai, chỉ thấy một cái lỗ. Nó ra bãi cỏ, thì thấy dưới đầm lầy có một khúc đuôi, còn trên ruộng lúa mạch đen đã gặt lại thấy thêm một cái lỗ nữa. Nó nghĩ bụng: "Chắc là các bạn mình gặp nạn rồi, mình phải thế chỗ chúng nó, hành thằng khờ thôi."

Con quỷ nhỏ đi tìm I-van. Lúc ấy I-van đã xong việc đồng áng, đang đốn gỗ trong rừng. Hai ông anh sống chung chật chội quá, bắt thằng em khờ đốn gỗ để dựng nhà mới cho mình.

Con quỷ nhỏ chạy vào rừng, chui lên các cành cây, bắt đầu làm vướng I-van đốn cây. I-van chặt một cây đúng cách, cho nó đổ xuống chỗ trống. Anh vừa xô cây thì cây lại đổ bừa đi, đổ xuống chỗ không nên đổ, mắc vào cành cây khác. I-van chặt một cái đòn bẩy, bẩy mãi mới làm cái cây đổ xuống. I-van chặt cây thứ hai, lại y như thế. Loay hoay mãi, loay hoay mãi mới gỡ ra được. Anh chặt sang cây thứ ba, cũng lại như thế. I-van định đốn chừng năm chục cây, mà chưa đốn nổi chục cây, trời đã tối. I-van mệt lả. Hơi nóng bốc lên từ người anh, lan khắp khu rừng như sương mù, mà anh vẫn không chịu bỏ. Anh chặt thêm một cây nữa, thì lưng đau nhói, không còn sức nữa. Anh cắm rìu xuống, ngồi nghỉ. Con quỷ nhỏ thấy I-van im lặng, mừng lắm, nghĩ bụng: "Thế là nó kiệt sức rồi, nó sẽ bỏ thôi. Giờ mình cũng nghỉ một lát." Nó ngồi vắt vẻo trên một cành cây, khoái chí. Nhưng I-van đứng dậy, rút rìu lên, vung một nhát từ phía bên kia. Cái cây kêu răng rắc rồi đổ ầm xuống. Con quỷ nhỏ trở tay không kịp, chưa kịp rút chân ra thì cành cây đã gãy, kẹp chặt lấy chân nó. I-van bắt đầu phát cành, thì thấy một con quỷ nhỏ còn sống. I-van ngạc nhiên.

— Ái chà, đồ bẩn thỉu này! Mày lại ở đây à?

— Tôi là đứa khác. Tôi ở chỗ ông anh Ta-rát của anh.

— Mày là đứa nào thì cũng phải chịu như chúng nó!

I-van vung rìu, định lấy sống rìu nện cho nó chết. Con quỷ nhỏ van lạy:

— Đừng đánh tôi, tôi sẽ làm cho anh bất cứ điều gì anh muốn.

— Mày làm được gì?

— Tôi làm được tiền cho anh, anh muốn bao nhiêu cũng được.

— Thì làm đi.

Con quỷ nhỏ dạy anh:

— Anh hái lấy mấy chiếc lá trên cây sồi này, vò trong tay. Vàng sẽ rơi xuống đất.

I-van hái lá, vò, thì vàng rơi lả tả.

— Thế này hay đấy, để chơi với bọn trai làng trong những buổi hội.

Con quỷ nhỏ bảo:

— Giờ anh thả tôi ra.

— Thì được!

I-van lấy đòn bẩy bẩy cành cây lên, giải thoát cho con quỷ nhỏ.

— Chúa phù hộ mày.

Anh vừa nhắc tới Chúa, con quỷ nhỏ đã chui tọt xuống đất như hòn đá rơi xuống nước, chỉ còn lại một cái lỗ.

— Hết chương 1 —