Mối thù đem bán

Chương 1: Mối thù đem bán

Thứ tồi tàn nhất trong văn phòng luật sư của Dan-xi Gô-ri chính là Gô-ri, đang nằm ườn trên chiếc ghế bành cũ kêu cót két. Văn phòng nhỏ xiêu vẹo xây bằng gạch đỏ, nằm sát ngay mép phố, phố chính của thị trấn Bê-thên.

Bê-thên nằm trên những ngọn đồi dưới chân dãy núi Blu Rít. Phía trên thị trấn, núi chồng chất lên tới tận trời. Xa tít bên dưới, dòng Ca-tô-ba đục ngầu lấp loáng sắc vàng dọc thung lũng buồn bã.

Ngày tháng Sáu đang vào giờ oi bức nhất. Bê-thên thiu thiu ngủ trong bóng râm âm ấm. Chẳng ai buôn bán gì. Trời lặng tới mức Gô-ri ngả lưng trên ghế mà vẫn nghe rõ tiếng thẻ bài lách cách trong phòng họp bồi thẩm đoàn, nơi "bọn toà án" đang đánh bài xì. Từ cửa sau văn phòng mở toang, một lối mòn quanh co băng qua bãi cỏ dẫn tới toà án. Để giẫm mòn con đường ấy, Gô-ri đã mất tất cả những gì mình có. Trước tiên là món thừa kế vài nghìn đô-la, sau đó là ngôi nhà cũ của dòng họ, và gần đây là chút lòng tự trọng cùng khí phách đàn ông cuối cùng. "Bọn ấy" đã vét sạch túi anh. Con bạc khánh kiệt hoá thành kẻ nghiện rượu và ăn bám. Anh đã sống tới ngày hôm nay, cái ngày mà chính những kẻ lột sạch anh không cho anh ngồi vào chiếu bạc nữa. Lời hứa của anh chẳng còn ai tin. Những ván bài hằng ngày cứ thế diễn ra, còn anh được giao cái vai hèn mọn là kẻ đứng xem. Ông cảnh sát trưởng, ông lục sự của hạt, một anh phó cảnh sát ham vui, một ông luật sư vui tính, và một gã mặt trắng như phấn tự xưng là "từ dưới thung lũng lên", ngồi quanh bàn. Thế là con cừu đã bị xén lông được ngầm khuyên hãy đi đâu đó mà mọc thêm lông.

Chẳng bao lâu đã chán cảnh bị hắt hủi, Gô-ri bỏ về văn phòng, vừa loạng choạng bước trên con đường đen đủi vừa lẩm bẩm một mình. Uống một ngụm rượu ngô trong cái bình to bọc mây dưới gầm bàn, anh quăng mình xuống ghế, nhìn đờ đẫn, thẫn thờ như kẻ say, ra phía dãy núi chìm trong làn sương mùa hạ. Cái chấm trắng nhỏ anh nhìn thấy tít trên sườn núi Blắc-giắc là làng Lo-rơn, gần nơi anh sinh ra và lớn lên. Đó cũng là nơi khai sinh mối thù giữa họ Gô-ri và họ Côn-trên. Giờ đây dòng chính họ Gô-ri chẳng còn ai, ngoài con chim xui xẻo bị vặt lông, cháy cánh này. Họ Côn-trên cũng chỉ còn một người đàn ông, là đại tá Áp-nơ Côn-trên, một người giàu có, có địa vị, nghị sĩ trong Nghị viện bang, cùng thời với cha Gô-ri. Mối thù ấy là thứ thù truyền kiếp điển hình của vùng này. Nó để lại một trang sử đỏ máu những hận thù, oan trái và chém giết.

Nhưng Dan-xi Gô-ri không nghĩ tới chuyện thù hằn. Bộ óc mụ mị của anh đang tuyệt vọng vật lộn với bài toán làm sao để sau này nuôi được bản thân và những thói dại dột anh ưa thích. Dạo gần đây, mấy người bạn cũ của gia đình đã lo cho anh cái ăn và chỗ ngủ. Nhưng rượu thì họ không mua cho, mà anh thì phải có rượu. Việc làm luật sư của anh đã chết hẳn. Hai năm nay chẳng ai giao cho anh vụ nào. Anh đã thành kẻ vay mượn, kẻ ăn bám, và có vẻ nếu anh chưa sa xuống thấp hơn nữa thì chỉ vì chưa có dịp. Thêm một lần nữa thôi, anh tự nhủ, giá có thêm một món tiền đặt cược nữa, anh nghĩ anh sẽ thắng. Nhưng anh chẳng còn gì để bán, còn chuyện mua chịu thì đã cạn sạch từ lâu.

