Truyện Đỉnh

✍️ Truyện ngắn

Ông Gom Vàng và lão tướng Máu Sấm

Khuôn Mặt Đá Vĩ Đại · Chương 1/2 · của Nathaniel Hawthorne

⏱ 17 phút🎙️ Giọng Bảo Đức📖 19.788 chữ

Khoảnh khắc chính

  1. 0:05Một buổi chiều, lúc mặt trời đang lặn, có…
  2. 2:26Như ta đã kể lúc đầu, có hai mẹ…
  3. 3:51Ôi mẹ ơi, mẹ yêu ơi! – Ơ-nét kêu…
  4. 6:45Như tôi đã nói, trong thung lũng đã đồn…
  5. 9:29Và điều làm Ơ-nét rất bối rối là họ…
  6. 11:40Lúc này ông Gom Vàng tội nghiệp đã chết…
  7. 15:07Giống ấy à! Tôi thì bảo đấy chính là…
  8. 17:11Sương mù đã tụ quanh sườn núi xa, và…

Chương 1: Ông Gom Vàng và lão tướng Máu Sấm

Một buổi chiều, lúc mặt trời đang lặn, có hai mẹ con ngồi trước cửa căn nhà nhỏ, nói chuyện về Khuôn Mặt Đá Vĩ Đại. Họ chỉ cần ngước mắt lên là thấy nó hiện ra rõ ràng, dù ở xa hàng dặm, ánh nắng làm sáng bừng mọi đường nét của nó.

Vậy Khuôn Mặt Đá Vĩ Đại là gì?

Giữa vòng tay của một dãy núi cao ngất có một thung lũng rộng đến nỗi chứa được hàng nghìn người. Một số người tốt bụng ấy sống trong những túp lều gỗ trên những sườn đồi dốc khó đi, rừng đen bao quanh. Một số khác có nhà cửa khang trang trong những trang trại, cày cấy đất đai màu mỡ trên những sườn thoai thoải hay những bãi bằng trong thung lũng. Lại có những người tụ họp trong những làng đông đúc, nơi một dòng suối núi hoang dại, đổ xuống từ chốn sinh ra nó trên vùng núi cao, đã bị bàn tay khôn khéo của con người bắt giữ, thuần hoá, bắt quay máy móc trong những xưởng dệt bông. Tóm lại, dân thung lũng này rất đông, sống đủ mọi kiểu. Nhưng tất cả, người lớn cũng như trẻ con, đều quen thuộc với Khuôn Mặt Đá Vĩ Đại, dù có người có tài nhìn ra hiện tượng thiên nhiên kỳ vĩ ấy rõ ràng hơn nhiều người hàng xóm của mình.

Khuôn Mặt Đá Vĩ Đại là một tác phẩm của Tạo Hoá trong lúc cao hứng đùa nghịch một cách uy nghi. Nó được tạo thành trên sườn núi dựng đứng bởi mấy tảng đá khổng lồ, nằm chồng lên nhau ở một vị trí sao cho khi đứng nhìn từ một khoảng cách vừa phải, chúng giống hệt những nét của một khuôn mặt người. Tưởng như có một người khổng lồ đã tạc chân dung chính mình lên vách đá. Kia là vòm trán rộng, cao ba chục mét. Kia là chiếc mũi với sống mũi dài. Kia là đôi môi mênh mông, giá mà biết nói, hẳn sẽ cất tiếng như sấm lăn từ đầu thung lũng tới cuối thung lũng. Quả thật, nếu người xem đến quá gần, họ sẽ mất hết đường nét của khuôn mặt khổng lồ, chỉ còn thấy một đống đá nặng nề, to lớn, chồng chất lên nhau hỗn độn như đổ nát. Nhưng khi lùi trở lại, những nét kỳ diệu kia lại hiện ra. Và càng lùi xa, chúng càng giống mặt người, với nguyên vẹn vẻ thần thánh ban sơ của chúng. Cho tới khi nó mờ đi trong khoảng xa, mây và sương núi rực rỡ quây quần quanh, thì Khuôn Mặt Đá Vĩ Đại trông như đang sống thật.

