Clau-xơ Nhỏ và Clau-xơ Lớn

Ở một ngôi làng nọ có hai người đàn ông cùng một tên. Cả hai đều tên là Clau-xơ. Một người có bốn con ngựa, người kia chỉ có một con. Để phân biệt, người ta gọi người có bốn con ngựa là Clau-xơ Lớn, còn người chỉ có một con là Clau-xơ Nhỏ. Bây giờ ta hãy nghe xem chuyện gì xảy ra với hai người, vì đây là một câu chuyện có thật.

Suốt cả tuần, Clau-xơ Nhỏ phải cày ruộng cho Clau-xơ Lớn, lại phải cho anh ta mượn con ngựa duy nhất của mình. Còn mỗi tuần một lần, vào ngày chủ nhật, Clau-xơ Lớn cho anh mượn cả bốn con ngựa. Thế là Clau-xơ Nhỏ quất roi đen đét trên đầu cả năm con ngựa, hôm ấy chúng cứ như của anh vậy. Mặt trời chiếu rực rỡ, chuông nhà thờ ngân vang vui vẻ, dân làng diện quần áo đẹp nhất, kẹp sách kinh dưới nách, đi ngang qua để tới nghe mục sư giảng đạo. Họ nhìn Clau-xơ Nhỏ cày ruộng với năm con ngựa, và anh hãnh diện lắm, quất roi mà hô:

— Đi nào, năm con ngựa của ta!

— Anh không được nói thế. Clau-xơ Lớn bảo. Vì chỉ có một con là của anh thôi.

Nhưng Clau-xơ Nhỏ quên ngay điều mình phải nói. Hễ có người đi qua là anh lại hô:

— Đi nào, năm con ngựa của ta!

— Tôi xin anh đừng nói thế nữa. Clau-xơ Lớn nói. Vì anh còn nói nữa, tôi sẽ đập vào đầu con ngựa của anh, cho nó lăn ra chết ngay tại chỗ, thế là hết đời nó.

— Tôi hứa với anh tôi không nói thế nữa. Clau-xơ Nhỏ đáp.

Nhưng hễ có người đi qua, gật đầu chào anh, chúc anh một ngày tốt lành, là anh lại sướng quá, nghĩ có năm con ngựa cày trên ruộng mình trông oai biết bao, nên anh lại hô:

— Đi nào, tất cả ngựa của ta!

— Để tôi cho ngựa của anh đi! Clau-xơ Lớn nói.

Rồi anh ta vớ lấy một cái búa, đập vào đầu con ngựa duy nhất của Clau-xơ Nhỏ, và nó lăn ra chết tức khắc.

— Ôi, thế là tôi chẳng còn con ngựa nào nữa! Clau-xơ Nhỏ vừa khóc vừa nói.

Nhưng một lúc sau, anh lột da con ngựa chết, treo tấm da ra gió cho khô. Rồi anh bỏ tấm da khô vào bao, vác lên vai, đi sang thị trấn bên cạnh để bán. Đường đi rất xa, lại phải qua một khu rừng âm u tối tăm. Chẳng bao lâu thì nổi giông bão, anh lạc đường. Chưa kịp tìm lại được lối đi thì trời đã tối. Thị trấn còn xa lắm, mà quay về nhà trước khi đêm xuống cũng không kịp nữa. Bên đường có một ngôi nhà trang trại lớn. Cửa chớp bên ngoài đã đóng, nhưng ánh đèn vẫn lọt ra qua khe hở phía trên.

"Có khi mình xin được ngủ nhờ ở đây một đêm." Clau-xơ Nhỏ nghĩ.

Thế là anh tới gõ cửa. Bà vợ chủ trại ra mở cửa, nhưng nghe anh xin ngủ nhờ, bà bảo anh đi đi, vì ông chồng bà không cho bà tiếp người lạ.

— Thế thì mình đành nằm ngoài này vậy. Clau-xơ Nhỏ tự nhủ, khi bà vợ chủ trại đóng sập cửa trước mặt anh.

