Câu thơ bên bãi mộ

Chương 1: Câu thơ bên bãi mộ

Dương Vu Uý dời nhà tới ở bên bờ sông Tứ Thuỷ. Thư phòng nhìn ra đồng hoang. Ngoài tường có nhiều mộ cổ. Đêm đêm nghe hàng cây bạch dương xào xạc, tiếng như sóng cuộn. Đêm khuya cầm đèn ngồi một mình, chàng thấy lòng buồn thê thiết.

Bỗng ngoài tường có tiếng người ngâm:

Đêm đen gió lạnh thổi ngược chiều,
Đom đóm vờn cỏ lại vương rèm.

Ngâm đi ngâm lại mãi, giọng ai oán thảm sầu. Lắng nghe, thấy tiếng nhỏ nhẹ uyển chuyển như giọng con gái. Chàng lấy làm ngờ.

Hôm sau chàng ra xem ngoài tường, chẳng thấy dấu chân người nào. Chỉ có một sợi dây lưng màu tím rơi trong bụi gai. Chàng nhặt về, đặt trên bậu cửa sổ.

Tới đêm, chừng canh hai, lại có tiếng ngâm như đêm trước. Dương kê ghế trèo lên nhìn, tiếng ngâm bỗng tắt. Chàng biết đó là ma, nhưng trong lòng lại mến mộ.

Đêm sau, chàng nấp trên đầu tường rình. Gần hết canh một, có một cô gái thướt tha từ trong đám cỏ đi ra, tay vịn một cây nhỏ, cúi đầu ngâm buồn bã. Dương khẽ đằng hắng một tiếng, cô gái liền lẩn vào đám cỏ hoang mà mất.

Từ đó Dương nấp dưới chân tường chờ. Nghe nàng ngâm xong, chàng ở bên này tường nối tiếp:

Tình u sầu khổ ai người thấy?
Tay áo biếc mỏng, lạnh khi trăng lên.

Hồi lâu vẫn im lặng. Dương bèn vào nhà. Vừa ngồi xuống, bỗng thấy một người đẹp từ ngoài bước vào, sửa vạt áo vái chào, nói:

— Chàng quả là bậc văn nhân phong nhã. Thiếp thì lại quá rụt rè, hay lánh mặt.

Dương mừng rỡ, kéo nàng ngồi. Nàng gầy guộc, rụt rè, lạnh lẽo, như yếu tới không mặc nổi xiêm áo. Chàng hỏi:

— Nàng quê ở đâu, mà ở lâu nơi này?

— Thiếp người Lũng Tây, theo cha lưu lạc tới đây. Năm mười bảy tuổi bị bệnh đột ngột mà mất, tới nay đã hơn hai mươi năm rồi. Dưới chín suối đồng hoang, cô độc như con vịt trời lạc bầy. Bài thơ ấy là thiếp tự làm, để gửi nỗi hận u uất. Nghĩ đã lâu mà không nối tiếp được. Được chàng nối hộ, dưới suối vàng cũng thấy vui.

Dương muốn cùng nàng chung chăn gối. Nàng nhíu mày nói:

— Xương mục dưới mồ, không như người sống. Nếu chung chăn gối, sẽ làm giảm tuổi thọ của người. Thiếp không nỡ gieo hoạ cho chàng.

Dương bèn thôi. Chàng đùa nghịch, đòi xem đôi bàn chân nhỏ dưới váy nàng. Nàng cúi đầu cười:

— Anh chàng ngông cuồng này lắm chuyện quá!

Dương cầm chân nàng mà ngắm, thấy chiếc tất gấm màu trăng, buộc một sợi chỉ màu. Xem chiếc kia, thì buộc bằng sợi dây lưng tím. Chàng hỏi:

— Sao không buộc cả hai bằng dây lưng?

— Đêm qua sợ chàng mà lánh đi, không biết đánh rơi ở đâu mất.

— Để ta đổi cho nàng.

Chàng liền lấy sợi dây tím trên bậu cửa sổ đưa cho nàng. Nàng ngạc nhiên hỏi ở đâu ra. Chàng kể thật. Nàng bèn tháo sợi chỉ, buộc dây lưng vào.

Rồi nàng lật sách trên án, bỗng thấy bài Liên Xương cung từ, ngậm ngùi nói:

— Lúc sống thiếp thích đọc bài này nhất. Giờ nhìn lại, cứ như trong mơ!

Chàng cùng nàng bàn thơ văn, thấy nàng thông minh lanh lợi, rất đáng yêu. Hai người cắt bấc đèn bên song cửa phía tây, như được người bạn tốt.

— Hết chương 1 —