Trẻ con được lớn lên thành người trong khi Khuôn Mặt Đá Vĩ Đại luôn hiện trước mắt là một điều may mắn, vì mọi nét của nó đều cao quý, và vẻ mặt nó vừa uy nghi vừa hiền dịu, như ánh sáng toả ra từ một trái tim rộng lớn, ấm áp, ôm cả loài người trong tình thương, mà vẫn còn chỗ cho thêm nữa. Chỉ cần nhìn nó thôi cũng đã là một sự giáo dục. Nhiều người tin rằng thung lũng được màu mỡ phần lớn là nhờ vẻ mặt nhân từ ấy luôn rạng rỡ trên nó, soi sáng mây trời, thấm sự dịu dàng của mình vào ánh nắng.

Như ta đã kể lúc đầu, có hai mẹ con ngồi trước cửa nhà, ngắm Khuôn Mặt Đá Vĩ Đại và nói chuyện về nó. Đứa bé tên là Ơ-nét.

– Mẹ ơi, – nó nói, trong khi khuôn mặt khổng lồ mỉm cười với nó, – con ước gì nó biết nói, vì trông nó hiền hậu thế thì chắc giọng nó phải dễ nghe lắm. Nếu con gặp một người có khuôn mặt như thế, con sẽ yêu người ấy lắm.

– Nếu một lời tiên tri xưa thành sự thật, – người mẹ đáp, – thì một ngày nào đó chúng ta sẽ gặp một người có khuôn mặt giống hệt như thế.

– Lời tiên tri nào hả mẹ? – Ơ-nét háo hức hỏi. – Mẹ kể cho con nghe đi!

Thế là người mẹ kể cho nó nghe câu chuyện mà mẹ của bà đã kể cho bà hồi bà còn nhỏ hơn Ơ-nét bây giờ. Đó không phải chuyện đã qua, mà là chuyện sắp tới. Vậy mà nó đã xưa lắm rồi, xưa đến nỗi cả những người da đỏ từng sống ở thung lũng này cũng nghe từ tổ tiên họ, và họ quả quyết rằng tổ tiên họ được những dòng suối núi rì rầm kể lại, được gió thì thầm trên ngọn cây. Đại ý là một ngày nào đó trong tương lai, sẽ có một đứa trẻ ra đời quanh vùng này, được định sẵn sẽ trở thành bậc vĩ đại và cao quý nhất thời mình, và khi trưởng thành, khuôn mặt người ấy sẽ giống hệt Khuôn Mặt Đá Vĩ Đại. Không ít người già lối cũ, cả những người trẻ nữa, trong lòng nồng nhiệt hy vọng, vẫn giữ một niềm tin bền bỉ vào lời tiên tri xưa. Nhưng những người khác, từng trải hơn, đã ngóng đợi tới mỏi mệt mà chẳng thấy người nào có khuôn mặt như thế, cũng chẳng thấy ai tỏ ra vĩ đại hay cao quý hơn hàng xóm bao nhiêu, nên kết luận rằng đó chỉ là chuyện hoang đường. Dẫu sao, con người vĩ đại trong lời tiên tri vẫn chưa xuất hiện.

– Ôi mẹ ơi, mẹ yêu ơi! – Ơ-nét kêu lên, vỗ tay trên đầu. – Con mong sao con sống được tới ngày gặp người ấy!

Mẹ cậu là người đàn bà giàu tình thương và chín chắn. Bà thấy khôn ngoan nhất là đừng dập tắt những hy vọng cao đẹp của đứa con nhỏ. Nên bà chỉ nói:

– Biết đâu con sẽ gặp.