Gần nhà có một đống rơm lớn, giữa đống rơm và ngôi nhà có một cái nhà kho nhỏ mái lợp rạ.

— Mình lên đó nằm được. Clau-xơ Nhỏ nói khi trông thấy mái nhà kho. Thế là thành một cái giường tuyệt vời, chỉ mong con cò đừng bay xuống mổ vào chân mình.

Vì trên mái có một con cò đang đứng, tổ nó làm ngay trên mái.

Clau-xơ Nhỏ trèo lên mái nhà kho. Đang trở mình tìm chỗ nằm cho thoải mái, anh phát hiện cửa chớp gỗ đóng không kín tới đầu cửa sổ của ngôi nhà, nên anh nhìn được vào một căn phòng. Trong phòng có một cái bàn lớn bày rượu, thịt quay, và một con cá tuyệt ngon. Bà vợ chủ trại và ông từ nhà thờ đang ngồi cùng bàn. Bà rót rượu cho ông, gắp cá cho ông thật nhiều, vì có vẻ đó là món ông thích nhất.

"Giá mình cũng được một ít!" Clau-xơ Nhỏ nghĩ.

Anh vươn cổ về phía cửa sổ, và nhìn thấy cả một chiếc bánh nướng nhân thịt to tuyệt đẹp. Phải, hai người đang có một bữa tiệc thịnh soạn trước mặt.

Đúng lúc ấy, anh nghe có người cưỡi ngựa trên đường, đang về phía trang trại. Đó là ông chủ trại trở về nhà. Ông là người tốt, nhưng có một cái tật rất kỳ quặc: ông không chịu nổi khi trông thấy ông từ nhà thờ. Hễ thấy ông từ là ông nổi cơn thịnh nộ khủng khiếp. Chính vì thế mà ông từ mới tới thăm bà vợ khi ông chồng đi vắng, và bà vợ tốt bụng đã đem những món ngon nhất trong nhà ra mời ông. Nghe tiếng chồng về, bà hoảng hốt, giục ông từ trốn vào một cái hòm lớn để trống trong phòng. Ông từ làm theo ngay, vì ông biết ông chồng không chịu nổi khi thấy mặt ông. Bà vợ vội vàng cất rượu đi, giấu hết những món ngon vào trong lò nướng, vì nếu chồng bà thấy, thế nào ông cũng hỏi bày ra những thứ ấy làm gì.

— Ôi chao! Clau-xơ Nhỏ thở dài trên mái nhà kho, khi thấy tất cả những món ngon biến mất.

— Ai ở trên đó thế? Ông chủ trại hỏi, ngước lên và trông thấy Clau-xơ Nhỏ. Sao anh lại nằm trên ấy? Xuống đây, vào nhà với tôi.

Thế là Clau-xơ Nhỏ trèo xuống, kể với ông chủ trại rằng anh bị lạc đường, xin được ngủ nhờ một đêm.

— Được thôi. Ông chủ trại nói. Nhưng ta phải ăn chút gì đã.

Bà vợ đón tiếp hai người rất niềm nở, trải khăn lên chiếc bàn lớn, bày ra một đĩa cháo. Ông chủ trại đói lắm, ăn cháo ngon lành. Nhưng Clau-xơ Nhỏ không sao thôi nghĩ tới những món thịt quay, cá và bánh nướng ngon lành mà anh biết đang nằm trong lò. Dưới gầm bàn, ngay chân anh, là cái bao đựng tấm da ngựa anh định đem bán ở thị trấn. Clau-xơ Nhỏ chẳng thấy cháo ngon chút nào, nên anh lấy chân giẫm lên cái bao dưới gầm bàn. Tấm da khô kêu lên một tiếng khá to.

— Suỵt! Clau-xơ Nhỏ bảo cái bao, rồi lại giẫm lên lần nữa, lần này nó kêu còn to hơn.