Dù đang khốn khổ, anh vẫn không nhịn được cười khi nghĩ tới người mà sáu tháng trước anh đã bán cho ngôi nhà cũ của họ Gô-ri. Từ "tít trong kia", tức là trong núi sâu, đã xuất hiện hai sinh vật kỳ quặc nhất đời, một người đàn ông tên là Pai Ga-vi và vợ hắn. Với dân núi, "tít trong kia", kèm theo một cái vẫy tay về phía đồi, có nghĩa là những chốn thâm sơn cùng cốc nhất, những hẻm núi chưa ai dò tới, sào huyệt của kẻ ngoài vòng pháp luật, hang sói và phòng the của gấu. Trong một túp lều tít trên vai núi Blắc-giắc, ở chỗ hoang dã nhất của những nơi ẩn dật ấy, cặp vợ chồng kỳ quặc này đã sống hai mươi năm. Họ chẳng có con chó hay đứa con nào để làm vơi bớt sự im lặng nặng nề của núi đồi. Dân trong các làng xóm ít ai biết Pai Ga-vi, nhưng ai từng giao dịch với hắn đều bảo hắn "điên như con chim lặn". Hắn không nhận mình làm nghề gì ngoài nghề đi săn những con sóc, nhưng thỉnh thoảng cũng nấu rượu lậu cho vui. Có lần nhân viên thuế đã lôi được hắn ra khỏi hang, hắn chống cự lặng lẽ và liều mạng như một con chó sục, và bị tống vào nhà tù bang hai năm. Ra tù, hắn lại chui tọt về hang như một con chồn giận dữ.

Thần Tài, bỏ qua biết bao kẻ nóng lòng cầu xin, lại bay một chuyến ngẫu hứng vào những hốc rừng rậm của núi Blắc-giắc để mỉm cười với Pai và người vợ chung thuỷ của hắn. Một hôm, một toán người đi dò mỏ, đeo kính, mặc quần chẽn gối, trông lố bịch hết chỗ nói, mò tới gần túp lều nhà Ga-vi. Pai nhấc khẩu súng bắn sóc khỏi móc, bắn một phát từ xa, phòng khi họ là nhân viên thuế. May mà hắn bắn trượt, và những sứ giả vô tình của vận may tiến lại gần hơn, để lộ ra rằng họ chẳng dính dáng gì tới luật lệ hay công lý. Sau đó, họ trả cho vợ chồng Ga-vi một khối tiền mặt khổng lồ, xanh rờn, giòn tan, để mua mảnh đất đã khai phá rộng ba chục mẫu. Để bào chữa cho hành động điên rồ ấy, họ nói mấy câu vớ vẩn chẳng ăn nhập gì về một vỉa mi-ca nằm dưới mảnh đất.

Khi vợ chồng Ga-vi có nhiều tiền tới mức đếm mãi không xong, thì những thiếu thốn của cuộc sống trên núi Blắc-giắc bắt đầu lộ rõ. Pai bắt đầu nói chuyện mua giày mới, mua một thùng thuốc lá to để trong góc nhà, thay khoá cò mới cho khẩu súng. Hắn còn dẫn Mác-ten-la tới một chỗ trên sườn núi, chỉ cho vợ thấy có thể đặt một khẩu đại bác nhỏ ở đó, thứ mà với gia tài của họ hẳn chẳng phải quá đắt, để khống chế và canh giữ con đường mòn duy nhất dẫn tới túp lều, cho bọn nhân viên thuế và những kẻ lạ hay tọc mạch vĩnh viễn phải chùn bước.

Nhưng A-đam đã tính toán mà quên mất Ê-va. Với Pai, những thứ ấy là sức mạnh của đồng tiền khi được đem ra dùng. Nhưng trong túp lều tồi tàn của hắn còn ngủ yên một tham vọng bay cao hơn hẳn những nhu cầu thô sơ của hắn. Ở đâu đó trong lòng bà Ga-vi vẫn còn sống sót một chút nữ tính mà hai mươi năm trên núi Blắc-giắc chưa bỏ đói được. Suốt bao lâu nay, những âm thanh bên tai bà chỉ là tiếng quả hồ đào rụng trong rừng lúc ban trưa và tiếng sói hú giữa đá núi ban đêm, đủ để gột sạch mọi thói phù hoa. Bà đã trở nên béo, buồn, vàng vọt và đờ đẫn. Nhưng khi có của, bà thấy bùng cháy trở lại niềm khao khát được hưởng những đặc quyền của phái mình. Được ngồi bên bàn trà. Được mua những thứ vô ích. Được quét một lớp vôi lễ nghi, khuôn phép lên cái sự thật trần trụi xấu xí của cuộc đời. Thế là bà lạnh lùng bác bỏ hệ thống phòng thủ của Pai, tuyên bố rằng hai vợ chồng sẽ xuống núi nhập thế, và giao du xã hội.