Và Ơ-nét không bao giờ quên câu chuyện mẹ đã kể. Nó luôn ở trong tâm trí cậu mỗi khi cậu nhìn lên Khuôn Mặt Đá Vĩ Đại. Cậu sống suốt tuổi thơ trong căn nhà gỗ nơi mình sinh ra, ngoan ngoãn với mẹ, giúp mẹ nhiều việc, giúp nhiều bằng đôi bàn tay nhỏ, và nhiều hơn nữa bằng trái tim giàu yêu thương. Cứ thế, từ một đứa trẻ vui vẻ nhưng hay trầm ngâm, cậu lớn lên thành một thiếu niên hiền lành, ít nói, khiêm nhường, da sạm nắng vì làm đồng, nhưng gương mặt rạng lên một vẻ thông minh hơn nhiều cậu trai được học ở những trường danh tiếng. Vậy mà Ơ-nét chẳng có thầy dạy nào, chỉ có Khuôn Mặt Đá Vĩ Đại đã trở thành thầy của cậu. Xong việc trong ngày, cậu thường ngắm nó hàng giờ liền, cho tới khi bắt đầu tưởng tượng rằng những nét mặt khổng lồ kia nhận ra mình, và mỉm cười với mình một nụ cười hiền hậu, khích lệ, đáp lại ánh mắt tôn kính của mình. Ta không dám quả quyết rằng đó là cậu tưởng nhầm, dù có lẽ Khuôn Mặt nhìn Ơ-nét chẳng hiền hậu hơn nhìn mọi người khác. Nhưng bí mật là ở chỗ sự chân thật dịu dàng, tin cậy của cậu bé đã nhận ra những điều người khác không thấy được. Thế là tình thương vốn dành cho mọi người lại trở thành phần riêng của cậu.

Vào khoảng thời gian ấy, khắp thung lũng loan tin rằng con người vĩ đại được tiên tri từ bao đời trước, người sẽ giống Khuôn Mặt Đá Vĩ Đại, cuối cùng đã xuất hiện. Số là nhiều năm trước, có một chàng trai rời thung lũng tới sống ở một thành phố cảng xa xôi. Ở đó, sau khi dành dụm được ít tiền, anh ta mở một cửa hàng. Tên anh ta là Gom Vàng, nhưng tôi không bao giờ biết được đó là tên thật hay là biệt danh sinh ra từ thói quen và sự thành đạt của anh ta. Vốn khôn ngoan, năng nổ, lại được Trời phú cho cái khả năng bí ẩn mà người đời gọi là gặp may, anh ta trở thành một nhà buôn cực kỳ giàu có, chủ cả một đoàn tàu bụng to. Mọi quốc gia trên trái đất dường như bắt tay nhau chỉ để thêm hết đống này đến đống khác vào núi của cải của một người ấy. Những miền lạnh giá phương bắc, gần như trong bóng tối của vòng cực, gửi cho ông ta cống phẩm là những bộ lông thú. Châu Phi nóng bỏng sàng cát vàng trong sông cho ông ta, gom những chiếc ngà voi lớn trong rừng. Phương Đông mang tới những tấm khăn choàng sang trọng, hương liệu, trà, kim cương rực rỡ và những viên ngọc trai lớn sáng ngời tinh khiết. Đại dương cũng không chịu kém đất liền, dâng lên những con cá voi khổng lồ để ông Gom Vàng bán dầu kiếm lời. Hàng hoá ban đầu là gì cũng được, vào tay ông ta là thành vàng. Có thể nói về ông ta như về vua Mi-đát trong truyện cổ, rằng bất cứ thứ gì ngón tay ông chạm vào đều lập tức lấp lánh, ngả màu vàng, và biến ngay thành vàng ròng, hoặc, điều còn hợp ý ông hơn, thành những chồng tiền. Và khi ông Gom Vàng đã giàu tới mức chỉ đếm của cải thôi cũng mất cả trăm năm, ông nhớ tới thung lũng quê nhà, quyết định trở về, sống nốt những ngày cuối đời nơi mình sinh ra. Với ý định ấy, ông cử một kiến trúc sư tài giỏi về xây cho mình một lâu đài xứng đáng cho một người giàu có như ông ở.