— Ơ kìa! Anh đựng cái gì trong bao thế? Ông chủ trại hỏi.

— À, đó là một ông thầy phù thuỷ. Clau-xơ Nhỏ nói. Ông ấy bảo ta chẳng cần ăn cháo đâu, vì ông ấy đã làm phép cho cả lò nướng đầy thịt quay, cá và bánh nướng rồi.

— Tuyệt diệu! Ông chủ trại kêu lên, đứng bật dậy mở cửa lò.

Và ở đó có đủ cả những món ngon bà vợ đã giấu, nhưng ông lại tưởng đó là do ông thầy phù thuỷ dưới gầm bàn làm phép ra. Bà vợ chẳng dám nói gì, đành bày hết các món ra trước mặt họ, và hai người cùng ăn cá, ăn thịt, ăn bánh.

Clau-xơ Nhỏ lại giẫm lên cái bao, nó lại kêu như lúc nãy.

— Giờ ông ấy nói gì thế? Ông chủ trại hỏi.

— Ông ấy bảo, Clau-xơ Nhỏ đáp, có ba chai rượu cho chúng ta để trong góc, cạnh lò nướng.

Thế là bà vợ lại phải mang nốt chỗ rượu bà đã giấu ra, ông chủ trại uống tới mức vui vẻ hẳn lên. Ông thèm có một ông thầy phù thuỷ như cái ông Clau-xơ Nhỏ mang trong bao lắm.

— Ông ấy có gọi được con quỷ lên không? Ông chủ trại hỏi. Tôi muốn xem nó ngay bây giờ, đang lúc tôi vui thế này.

— Ồ được chứ! Clau-xơ Nhỏ đáp. Thầy phù thuỷ của tôi làm được mọi thứ tôi bảo. Phải không thầy?

Anh vừa hỏi vừa giẫm lên cái bao cho nó kêu.

— Ông nghe thấy chưa? Ông ấy bảo "Được", nhưng ông ấy sợ chúng ta nhìn nó thì không chịu nổi.

— Ồ, tôi chẳng sợ. Nó trông thế nào?

— À, nó trông giống hệt ông từ nhà thờ.

— Ha! Ông chủ trại nói. Thế thì nó xấu lắm đây. Anh biết đấy, tôi không chịu nổi khi thấy mặt ông từ. Nhưng chẳng sao, tôi biết nó là ai rồi, nên tôi không để bụng đâu. Giờ tôi đã lấy hết can đảm rồi, nhưng đừng để nó lại gần tôi quá.

— Khoan, để tôi hỏi thầy phù thuỷ đã. Clau-xơ Nhỏ nói.

Anh giẫm lên cái bao, cúi tai xuống nghe.

— Ông ấy nói gì?

— Ông ấy bảo ông hãy tới mở cái hòm lớn trong góc kia, ông sẽ thấy con quỷ đang ngồi co ro bên trong. Nhưng ông phải giữ chặt nắp, kẻo nó vọt ra ngoài.

— Anh có ra giữ giúp tôi không? Ông chủ trại nói.

Rồi ông đi tới cái hòm mà bà vợ đã giấu ông từ vào. Ông từ đang nằm trong ấy, sợ hết hồn. Ông chủ trại hé nắp ra một chút, ghé mắt nhìn vào.

— Ối! Ông kêu lên, nhảy lùi lại. Tôi thấy nó rồi, giống hệt ông từ nhà mình. Khiếp quá!

Thế là sau đó ông phải uống thêm nữa, và hai người ngồi uống tới tận khuya.

— Anh phải bán thầy phù thuỷ ấy cho tôi. Ông chủ trại nói. Anh muốn bao nhiêu cũng được, tôi trả. Tôi trả ngay cho anh cả một đấu vàng.

— Không được đâu. Clau-xơ Nhỏ nói. Ông thử nghĩ xem thầy phù thuỷ này giúp tôi kiếm được bao nhiêu là lời.