Rốt cuộc mọi chuyện được quyết định như thế, và được làm như thế. Làng Lo-rơn là chỗ dung hoà giữa ý muốn của bà Ga-vi thích một thị trấn lớn dưới thung lũng, và nỗi thèm thuồng của Pai đối với chốn hoang vu nguyên sơ. Lo-rơn đem lại một vòng giao tế ọp ẹp, nhạt nhẽo vừa hợp với tham vọng của Mác-ten-la. Với Pai, nơi ấy cũng có điểm đáng giá: nó sát núi, thuận lợi cho việc rút lui đột ngột nếu xã hội thượng lưu khiến hắn thấy cần.

Việc hai vợ chồng đổ xuống Lo-rơn lại trùng đúng lúc Dan-xi Gô-ri đang nóng ruột muốn đổi tài sản thành tiền mặt. Thế là họ mua ngôi nhà cũ của họ Gô-ri, trả bốn nghìn đô-la tiền mặt vào đôi bàn tay run rẩy của kẻ phá gia chi tử.

Vì thế mới có chuyện, trong khi người cuối cùng tồi tàn của họ Gô-ri nằm ườn trong văn phòng tồi tàn của mình, cùng đường, bị chính những bạn bè mình từng cho ăn no nê ruồng bỏ, thì những người xa lạ đang sống trong toà nhà của cha ông anh.

Một đám bụi đang chầm chậm cuộn lên dọc con phố khô khốc, có cái gì đang đi giữa đám bụi ấy. Một làn gió nhẹ thổi đám bụi dạt sang bên, để lộ ra một cỗ xe bốn bánh mới tinh sơn màu sặc sỡ, do một con ngựa xám lười nhác kéo. Tới gần văn phòng của Gô-ri, cỗ xe rẽ khỏi giữa phố, dừng lại dưới rãnh nước ngay trước cửa.

Trên ghế trước là một người đàn ông cao, gầy gò, mặc bộ đồ dạ đen, đôi bàn tay cứng đờ bị giam trong đôi găng da dê màu vàng. Ghế sau là một bà đã chiến thắng cái nóng tháng Sáu. Thân hình đẫy đà của bà được bọc giáp trong chiếc váy lụa bó sát, thứ lụa gọi là "lụa đổi màu", một tổ hợp lộng lẫy những sắc màu cứ thay đổi liên hồi. Bà ngồi thẳng đơ, phe phẩy chiếc quạt trang trí cầu kỳ, mắt nhìn đờ đẫn như đá về phía cuối phố.

Dù lòng Mác-ten-la Ga-vi có hân hoan thế nào trước những thú vui của cuộc sống mới, thì núi Blắc-giắc cũng đã làm xong việc của nó trên vẻ ngoài của bà. Núi đã tạc gương mặt bà thành hình ảnh của sự trống rỗng và vô hồn, thấm vào bà cái lì lợm của vách đá và cái kín đáo của những khoảng rừng im lặng. Dù đang ở đâu, bà dường như lúc nào cũng nghe tiếng quả hồ đào rơi lộp độp xuống sườn núi. Bà lúc nào cũng nghe thấy sự im lặng đáng sợ của núi Blắc-giắc vang lên giữa những đêm tĩnh mịch nhất.

Gô-ri nhìn cỗ xe trang nghiêm ấy đỗ tới cửa mình, chỉ hơi chút tò mò. Nhưng khi gã đánh xe gầy nhẳng quấn dây cương quanh cán roi, vụng về leo xuống, bước vào văn phòng, thì anh loạng choạng đứng dậy tiếp, vì đã nhận ra Pai Ga-vi, một Pai Ga-vi mới, đã thay đổi, vừa được khai hoá.