Như tôi đã nói, trong thung lũng đã đồn rằng ông Gom Vàng chính là người được tiên tri mà người ta trông đợi uổng công bấy lâu, và khuôn mặt ông giống Khuôn Mặt Đá Vĩ Đại một cách hoàn hảo, không thể chối cãi. Người ta càng sẵn lòng tin điều ấy là thật khi thấy toà nhà lộng lẫy mọc lên như có phép thần, trên nền ngôi nhà trại cũ kỹ dãi nắng dầm mưa của cha ông. Mặt ngoài bằng đá cẩm thạch trắng loá đến nỗi tưởng như cả toà nhà có thể tan chảy dưới ánh nắng, giống như những ngôi nhà khiêm tốn hơn mà ông Gom Vàng, hồi còn bé chơi đùa, khi ngón tay chưa được phú cho phép hoá vàng, vẫn thường đắp bằng tuyết. Nó có một mái hiên chạm trổ lộng lẫy, đỡ bằng những cột cao, bên dưới là một cánh cửa cao vút đính những núm bạc, làm bằng một loại gỗ nhiều vân chở từ bên kia biển về. Cửa sổ mỗi gian phòng sang trọng cao từ sàn tới trần, mỗi ô chỉ lắp một tấm kính khổng lồ, trong suốt tinh khiết đến nỗi người ta bảo nhìn qua nó còn rõ hơn nhìn qua khoảng không. Hầu như chẳng ai được phép vào xem bên trong lâu đài, nhưng người ta đồn, và nghe cũng có vẻ thật, rằng bên trong còn lộng lẫy hơn bên ngoài nhiều. Những gì ở nhà khác làm bằng sắt hay đồng thì ở đây bằng bạc hay vàng. Nhất là phòng ngủ của ông Gom Vàng sáng loá đến mức người thường không thể nào nhắm mắt ngủ được ở đó. Nhưng mặt khác, ông Gom Vàng giờ đã quá quen với của cải, có lẽ ông không nhắm mắt được nếu không chắc rằng ánh vàng sẽ lọt được qua mí mắt mình.

Đến ngày, toà nhà xây xong. Rồi thợ trang trí kéo tới, mang theo đồ đạc lộng lẫy. Rồi cả một đoàn người hầu, những người đi trước báo tin ông Gom Vàng sắp tới, mà chính ông, con người uy nghi ấy, dự kiến sẽ về tới lúc hoàng hôn. Trong khi đó, anh bạn Ơ-nét của chúng ta xúc động sâu sắc trước ý nghĩ rằng con người vĩ đại, con người cao quý, con người của lời tiên tri, sau bao đời chậm trễ, cuối cùng sắp hiện ra trước thung lũng quê hương mình. Dù còn là một cậu bé, cậu cũng biết rằng với gia tài khổng lồ của mình, ông Gom Vàng có hàng nghìn cách để biến mình thành một thiên thần ban phát điều lành, nắm quyền điều khiển công việc của con người một cách rộng rãi và nhân từ như nụ cười của Khuôn Mặt Đá Vĩ Đại. Đầy tin tưởng và hy vọng, Ơ-nét không nghi ngờ gì rằng điều người ta nói là thật, và rằng giờ đây cậu sắp được thấy hình ảnh sống của những nét mặt kỳ diệu trên sườn núi kia. Trong khi cậu bé còn đang ngước nhìn lên thung lũng, và như mọi khi, tưởng tượng rằng Khuôn Mặt Đá Vĩ Đại đang nhìn lại mình và nhìn mình hiền hậu, thì có tiếng bánh xe lăn ầm ầm, nhanh chóng tiến lại dọc con đường quanh co.

