Liêu Trai: Ba kiếp

Ở Hồ Nam có một người nhớ được ba kiếp trước của mình.

Kiếp thứ nhất, ông làm quan huyện, có lần được cử vào trường thi làm quan chấm. Khoa ấy có một danh sĩ tên là Hưng Vu Đường bị đánh trượt. Hưng uất ức quá, sinh bệnh mà chết. Xuống tới âm phủ, Hưng cầm quyển bài thi của mình đi kiện.

Lá đơn vừa đệ lên, những kẻ cùng cảnh, cũng vì thi trượt mà chết, kéo đến có tới hàng ngàn hàng vạn. Họ suy tôn Hưng làm người cầm đầu, tụ lại thành từng bầy từng lũ.

Ông quan huyện bị bắt xuống để đối chất. Diêm Vương hỏi ngay:

— Ngươi đã giữ việc chấm văn, sao lại đánh trượt người giỏi mà lấy đỗ kẻ tầm thường?

Ông cãi:

— Bên trên còn có quan chủ khảo. Tôi chẳng qua chỉ làm theo lệnh mà thôi.

Diêm Vương liền phát một thẻ lệnh, sai đi bắt quan chủ khảo. Một lúc lâu, quan chủ khảo bị giải tới. Diêm Vương thuật lại lời ông quan huyện. Quan chủ khảo thưa:

— Tôi chỉ là người tổng duyệt sau cùng. Dù có bài văn hay, mà các quan chấm phòng không tiến lên, thì tôi làm sao thấy được?

Diêm Vương phán:

— Việc này không đổ cho nhau được. Cả hai đều lơ là chức phận như nhau. Theo lệ, phải đánh roi.

Lính vừa định thi hành, Hưng chưa hả lòng, bỗng gào lên một tiếng thật to. Đám quỷ đứng chật hai bên thềm cũng đồng thanh gào theo, vạn tiếng ầm ầm.

Diêm Vương hỏi vì sao. Hưng lớn tiếng nói:

— Tội đánh roi nhẹ quá! Phải khoét đôi mắt của chúng nó, để báo cái tội không biết đọc văn!

Diêm Vương không chịu. Đám đông càng hò hét dữ hơn. Diêm Vương nói:

— Họ đâu phải không muốn lấy văn hay. Chẳng qua con mắt họ thấp kém mà thôi.

Đám đông lại đòi mổ tim hai người. Diêm Vương bất đắc dĩ, sai lột áo bào của hai ông quan, lấy dao sáng loáng rạch ngực. Hai người máu chảy ròng ròng, kêu rống lên.

Bấy giờ đám đông mới hả hê, ai nấy đều nói:

— Bọn ta uất ức dưới suối vàng, chưa từng có ai trút được mối giận này. Nay nhờ có Hưng tiên sinh, oán khí tiêu tan cả rồi!

Nói xong họ ồn ào kéo nhau tản đi.

Ông quan huyện bị mổ ngực xong, bị giải đi đầu thai làm con một nhà thường dân ở Thiểm Tây.

Năm hai mươi mấy tuổi, gặp lúc giặc cỏ nổi lên khắp nơi, ông bị chúng bắt theo. Rồi có quan binh bị đạo tới dẹp giặc, bắt được rất nhiều tù binh, ông cũng ở trong số ấy. Ông vẫn tự nhủ mình không phải là giặc, mong được biện bạch mà tha.

Đến khi bị giải lên công đường, ông thấy vị quan ngồi trên cũng chỉ hai mươi mấy tuổi. Nhìn kỹ, thì ra chính là Hưng.

Ông kinh hãi kêu lên:

— Ta hết đời rồi!

Sau đó, tù binh đều được thả cả. Riêng ông vì bị giải tới sau cùng, không được nói một lời, bị đem ra chém luôn.

Xuống âm phủ, ông đệ đơn kiện Hưng. Diêm Vương không bắt Hưng ngay, mà đợi hết lộc dương gian của Hưng. Phải ba mươi năm sau Hưng mới xuống tới. Hai bên mới được đối chất.

Hưng bị kết tội coi mạng người như cỏ rác, phải đọa làm súc vật. Tra lại việc làm của ông, thì thấy ông từng đánh đòn cha mẹ của Hưng, tội cũng ngang nhau. Ông sợ kiếp sau lại bị Hưng báo thù, bèn xin được làm một con vật lớn. Diêm Vương bèn phán ông làm một con chó to, còn Hưng làm một con chó nhỏ.

Ông đầu thai làm chó, sinh ra ở một khu chợ thuộc phủ Thuận Thiên phía bắc.

Một hôm ông đang nằm ở đầu phố, có một người khách từ phương nam tới, dắt theo một con chó lông vàng, to chừng con mèo rừng. Ông nhìn kỹ, chính là Hưng.

Ông thấy nó nhỏ, bụng coi thường, xông tới cắn. Con chó nhỏ ngoạm luôn vào cổ họng ông, rồi treo lủng lẳng dưới cằm như cái chuông, nhất định không nhả. Con chó lớn vùng vẫy, vật lộn, rú lên, chạy loạn khắp nơi. Người trong chợ xúm vào gỡ mà không sao gỡ ra được.

Chỉ chốc lát, cả hai con cùng chết.

Lại cùng xuống âm phủ, lại cãi nhau chí chóe. Diêm Vương nói:

— Oan oan tương báo, đến bao giờ mới dứt? Nay ta gỡ mối oán này cho các ngươi.

Ngài bèn phán cho Hưng kiếp sau làm con rể của ông.

Kiếp này ông sinh ra ở Khánh Vân, năm hai mươi tám tuổi thi đỗ cử nhân. Ông có một cô con gái nết na, xinh xắn. Các nhà thế gia tranh nhau mang lễ tới dạm hỏi, ông đều không nhận lời.

Một lần ông có việc qua quận bên, gặp lúc quan học chính công bố kết quả kỳ khảo hạch học trò. Người đứng đầu bảng là một chàng họ Lý, mà thực ra chính là Hưng.

Ông liền kéo chàng về quán trọ, tiếp đãi rất hậu. Hỏi đến chuyện nhà, thì chàng vừa hay chưa vợ. Ông bèn hứa gả con gái cho.

Người ta đều cho rằng ông quý người tài. Nào ai biết giữa hai người có mối nhân duyên từ mấy kiếp trước.

Chàng rể cưới vợ về, vợ chồng rất mực tương đắc. Có điều, chàng cậy mình có tài, thường hay khinh nhờn bố vợ, có khi cả năm trời không ghé qua cửa nhà vợ lấy một lần. Ông bố vợ cũng nhẫn nại chịu đựng.

Về sau, tới tuổi trung niên, chàng rể lận đận mãi, thi hoài không đỗ. Ông bố vợ phải trăm phương nghìn kế lo liệu giúp, chàng mới được thỏa chí nơi trường danh lợi.

Từ đó, hai người mới hòa thuận, thương nhau như cha con ruột.

— Hết —