— Nhưng tôi muốn có ông ấy lắm. Ông chủ trại nói, cứ nài nỉ mãi.

— Thôi được. Mãi rồi Clau-xơ Nhỏ mới nói. Ông đã tốt bụng cho tôi ngủ nhờ một đêm, tôi không nỡ từ chối. Ông lấy thầy phù thuỷ với giá một đấu tiền, nhưng phải đong cho thật đầy.

— Được. Ông chủ trại nói. Nhưng anh phải mang luôn cả cái hòm đi. Tôi không muốn giữ nó trong nhà thêm một giờ nào nữa, biết đâu con quỷ vẫn còn trong ấy.

Thế là Clau-xơ Nhỏ đưa cho ông chủ trại cái bao đựng tấm da ngựa khô, đổi lấy một đấu tiền đong thật đầy. Ông chủ trại còn cho anh một chiếc xe cút kít để chở cái hòm và chỗ vàng.

— Chào ông nhé! Clau-xơ Nhỏ nói, rồi đẩy xe đi cùng chỗ tiền và cái hòm lớn, trong đó ông từ vẫn còn nằm trốn.

Bên kia khu rừng có một con sông rộng và sâu, nước chảy xiết tới mức ít ai bơi ngược dòng nổi. Người ta vừa xây một cây cầu mới bắc qua sông. Ra tới giữa cầu, Clau-xơ Nhỏ dừng lại, nói thật to cho ông từ nghe thấy:

— Bây giờ mình làm gì với cái hòm ngu ngốc này nhỉ? Nó nặng như thể đựng toàn đá. Đẩy nó thêm nữa thì mình mệt chết mất, thôi thì quẳng nó xuống sông cho xong. Nó mà bơi theo mình về nhà thì tốt, còn không thì cũng chẳng sao.

Rồi anh nắm lấy cái hòm, nhấc lên một chút như sắp ném xuống nước.

— Đừng, đừng ném! Ông từ kêu lên từ trong hòm. Cho tôi ra đã!

— Ối! Clau-xơ Nhỏ kêu lên, làm như hoảng sợ. Nó vẫn còn trong ấy à? Thế thì phải ném xuống sông cho nó chết đuối mới được.

— Ôi, đừng, đừng! Ông từ kêu lên. Anh thả tôi ra, tôi sẽ cho anh cả một đấu tiền.

— À, thế thì lại khác. Clau-xơ Nhỏ nói, rồi mở hòm ra.

Ông từ bò ra, đẩy cái hòm rỗng xuống sông, rồi về nhà, đong cho Clau-xơ Nhỏ cả một đấu vàng. Clau-xơ Nhỏ đã được một đấu của ông chủ trại, giờ anh có cả một xe đầy tiền.

— Con ngựa của mình bán được giá thật. Anh tự nhủ khi về tới nhà, bước vào phòng, đổ hết tiền thành một đống trên sàn. Clau-xơ Lớn mà biết mình giàu lên thế này chỉ nhờ một con ngựa thì sẽ tức lắm đây. Nhưng mình không kể cho anh ta nghe đầu đuôi đâu.

Rồi anh sai một đứa bé sang nhà Clau-xơ Lớn mượn một cái đấu.

"Hắn mượn đấu làm gì nhỉ?" Clau-xơ Lớn nghĩ.

Thế là anh ta bôi nhựa đường vào đáy đấu, để hễ đong thứ gì thì một ít sẽ dính lại. Đúng là thế thật, vì khi cái đấu được trả về thì có ba đồng bạc mới tinh dính ở đáy.

— Thế này là thế nào? Clau-xơ Lớn nói.

Anh ta lập tức chạy sang nhà Clau-xơ Nhỏ mà hỏi:

— Anh lấy đâu ra lắm tiền thế?

— À, nhờ tấm da ngựa đấy, hôm qua tôi bán được.

— Thế thì đúng là bán được giá thật. Clau-xơ Lớn nói.