– Ông ấy tới rồi! – Một đám người đang tụ tập chờ đón reo lên. – Ông Gom Vàng vĩ đại tới rồi!

Một cỗ xe bốn ngựa lao vụt qua khúc quanh. Trong xe, chìa ra một phần ngoài cửa sổ, là bộ mặt của ông lão, da vàng như thể chính bàn tay Mi-đát của ông đã biến nó thành vàng. Ông có vầng trán thấp, đôi mắt nhỏ, sắc, nhăn nheo vô số nếp quanh mắt, và đôi môi rất mỏng, mà ông còn làm mỏng hơn bằng cách mím chặt lại.

– Giống hệt Khuôn Mặt Đá Vĩ Đại! – Mọi người hò reo. – Chắc chắn rồi, lời tiên tri xưa là thật, và cuối cùng con người vĩ đại đã về đây!

Và điều làm Ơ-nét rất bối rối là họ có vẻ thật sự tin rằng đây chính là cái khuôn mặt giống hệt mà họ vẫn nói tới. Bên vệ đường tình cờ có một bà lão ăn mày và hai đứa trẻ ăn mày nhỏ, những kẻ lang thang từ một vùng xa xôi nào đó. Khi cỗ xe lăn bánh qua, họ chìa tay ra, cất giọng thảm thiết van xin bố thí. Một cái móng vuốt vàng khè, chính cái móng đã cào gom về bao nhiêu của cải, thò ra khỏi cửa xe, thả mấy đồng xu đồng xuống đất. Vì thế, dù tên của con người vĩ đại có vẻ là Gom Vàng, lẽ ra ông cũng có thể được đặt biệt danh là Rắc Xu thì đúng hơn. Thế nhưng mọi người vẫn hò reo nhiệt liệt, và rõ ràng vẫn thành thật như bao giờ:

– Ông ấy giống hệt Khuôn Mặt Đá Vĩ Đại!

Nhưng Ơ-nét buồn bã quay đi khỏi vẻ ranh mãnh nhăn nheo của bộ mặt bủn xỉn ấy, ngước nhìn lên thung lũng. Ở đó, giữa làn sương đang tụ lại, được những tia nắng cuối cùng nhuộm vàng, cậu vẫn còn nhận ra những nét mặt rực rỡ đã in sâu vào tâm hồn mình. Vẻ mặt ấy làm cậu vui lên. Đôi môi nhân từ kia như đang nói gì?

"Người ấy sẽ tới! Đừng sợ, Ơ-nét. Người ấy sẽ tới!"

Năm tháng trôi qua, Ơ-nét không còn là một cậu bé. Giờ cậu đã thành một chàng thanh niên. Anh ít được những người khác trong thung lũng để ý, vì họ chẳng thấy lối sống của anh có gì đặc biệt, ngoài việc mỗi khi xong việc trong ngày, anh vẫn thích đi riêng ra một mình, ngắm nhìn và suy ngẫm về Khuôn Mặt Đá Vĩ Đại. Theo ý họ, đó quả là một điều ngớ ngẩn, nhưng có thể bỏ qua, vì Ơ-nét chăm chỉ, tốt bụng, tử tế với hàng xóm, và chẳng bỏ bê bổn phận nào chỉ vì cái thói quen vô bổ ấy. Họ không biết rằng Khuôn Mặt Đá Vĩ Đại đã trở thành người thầy của anh, và rằng tình cảm thể hiện trên khuôn mặt ấy sẽ làm cho trái tim chàng trai rộng mở, chứa đầy những niềm cảm thông rộng hơn, sâu hơn những trái tim khác. Họ không biết rằng từ đó sẽ đến một sự khôn ngoan còn hơn những gì học được trong sách vở, và một cuộc sống tốt đẹp hơn những gì có thể nhào nặn theo tấm gương đã mờ nhạt của những cuộc đời khác. Chính Ơ-nét cũng không biết rằng những suy nghĩ và tình cảm đến với anh thật tự nhiên, ngoài đồng ruộng, bên bếp lửa, và bất cứ nơi nào anh tự trò chuyện với lòng mình, đều cao hơn những suy nghĩ, tình cảm mà ai ai cũng có. Một tâm hồn giản dị, giản dị như hồi mẹ anh mới kể cho anh nghe lời tiên tri xưa, anh ngắm những nét mặt kỳ diệu rạng rỡ nhìn xuống thung lũng, và vẫn ngạc nhiên vì sao người mang khuôn mặt ấy lại chậm xuất hiện đến thế.