Gã dân núi ngồi xuống chiếc ghế Gô-ri mời. Những ai từng ngờ vực đầu óc Ga-vi có bình thường không đều có một nhân chứng đắc lực là bộ mặt của hắn. Mặt hắn dài quá mức, màu vàng nghệ xỉn, bất động như mặt tượng. Đôi mắt tròn xanh nhạt, không lông mi, chẳng bao giờ chớp, càng làm bộ mặt rợn người của hắn thêm kỳ dị. Gô-ri chẳng hiểu hắn tới có việc gì.

— Ở Lo-rơn mọi việc ổn cả chứ, ông Ga-vi? — Anh hỏi.

— Ổn cả, thưa ông, bà nhà tui với tui ưng cái nhà lắm. Bà nhà tui thích cái nhà cũ của ông, mà cũng thích cả hàng xóm láng giềng. Bả bảo bả muốn giao du xã hội, mà bả đang được giao du thật. Nhà Rót-giơ, nhà Háp-gút, nhà Prát, nhà Troi đều tới thăm bà nhà tui, mà bả cũng đã ăn cơm ở hầu hết nhà mấy người đó. Những người sang trọng nhất đã mời bả tới đủ thứ cuộc vui. Tui thì chẳng dám nói mấy cái đó hợp với tui đâu, ông Gô-ri. Với tui thì cứ cho tui chỗ kia kìa.

Bàn tay to tướng đeo găng vàng của Ga-vi vung về phía dãy núi.

— Đó mới là chỗ của tui, giữa đám ong mật rừng với lũ gấu. Nhưng tui tới đâu phải để nói chuyện đó, ông Gô-ri. Ông có một thứ mà bà nhà tui với tui muốn mua.

— Mua à! — Gô-ri nhắc lại. — Mua của tôi?

Rồi anh cười khàn khàn.

— Tôi e ông nhầm rồi. Tôi e ông nhầm rồi. Tôi đã bán hết cho ông rồi, như chính ông nói đấy, bán sạch sành sanh. Đến cái que thông nòng súng cũng chẳng còn mà bán.

— Ông có nó, mà tụi tui muốn có nó. "Mang tiền đi," bà nhà tui bảo, "mà mua cho đàng hoàng sòng phẳng."

Gô-ri lắc đầu.

— Chạn trống trơn rồi, — anh nói.

— Tụi tui lên đời rồi, — gã dân núi nói tiếp, chẳng hề chệch khỏi mục đích. — Lên nhiều lắm. Trước tụi tui nghèo rớt như con chuột túi, giờ thì ngày nào mời khách tới ăn cơm cũng được. Bà nhà tui bảo tụi tui đã được giới thượng lưu nhất công nhận rồi. Nhưng có một thứ tụi tui cần mà chưa có. Bả bảo lẽ ra nó phải được ghi vào danh mục khi mua bán, mà nó không có ở đó. "Thế thì mang tiền đi," bả bảo, "mà mua cho đàng hoàng sòng phẳng."

— Nói thẳng ra đi, — Gô-ri nói, thần kinh rã rời làm anh mất kiên nhẫn.

Ga-vi quăng cái mũ mềm lên bàn, chồm người tới trước, dán đôi mắt chẳng bao giờ chớp vào mắt Gô-ri.

— Có một mối thù cũ, — hắn nói, rành rọt, chậm rãi, — giữa nhà ông với nhà Côn-trên.

Gô-ri cau mày, vẻ đầy đe doạ. Nói tới mối thù trước mặt người đang mang thù là phạm nặng phép lịch sự của dân núi. Gã đàn ông từ "tít trong kia" biết điều đó cũng rõ như ông luật sư.

— Đừng phật lòng, — hắn nói tiếp, — tui chỉ nói chuyện làm ăn thôi. Bà nhà tui đã tìm hiểu kỹ về chuyện thù truyền kiếp. Hầu hết những nhà danh giá trong núi đều có một mối. Nhà Xét-tơn với nhà Gô-phớt, nhà Ran-kin với nhà Boi, nhà Xai-lơ với nhà Ga-lo-uê, nhà nào cũng nuôi thù từ hai chục tới cả trăm năm. Người cuối cùng ngã xuống là hồi ông chú của ông, quan toà Pây-xli Gô-ri, tuyên bố hoãn phiên toà rồi bắn chết Len Côn-trên ngay từ ghế quan toà. Bà nhà tui với tui xuất thân từ đám da trắng nghèo hèn. Chẳng ai thèm gây thù với tụi tui, cũng như chẳng ai gây thù với một nhà nhái bén. Bà nhà tui bảo, người danh giá ở đâu cũng có thù truyền kiếp. Tụi tui chẳng danh giá gì, nhưng tụi tui đang mua cho mình chút danh giá, được tới đâu hay tới đó. "Thế thì mang tiền đi," bà nhà tui bảo, "mà mua lại mối thù của ông Gô-ri, cho đàng hoàng sòng phẳng."