Rồi anh ta chạy về nhà, vớ lấy cái rìu, đập chết cả bốn con ngựa, lột da, đem lên thị trấn bán.

— Da đây! Da đây! Ai mua da không? Anh ta rao khắp các phố.

Tất cả thợ giày và thợ thuộc da chạy tới hỏi anh ta bán bao nhiêu.

— Mỗi tấm một đấu tiền. Clau-xơ Lớn đáp.

— Anh điên à? Họ cùng kêu lên. Anh tưởng chúng tôi có tiền mà tiêu từng đấu sao?

— Da đây! Da đây! Anh ta lại rao. Ai mua da không?

Nhưng ai hỏi giá, anh ta cũng đáp:

— Một đấu tiền.

— Hắn chơi xỏ chúng ta đây. Tất cả bọn họ nói.

Thế là thợ giày cầm dây da, thợ thuộc da cầm tạp dề da, xông vào đánh Clau-xơ Lớn.

— Da à! Da à! Họ nhại lại. Được, để bọn ta thuộc da cho anh, cho tới khi nó bầm tím cả lên!

— Đuổi hắn ra khỏi thị trấn! Họ nói.

Thế là Clau-xơ Lớn phải chạy thục mạng. Chưa bao giờ anh ta bị đánh một trận nên thân đến thế.

— Được! Anh ta nói khi về tới nhà. Clau-xơ Nhỏ sẽ phải trả giá chuyện này. Ta sẽ đánh chết hắn.

Trong khi đó thì bà nội của Clau-xơ Nhỏ qua đời. Bà vốn khó tính, cay nghiệt, thật ra là độc ác với anh. Nhưng anh vẫn buồn lắm. Anh bế bà đặt lên chiếc giường ấm của mình, xem có làm bà sống lại được không. Anh quyết định để bà nằm đó suốt đêm, còn anh ngồi trên một chiếc ghế trong góc phòng, như anh vẫn thường làm. Đang đêm, khi anh ngồi đó, cửa bật mở, và Clau-xơ Lớn xông vào, tay cầm rìu. Anh ta biết rõ giường Clau-xơ Nhỏ kê ở đâu, nên đi thẳng tới đó, bổ một nhát vào đầu bà cụ, tưởng đó là Clau-xơ Nhỏ.

— Đấy! Anh ta kêu lên. Giờ thì mày hết đường chơi xỏ ta nữa nhé!

Rồi anh ta về nhà.

"Thật là một kẻ độc ác." Clau-xơ Nhỏ nghĩ. "Hắn định giết mình. May cho bà mình là bà đã chết rồi, không thì hắn đã lấy mạng bà."

Rồi anh mặc cho bà nội bộ quần áo đẹp nhất, mượn ngựa của hàng xóm, đóng vào một cỗ xe. Anh đặt bà cụ ngồi ở ghế sau cho khỏi ngã khi xe chạy, rồi đánh xe đi qua khu rừng. Lúc mặt trời mọc, họ tới một quán trọ lớn. Clau-xơ Nhỏ dừng lại, vào kiếm cái gì ăn. Ông chủ quán là một người giàu có, cũng là người tốt, nhưng nóng tính như thể người ông làm bằng hạt tiêu với thuốc hít vậy.

— Chào anh! Ông nói với Clau-xơ Nhỏ. Hôm nay anh đi sớm thế.

— Vâng. Clau-xơ Nhỏ nói. Tôi đưa bà tôi lên thị trấn. Bà đang ngồi phía sau xe, nhưng tôi không đưa bà vào phòng được. Ông có thể mang cho bà một cốc rượu mật ong không? Nhưng ông phải nói thật to vào, vì bà nghe không rõ.

— Được chứ. Ông chủ quán đáp.

Rồi ông rót một cốc rượu mật ong, mang ra cho bà cụ đã chết đang ngồi thẳng người trên xe.