Lúc này ông Gom Vàng tội nghiệp đã chết và được chôn cất. Điều kỳ lạ nhất là của cải của ông, vốn là thể xác và linh hồn cuộc đời ông, đã biến mất trước khi ông chết, chẳng để lại gì ngoài một bộ xương sống bọc trong lớp da vàng nhăn nheo. Từ khi vàng của ông tan biến, người ta nói chung đều đồng ý rằng thật ra giữa những nét mặt tầm thường của nhà buôn phá sản và khuôn mặt uy nghi trên sườn núi chẳng có sự giống nhau nổi bật nào. Thế là người ta thôi tôn vinh ông khi ông còn sống, và lặng lẽ để ông chìm vào quên lãng khi ông chết. Thỉnh thoảng, đúng là người ta có nhắc tới ông, khi nói về toà lâu đài lộng lẫy ông đã xây, mà từ lâu đã biến thành khách sạn cho khách phương xa, rất đông người mỗi mùa hè lại tới thăm kỳ quan thiên nhiên nổi tiếng là Khuôn Mặt Đá Vĩ Đại. Vậy là ông Gom Vàng đã mất uy tín và bị gạt vào bóng tối, còn người của lời tiên tri thì vẫn chưa tới.

Tình cờ là nhiều năm trước, một người con sinh ra ở thung lũng đã đăng lính, và sau rất nhiều trận chiến gian khổ, giờ đã trở thành một vị chỉ huy lừng lẫy. Sử sách gọi ông là gì thì không biết, chứ trong doanh trại và ngoài chiến trường, ông được biết đến với biệt danh Lão Máu Sấm. Vị tướng già dày dạn chiến trận này nay đã yếu vì tuổi tác và thương tích, mệt mỏi với cuộc sống quân ngũ ồn ào, với tiếng trống dồn và tiếng kèn vang bấy lâu cứ dội bên tai, nên mới đây đã ngỏ ý muốn trở về thung lũng quê nhà, mong tìm lại sự yên tĩnh ở nơi mà ông còn nhớ đã để nó lại. Dân thung lũng, những người hàng xóm cũ của ông và con cái họ nay đã lớn, quyết định đón người chiến binh lừng danh bằng một loạt đại bác chào mừng và một bữa tiệc công cộng. Họ càng hăng hái hơn vì người ta quả quyết rằng lần này, cuối cùng, người giống Khuôn Mặt Đá Vĩ Đại đã xuất hiện thật. Nghe nói một sĩ quan tuỳ tùng của Lão Máu Sấm đi qua thung lũng đã sửng sốt trước sự giống nhau ấy. Hơn nữa, bạn học và những người quen thời trẻ của vị tướng sẵn sàng thề rằng theo chỗ họ nhớ được, vị tướng nói trên hồi còn bé đã rất giống hình ảnh uy nghi kia, chỉ có điều hồi ấy họ chưa nghĩ ra thôi. Vì thế cả thung lũng náo nức. Nhiều người suốt mấy năm trời chưa từng liếc nhìn Khuôn Mặt Đá Vĩ Đại một lần, nay dành thì giờ ngắm nó, để biết chính xác tướng Máu Sấm trông thế nào.