Gã thợ săn duỗi một cẳng chân dài gần nửa căn phòng, rút trong túi ra một cuộn giấy bạc, quăng lên bàn.

— Đây là hai trăm đô-la, ông Gô-ri ạ. Cái mà ông gọi là giá phải chăng cho một mối thù đã để xuống cấp như mối thù của ông. Phía ông chỉ còn mỗi ông theo đuổi nó, mà ông thì giết người dở lắm. Tui sẽ nhận nó khỏi tay ông, rồi nó sẽ đưa bà nhà tui với tui lên hàng danh giá. Tiền đây.

Cuộn giấy bạc nhỏ trên bàn chầm chậm tự bung ra, oằn oại, giật nảy khi các nếp gấp giãn ra. Trong im lặng sau câu nói cuối cùng của Ga-vi, có thể nghe rõ tiếng thẻ bài lách cách ở toà án. Gô-ri biết ông cảnh sát trưởng vừa ăn một ván, vì tiếng reo nén nhỏ mà ông vẫn dùng để chào mừng chiến thắng bay qua quảng trường trên những làn sóng nóng lăn tăn. Trán Gô-ri lấm tấm mồ hôi. Anh cúi xuống lôi cái bình rượu bọc mây dưới gầm bàn ra, rót đầy một cốc.

— Một chút rượu ngô nhé, ông Ga-vi? Hẳn là ông đùa về... về chuyện ông vừa nói chứ? Mở ra cả một thị trường mới nhỉ? Thù truyền kiếp. Loại thượng hạng, hai trăm rưỡi tới ba trăm. Thù truyền kiếp hơi hư hỏng, hai trăm, tôi nhớ ông vừa nói thế phải không, ông Ga-vi?

Gô-ri cười gượng gạo.

Gã dân núi cầm cốc Gô-ri đưa, uống cạn chỗ rượu mà mí mắt của đôi mắt trợn trừng chẳng hề run lên. Ông luật sư tán thưởng kỳ công ấy bằng một ánh nhìn thèm thuồng thán phục. Anh rót cốc của mình, uống như một kẻ nghiện, từng ngụm lớn, rùng mình vì mùi và vị.

— Hai trăm, — Ga-vi nhắc lại. — Tiền đây.

Một cơn giận bỗng bùng lên trong đầu Gô-ri. Anh đập nắm tay xuống bàn. Một tờ giấy bạc lật lên, chạm vào tay anh. Anh giật tay lại như bị cái gì đốt.

— Ông tới đây, — anh hét lên, — nghiêm túc đưa ra cái đề nghị lố bịch, xúc phạm, ngu ngốc chết tiệt ấy với tôi à?

— Đàng hoàng sòng phẳng mà, — gã thợ săn nói.

Nhưng hắn chìa tay ra như định lấy lại tiền. Và lúc ấy Gô-ri biết rằng cơn giận vừa rồi của anh không phải do kiêu hãnh hay phẫn uất, mà là giận chính mình, vì biết rằng mình sẽ đặt chân xuống cái vực sâu hơn đang mở ra trước mắt. Trong chớp mắt, anh từ một quý ông bị xúc phạm hoá thành một kẻ mặc cả nóng ruột đang chào hàng.

— Đừng vội, Ga-vi, — anh nói, mặt đỏ gay, giọng lè nhè. — Tôi chấp nhận đề... đề nghị của ông, tuy hai trăm là rẻ như bèo. Mua... mua bán là ổn khi cả người mua lẫn... lẫn người mua đều... đều vừa lòng. Có cần tôi gói lại cho ông không, ông Ga-vi?

Ga-vi đứng dậy, rũ bộ đồ dạ.

— Bà nhà tui sẽ vui lắm. Ông ra khỏi vụ này rồi, giờ là Côn-trên với Ga-vi. Chỉ cần một mẩu giấy viết tay thôi, ông Gô-ri, ông là luật sư mà, để làm bằng là tụi mình đã mua bán.

Gô-ri vớ lấy tờ giấy và cây bút. Món tiền đã nằm gọn trong bàn tay ướt mồ hôi của anh. Mọi thứ khác bỗng như trở nên vặt vãnh, nhẹ tênh.