— Đây là cốc rượu mật ong cháu bà gửi cho bà đây. Ông chủ quán nói.

Bà cụ đã chết chẳng đáp một lời, cứ ngồi im phăng phắc.

— Bà không nghe thấy à? Ông chủ quán gào to hết cỡ. Đây là cốc rượu mật ong cháu bà gửi cho bà đây!

Ông gào đi gào lại mãi, nhưng thấy bà chẳng nhúc nhích, ông nổi giận, ném luôn cốc rượu vào mặt bà. Cái cốc trúng vào mũi, bà cụ ngã ngửa ra khỏi xe, vì bà chỉ được đặt ngồi chứ không được buộc lại.

— Trời ơi! Clau-xơ Nhỏ kêu lên, lao ra khỏi cửa, túm lấy cổ ông chủ quán. Ông giết bà tôi rồi! Xem này, trán bà thủng một lỗ to đây này!

— Ôi, khốn khổ cho tôi! Ông chủ quán vặn vẹo đôi tay nói. Tất cả là tại cái tính nóng nảy của tôi. Anh Clau-xơ Nhỏ thân mến ơi, tôi sẽ cho anh một đấu tiền. Tôi sẽ chôn cất bà anh như bà ruột của tôi, chỉ xin anh giữ kín cho, không thì người ta chặt đầu tôi mất, mà như thế thì khó chịu lắm.

Thế là Clau-xơ Nhỏ lại được thêm một đấu tiền, còn ông chủ quán chôn cất bà nội anh như chôn bà ruột mình. Về tới nhà, Clau-xơ Nhỏ lập tức sai một đứa bé sang nhà Clau-xơ Lớn, xin mượn cái đấu.

"Thế là thế nào?" Clau-xơ Lớn nghĩ. "Ta đã giết hắn rồi cơ mà? Phải sang tận nơi xem mới được."

Thế là anh ta mang cái đấu sang nhà Clau-xơ Nhỏ.

— Anh lấy đâu ra lắm tiền thế? Clau-xơ Lớn hỏi, mắt trợn tròn nhìn đống của cải của người hàng xóm.

— Anh giết bà tôi thay cho tôi. Clau-xơ Nhỏ nói. Thế là tôi bán bà được một đấu tiền.

— Giá thế thì hời quá. Clau-xơ Lớn nói.

Rồi anh ta về nhà, cầm rìu, giết chết bà nội mình chỉ bằng một nhát. Anh ta đặt bà lên xe, đánh xe lên thị trấn tới nhà ông dược sĩ, hỏi ông có mua một xác chết không.

— Xác của ai, anh lấy ở đâu ra? Ông dược sĩ hỏi.

— Đó là bà nội tôi. Anh ta đáp. Tôi đánh chết bà bằng một nhát, để bán lấy một đấu tiền.

— Lạy Chúa che chở! Ông dược sĩ kêu lên. Anh mất trí rồi. Đừng nói những điều như thế, không thì anh mất đầu đấy.

Rồi ông nghiêm khắc nói với anh ta về tội ác anh ta đã gây ra, bảo rằng một kẻ độc ác như thế nhất định sẽ bị trừng phạt. Clau-xơ Lớn sợ quá, lao ra khỏi hiệu thuốc, nhảy lên xe, quất ngựa phi thẳng về nhà. Ông dược sĩ và mọi người đều nghĩ anh ta điên, nên để mặc anh ta muốn đi đâu thì đi.

— Mày sẽ phải trả giá, Clau-xơ Nhỏ ạ, nhất định mày sẽ phải trả giá! Clau-xơ Lớn nói, ngay khi vừa ra tới đường cái.

Thế là về tới nhà, anh ta lấy cái bao to nhất tìm được, sang nhà Clau-xơ Nhỏ.

— Mày lại chơi xỏ tao một vố nữa. Anh ta nói. Đầu tiên tao giết hết ngựa, rồi lại giết bà nội tao, tất cả là tại mày. Nhưng mày đừng hòng lừa tao được nữa.