Đến ngày lễ lớn, Ơ-nét cùng mọi người trong thung lũng bỏ việc, kéo tới chỗ bày bữa tiệc giữa rừng. Khi anh tới gần, đã nghe giọng oang oang của mục sư Kèn Trận đang cầu Chúa ban phước cho những món ngon bày trước mặt mọi người, và cho người bạn lừng danh của hoà bình mà họ đang tụ họp để tôn vinh. Bàn tiệc được bày trên một khoảnh đất phát quang giữa rừng, cây cối vây kín xung quanh, chỉ trừ một chỗ mở ra một khoảng nhìn về phía đông, thấy được Khuôn Mặt Đá Vĩ Đại ở đằng xa. Trên chiếc ghế của vị tướng, một di vật từ nhà của Oa-sinh-tơn, có một vòm cành lá xanh tươi, đan dày nguyệt quế, trên cùng là lá cờ của tổ quốc, lá cờ mà dưới bóng nó ông đã giành được những chiến thắng. Anh bạn Ơ-nét của chúng ta kiễng chân lên, mong thoáng thấy vị khách lừng danh. Nhưng quanh bàn tiệc là cả một đám đông khổng lồ đang nóng lòng nghe những lời chúc rượu, những bài diễn văn, và hóng từng lời vị tướng có thể nói ra để đáp lại. Một đội dân quân tình nguyện làm nhiệm vụ canh gác thẳng tay thúc lưỡi lê vào bất cứ ai trông có vẻ hiền lành trong đám đông. Thế là Ơ-nét, vốn tính không thích chen lấn, bị đẩy hẳn ra phía sau, nơi anh chẳng thấy được bộ mặt của Lão Máu Sấm, chẳng khác gì khi nó vẫn còn đang rực lửa ngoài chiến trường. Để tự an ủi, anh quay về phía Khuôn Mặt Đá Vĩ Đại, và nó, như một người bạn trung thành, quen biết đã lâu, nhìn lại và mỉm cười với anh qua khoảng trống giữa rừng. Tuy vậy, trong lúc ấy, anh vẫn nghe lỏm được lời bàn tán của nhiều người đang so sánh nét mặt người anh hùng với khuôn mặt trên sườn núi xa.

– Cùng một khuôn mặt, không sai một sợi tóc! – Một người kêu lên, nhảy cẫng lên vì mừng.

– Giống kỳ lạ, đúng thế thật! – Một người khác đáp.

– Giống ấy à! Tôi thì bảo đấy chính là Lão Máu Sấm soi trong một tấm gương khổng lồ! – Người thứ ba kêu lên. – Mà sao lại không? Chắc chắn ông là con người vĩ đại nhất của thời này, hay của bất cứ thời nào.

Rồi cả ba người cùng hò reo vang dội, như truyền điện sang cả đám đông, khiến hàng nghìn giọng người cùng gầm lên, vang dội hàng dặm giữa núi rừng, đến nỗi người ta có thể tưởng Khuôn Mặt Đá Vĩ Đại cũng đã thổi hơi thở sấm sét của mình vào tiếng hò reo ấy. Tất cả những lời bàn tán, tất cả nỗi náo nức lớn lao ấy càng khiến anh bạn chúng ta chú ý. Anh cũng không hề nghĩ tới chuyện ngờ vực rằng giờ đây, cuối cùng, khuôn mặt trên núi đã tìm được người giống mình. Thật ra Ơ-nét vẫn hình dung rằng con người được trông đợi bấy lâu sẽ xuất hiện như một người của hoà bình, nói những lời khôn ngoan, làm điều thiện, mang lại hạnh phúc cho mọi người. Nhưng với tầm nhìn rộng rãi quen thuộc, dù giản dị, anh vẫn cho rằng Trời có cách riêng để ban phước cho loài người, và anh có thể hình dung rằng mục đích lớn lao ấy cũng có thể đạt được nhờ một chiến binh với lưỡi gươm đẫm máu, nếu sự khôn ngoan khôn dò của Trời thấy nên sắp đặt như vậy.