— Văn tự bán, dĩ nhiên rồi. "Toàn bộ quyền, danh nghĩa và lợi ích đối với..." "...vĩnh viễn bảo đảm và..." Không, Ga-vi, ta phải bỏ chữ "bảo vệ" đi, — Gô-ri cười to. — Cái quyền này ông sẽ phải tự mình bảo vệ lấy.

Gã dân núi nhận bản văn kỳ quặc ông luật sư đưa cho, gấp lại một cách vô cùng khó nhọc, rồi cẩn thận cất vào túi.

Gô-ri đang đứng gần cửa sổ.

— Lại đây, — anh nói, giơ ngón tay lên, — tôi sẽ chỉ cho ông kẻ thù ông vừa mua. Hắn kia kìa, đang đi bên kia phố.

Gã dân núi gập tấm thân dài ngoẵng nhìn qua cửa sổ theo hướng người kia chỉ. Đại tá Áp-nơ Côn-trên, một quý ông ngoài năm mươi, đẫy đà, dáng thẳng, mặc chiếc áo khoác dài cài chéo không thể thiếu của các nhà lập pháp miền Nam, đội chiếc mũ lụa chóp cao cũ, đang đi trên vỉa hè bên kia. Trong lúc Ga-vi nhìn, Gô-ri liếc vào mặt hắn. Nếu trên đời có loài sói vàng, thì đây chính là bản sao của nó. Ga-vi gầm gừ khi đôi mắt chẳng có tính người dõi theo dáng người đang đi, để lộ những chiếc răng nanh dài màu hổ phách.

— Hắn đó à? Ồ, đó là cái thằng đã tống tui vào nhà đá có lần!

— Hồi trước ông ta là công tố viên của quận, — Gô-ri hờ hững nói. — À mà nhân tiện, ông ta bắn súng giỏi hạng nhất đấy.

— Tui bắn trúng mắt con sóc cách trăm thước, — Ga-vi nói. — Thì ra đó là Côn-trên! Tui mua được món hời hơn tui tưởng. Tui sẽ chăm lo mối thù này giỏi hơn ông nhiều, ông Gô-ri ạ!

Hắn đi về phía cửa, nhưng còn nấn ná ở đó, lộ vẻ hơi lúng túng.

— Hôm nay còn cần gì nữa không? — Gô-ri hỏi, giọng mỉa mai sủi bọt. — Truyền thống gia đình nhé, hồn ma tổ tiên nhé, hay chuyện xấu giấu trong tủ? Giá rẻ nhất thị trường.

— Còn một thứ nữa, — gã thợ săn thản nhiên đáp, — mà bà nhà tui đang nghĩ tới. Cái này chẳng phải chuyện của tui lắm như cái kia, nhưng bả đặc biệt dặn tui hỏi, mà nếu ông bằng lòng thì "trả tiền cho nó," bả bảo, "cho đàng hoàng sòng phẳng". Ông biết đấy, ông Gô-ri, trong sân ngôi nhà cũ của ông, dưới mấy cây tuyết tùng, có một khu mộ. Những người nằm đó là người nhà ông bị nhà Côn-trên giết. Trên bia có khắc tên. Bà nhà tui bảo, có khu mộ gia đình là dấu hiệu chắc chắn của nhà danh giá. Bả bảo nếu tụi tui có mối thù rồi thì phải có thêm thứ đi kèm với nó nữa. Tên trên mấy tấm bia là "Gô-ri", nhưng có thể đổi thành tên nhà tui bằng cách...

— Cút! Cút đi! — Gô-ri thét lên, mặt tím bầm.

Anh chìa cả hai tay về phía gã dân núi, những ngón tay co quắp, run lẩy bẩy.

— Cút đi, đồ quỷ ăn xác! Đến... đến người man rợ còn biết giữ gìn mồ... mồ mả tổ tiên. Cút!

Gã thợ săn lừ đừ đi ra cửa, về chỗ cỗ xe. Trong khi hắn đang trèo qua bánh xe, Gô-ri sốt sắng, nhanh như cắt, nhặt nhạnh chỗ tiền từ tay anh rơi xuống sàn. Khi cỗ xe chầm chậm quay đầu, con cừu với bộ lông mới mọc đã vội vã, hấp tấp tới mức chẳng ra thể thống gì, chạy dọc con đường mòn về phía toà án.

— Hết chương 1 —