Rồi anh ta ôm ngang người Clau-xơ Nhỏ, nhét vào bao, vác lên vai mà nói:

— Giờ tao đem mày đi dìm xuống sông cho chết đuối.

Đường ra sông còn xa, mà Clau-xơ Nhỏ vác cũng chẳng nhẹ nhàng gì. Đường đi ngang qua nhà thờ, khi đi qua anh ta nghe tiếng đàn ống và tiếng mọi người hát thánh ca rất hay. Clau-xơ Lớn đặt cái bao xuống sát cửa nhà thờ, nghĩ bụng vào nghe một bài thánh ca rồi hẵng đi tiếp cũng được. Clau-xơ Nhỏ chẳng sao chui ra khỏi bao được, còn mọi người thì đều đang ở trong nhà thờ cả, thế là anh ta đi vào.

— Ôi chao, ôi chao! Clau-xơ Nhỏ thở dài trong bao, vặn vẹo xoay xở, nhưng chẳng sao nới được sợi dây buộc miệng bao.

Một lát sau có một ông lão chăn bò tóc bạc như tuyết đi qua, tay cầm một cây gậy dài, lùa trước mặt cả một đàn bò lớn. Đàn bò vấp phải cái bao có Clau-xơ Nhỏ nằm trong, làm nó lật nhào.

— Ôi chao! Clau-xơ Nhỏ thở dài. Tôi còn trẻ thế này mà đã sắp lên thiên đàng rồi.

— Còn tôi, khổ thân tôi, ông lão chăn bò nói, tôi già thế này rồi mà chẳng lên được.

— Ông mở bao ra! Clau-xơ Nhỏ kêu lên. Ông chui vào thay tôi, thế là ông lên thiên đàng ngay.

— Thế thì còn gì bằng. Ông lão chăn bò đáp, mở miệng bao ra.

Clau-xơ Nhỏ nhảy vọt ra nhanh hết mức.

— Anh trông đàn bò giúp tôi nhé? Ông lão nói khi chui vào bao.

— Vâng. Clau-xơ Nhỏ đáp.

Rồi anh buộc miệng bao lại, lùa cả đàn bò đi.

Khi Clau-xơ Lớn ở nhà thờ ra, anh ta nhấc cái bao lên vai. Có vẻ nó đã nhẹ đi, vì ông lão chăn bò chẳng nặng bằng một nửa Clau-xơ Nhỏ.

— Sao giờ hắn nhẹ thế nhỉ. Anh ta nói. À, ấy là vì ta vừa đi lễ nhà thờ.

Thế là anh ta đi tới con sông vừa sâu vừa rộng, ném cái bao có ông lão chăn bò nằm trong xuống nước, tưởng đó là Clau-xơ Nhỏ.

— Nằm đấy mà chơi! Anh ta kêu lên. Giờ thì mày hết đường chơi xỏ tao nữa nhé.

Rồi anh ta quay về nhà. Nhưng tới chỗ ngã tư thì gặp ngay Clau-xơ Nhỏ đang lùa đàn bò.

— Thế này là thế nào? Clau-xơ Lớn nói. Chẳng phải tao vừa dìm mày xuống sông rồi sao?

— Phải. Clau-xơ Nhỏ nói. Anh ném tôi xuống sông chừng nửa giờ trước.

— Nhưng mày lấy đâu ra đàn bò đẹp thế này? Clau-xơ Lớn hỏi.