– Tướng quân! Tướng quân! – Giờ mọi người reo lên. – Suỵt! Im nào! Lão Máu Sấm sắp đọc diễn văn.

Quả đúng thế. Khăn bàn đã dọn, người ta đã nâng cốc chúc sức khoẻ vị tướng giữa tiếng hoan hô, và giờ ông đứng dậy cảm ơn mọi người. Ơ-nét đã thấy ông. Ông kia rồi, nhô lên trên vai đám đông, từ đôi cầu vai lấp lánh và cổ áo thêu kim tuyến trở lên, dưới vòm cành lá xanh đan nguyệt quế, và lá cờ rủ xuống như để che trán ông! Và cũng kia rồi, cùng trong một tầm mắt, qua khoảng trống giữa rừng, hiện ra Khuôn Mặt Đá Vĩ Đại! Vậy quả thật có sự giống nhau như đám đông đã quả quyết không? Than ôi, Ơ-nét không nhận ra! Anh thấy một khuôn mặt dày dạn chiến trận, dãi dầu mưa nắng, đầy nghị lực và thể hiện một ý chí sắt thép. Nhưng sự khôn ngoan hiền hậu, niềm cảm thông sâu sắc, rộng lớn, dịu dàng thì hoàn toàn vắng bóng trên mặt Lão Máu Sấm. Và ngay cả nếu Khuôn Mặt Đá Vĩ Đại có mang vẻ nghiêm khắc ra lệnh như ông, thì những nét hiền hoà hơn vẫn sẽ làm nó dịu đi.

– Đây không phải là người của lời tiên tri, – Ơ-nét thở dài, tự nhủ khi len ra khỏi đám đông. – Chẳng lẽ thế gian còn phải đợi lâu hơn nữa sao?

Sương mù đã tụ quanh sườn núi xa, và ở đó hiện ra những nét mặt uy nghi, đáng kính sợ của Khuôn Mặt Đá Vĩ Đại, đáng kính sợ nhưng nhân từ, như thể một thiên thần quyền năng đang ngồi giữa núi đồi, khoác lên mình tấm áo mây vàng tía. Khi nhìn lên, Ơ-nét gần như tin chắc rằng có một nụ cười rạng rỡ khắp khuôn mặt, càng lúc càng sáng hơn, dù môi không hề động đậy. Có lẽ đó là do nắng chiều xuyên qua làn hơi nước mỏng đang trôi giữa anh và khuôn mặt anh đang ngắm. Nhưng như mọi khi, vẻ mặt của người bạn kỳ diệu khiến Ơ-nét lại tràn trề hy vọng, như thể anh chưa bao giờ hy vọng uổng công.

"Đừng sợ, Ơ-nét," trái tim anh nói, như thể chính Khuôn Mặt Vĩ Đại đang thì thầm với anh. "Đừng sợ, Ơ-nét. Người ấy sẽ tới."

— Hết chương 1 —

Mục lục Khuôn Mặt Đá Vĩ Đại

  1. 1Ông Gom Vàng và lão tướng Máu Sấm17 phút
  2. 2Lão Mặt Đá và nhà thơĐang thu âm

Thông tin bản quyền

Tác giả · năm mất · tình trạng bản quyền
Tác giảNathaniel Hawthorne (1804 – 1864)
Năm mất1864
Xuất bản lần đầu1850
Bản dịchTruyện Đỉnh biên dịch
Tình trạngNguyên tác thuộc phạm vi công cộng; bản tiếng Việt do Truyện Đỉnh dịch / kể lại
Nguồn văn bảnNguyên tác: The Great Stone Face, Nathaniel Hawthorne, 1850; bản in trong tập The Snow-Image and Other Twice-Told Tales (Project Gutenberg số 513)
Giọng đọcBảo Đức — giọng AI của AI Giọng Nói

Vì sao Truyện Đỉnh được phép đăng truyện này?

Nghe tiếp cùng thể loại

Tất cả →