— Đây là bò biển đấy. Clau-xơ Nhỏ đáp. Để tôi kể anh nghe đầu đuôi, và cảm ơn anh đã dìm tôi xuống sông. Giờ tôi hơn anh rồi, tôi giàu thật sự rồi. Lúc nằm trong bao bị buộc chặt, tôi cũng sợ thật đấy. Khi anh ném tôi từ trên cầu xuống sông, gió rít bên tai tôi, rồi tôi chìm ngay xuống đáy. Nhưng tôi chẳng đau gì cả, vì tôi rơi xuống một bãi cỏ mềm tuyệt đẹp mọc dưới ấy. Rồi chỉ một lát, miệng bao mở ra, và một cô gái xinh đẹp nhất trần đời bước lại gần tôi. Cô mặc áo trắng như tuyết, trên mái tóc ướt đội một vòng lá xanh. Cô nắm tay tôi mà nói: "Anh tới rồi đấy à, Clau-xơ Nhỏ. Đây là ít bò để anh làm vốn. Đi thêm chừng một dặm nữa trên đường, còn có một đàn khác dành cho anh." Lúc ấy tôi mới thấy con sông là một con đường lớn của dân dưới biển. Họ đi bộ, đánh xe qua lại từ biển vào đất liền, ở chỗ con sông đổ ra. Đáy sông phủ đầy những bông hoa đẹp nhất và cỏ non thơm ngát. Cá bơi vụt qua tôi nhanh như chim bay trên trời ở đây. Người dưới ấy ai cũng đẹp, và trên đồi, dưới thung lũng có bao nhiêu là bò đẹp đang gặm cỏ!

— Nhưng nếu dưới ấy đẹp thế, Clau-xơ Lớn nói, thì sao mày lại lên đây? Tao thì tao chẳng lên đâu.

— À, Clau-xơ Nhỏ nói, đó là mưu của tôi đấy. Anh vừa nghe tôi nói đấy, cô gái biển bảo tôi đi thêm một dặm nữa trên đường thì sẽ gặp cả một đàn bò. Cô ấy nói đường là nói con sông, vì cô ấy chẳng đi được lối nào khác. Nhưng tôi biết con sông uốn lượn thế nào, lúc thì vòng sang phải, lúc thì vòng sang trái, đi thế thì xa lắm. Nên tôi chọn lối tắt. Tôi lên bờ, lùa bò băng qua đồng trở lại bờ sông, thế là tiết kiệm được nửa dặm đường, lại có bò nhanh hơn.

— Mày đúng là gặp may! Clau-xơ Lớn kêu lên. Mày nghĩ nếu tao xuống đáy sông thì tao có được bò biển không?

— Có, tôi nghĩ là có. Clau-xơ Nhỏ nói. Nhưng tôi không vác anh trong bao ra đó được, anh nặng quá. Có điều nếu anh tự đi ra đó trước, rồi chui vào bao, thì tôi sẵn lòng ném anh xuống.

— Cảm ơn. Clau-xơ Lớn nói. Nhưng nhớ đấy, nếu dưới ấy tao không có bò biển thì tao sẽ lên đánh cho mày một trận ra trò.

— Thôi, đừng dữ dằn thế! Clau-xơ Nhỏ nói.

Hai người cùng đi về phía con sông. Tới gần, đàn bò đang khát nước trông thấy dòng sông liền chạy ào xuống uống.

— Anh xem chúng vội chưa kìa. Clau-xơ Nhỏ nói. Chúng đang nóng lòng muốn xuống lại dưới ấy đấy.

— Nào, giúp tao, nhanh lên. Clau-xơ Lớn nói. Không thì ăn đòn bây giờ.

Rồi anh ta chui vào một cái bao lớn vắt ngang lưng một con bò.

— Bỏ thêm hòn đá vào. Clau-xơ Lớn nói. Không thì tao không chìm.

— Ồ, chẳng phải lo chuyện ấy đâu. Clau-xơ Nhỏ đáp.

Nhưng anh vẫn bỏ một hòn đá to vào bao, buộc chặt miệng, rồi đẩy một cái.

Tùm! Clau-xơ Lớn rơi xuống nước, chìm ngay xuống đáy sông.

— Tôi e là anh ấy chẳng tìm được con bò nào đâu. Clau-xơ Nhỏ nói.

Rồi anh lùa đàn bò của mình về nhà.

— Hết —