Ông đỡ đầu là Thần Chết

Ngày xưa có một người đàn ông nghèo có mười hai đứa con, ông phải làm lụng cả ngày lẫn đêm mới đủ bánh cho chúng ăn. Khi đứa con thứ mười ba ra đời, ông khốn quẫn quá, chẳng biết xoay xở ra sao, bèn chạy ra đường cái lớn, định gặp ai đầu tiên thì mời người ấy làm cha đỡ đầu cho con.

Người đầu tiên ông gặp là Chúa lành. Chúa đã biết trong lòng ông đang lo điều gì, bèn bảo ông:

— Người nghèo khổ kia, ta thương ngươi. Ta sẽ làm cha đỡ đầu cho con ngươi trong lễ rửa tội, sẽ chăm lo cho nó, cho nó được sung sướng ở trần gian.

— Ông là ai? người đàn ông hỏi.

— Ta là Chúa lành.

— Thế thì tôi không mời ông làm cha đỡ đầu, người đàn ông nói. Ông cho kẻ giàu mà để người nghèo chết đói.

Người ấy nói vậy vì không hiểu Chúa đã chia giàu nghèo khôn ngoan đến thế nào. Thế là ông quay lưng lại với Chúa, đi tiếp.

Lúc ấy quỷ bước tới bảo ông:

— Ngươi tìm gì thế? Nếu ngươi nhận ta làm cha đỡ đầu cho con ngươi, ta sẽ cho nó vàng bạc dư dật, lại thêm mọi thú vui trên đời.

— Ông là ai? người đàn ông hỏi.

— Ta là quỷ.

— Thế thì tôi không mời ông làm cha đỡ đầu, người đàn ông nói. Ông lừa lọc, dụ dỗ con người làm điều xấu.

Ông lại đi tiếp. Bấy giờ Thần Chết với đôi chân khẳng khiu sải bước tới chỗ ông, nói:

— Hãy nhận ta làm cha đỡ đầu.

— Ông là ai? người đàn ông hỏi.

— Ta là Thần Chết, kẻ coi mọi người như nhau.

Người đàn ông nói:

— Ông đúng là người tôi cần. Ông đến đón kẻ giàu cũng như người nghèo, chẳng phân biệt ai. Ông sẽ làm cha đỡ đầu cho con tôi.

Thần Chết đáp:

— Ta sẽ làm cho con ngươi giàu có, nổi danh, vì ai có ta làm bạn thì chẳng thiếu thứ gì.

— Chủ nhật tới làm lễ rửa tội, người đàn ông nói, ông nhớ tới cho đúng giờ.

Thần Chết tới đúng như đã hứa, và làm cha đỡ đầu đâu ra đấy.

Khi cậu bé đã lớn khôn, một hôm người cha đỡ đầu bước vào, bảo cậu đi theo mình. Thần Chết dẫn cậu vào rừng, chỉ cho cậu một thứ cỏ mọc ở đó, rồi nói:

— Giờ con sẽ nhận món quà của cha đỡ đầu. Ta sẽ làm cho con thành một thầy thuốc nổi danh. Mỗi lần con được mời tới chữa cho người bệnh, ta sẽ hiện ra trước mặt con. Nếu ta đứng ở phía đầu người bệnh, con cứ mạnh dạn nói rằng con sẽ chữa khỏi cho người ấy. Con cho người ấy uống thứ cỏ kia, người ấy sẽ khỏi bệnh. Còn nếu ta đứng ở phía chân người bệnh, thì người ấy thuộc về ta, con phải nói rằng mọi cách chữa đều vô ích, chẳng thầy thuốc nào trên đời cứu nổi. Nhưng con hãy coi chừng, đừng dùng thứ cỏ ấy trái ý ta, không thì con sẽ gặp hoạ đấy.

Chẳng bao lâu, chàng trai đã trở thành thầy thuốc nổi danh nhất thiên hạ. Người ta đồn về chàng:

— Ông ấy chỉ cần nhìn người bệnh là biết ngay bệnh tình ra sao, người ấy sẽ khỏi hay sẽ chết.

Khắp gần xa, người ta kéo tới mời chàng đi chữa bệnh, trả cho chàng thật nhiều vàng, khiến chẳng mấy chốc chàng trở nên giàu có.

Rồi một hôm nhà vua lâm bệnh. Người ta mời thầy thuốc tới, xem bệnh có chữa khỏi được không. Nhưng khi chàng bước tới bên giường, thì Thần Chết đang đứng ở phía chân nhà vua, và chẳng còn thứ cỏ nào cứu được vua nữa.

"Giá mà mình lừa được Thần Chết một lần," thầy thuốc nghĩ. "Hẳn ông ấy sẽ phật ý, nhưng mình là con đỡ đầu của ông ấy, chắc ông ấy sẽ nhắm mắt làm ngơ. Mình cứ liều xem sao."

Thế là chàng đỡ người bệnh dậy, đặt nằm xoay ngược lại, để Thần Chết đứng về phía đầu. Rồi chàng cho vua uống thứ cỏ kia, và nhà vua hồi phục, khoẻ mạnh trở lại.

Nhưng Thần Chết tới gặp thầy thuốc, mặt mày giận dữ, u ám, giơ ngón tay lên doạ, nói:

— Con đã lừa ta. Lần này ta tha cho con, vì con là con đỡ đầu của ta. Nhưng nếu con còn dám làm thế lần nữa, thì đến lượt con mất mạng đấy, ta sẽ mang chính con đi.

Ít lâu sau, công chúa con vua mắc một trận bệnh nặng. Nàng là con một của nhà vua. Vua khóc ngày khóc đêm đến nỗi mờ cả mắt, rồi cho loan báo khắp nơi rằng ai cứu được công chúa khỏi chết, người ấy sẽ được lấy nàng làm vợ và được nối ngôi vua.

Khi thầy thuốc tới bên giường người bệnh, chàng thấy Thần Chết đang đứng ở phía chân nàng. Lẽ ra chàng phải nhớ lời răn của cha đỡ đầu. Nhưng nhan sắc tuyệt trần của công chúa và niềm hạnh phúc được làm chồng nàng làm chàng mờ mắt, đến nỗi chàng gạt phăng mọi suy nghĩ sang một bên. Chàng không thấy Thần Chết đang nhìn mình giận dữ, giơ tay lên cao, nắm bàn tay xương xẩu lại mà doạ. Chàng đỡ người bệnh dậy, đặt đầu nàng vào chỗ trước kia là chân. Rồi chàng cho nàng uống thứ cỏ kia, và lập tức đôi má nàng ửng hồng, sự sống lại cựa quậy trong nàng.

Thấy mình bị lừa mất phần của mình lần thứ hai, Thần Chết sải những bước dài tới chỗ thầy thuốc, nói:

— Thế là hết đời con rồi, giờ đến lượt con.

Thần Chết nắm lấy chàng bằng bàn tay lạnh như băng, chặt đến nỗi chàng không cưỡng lại nổi, rồi dẫn chàng vào một cái hang dưới lòng đất. Ở đó chàng thấy hàng nghìn hàng vạn ngọn nến đang cháy thành những dãy dài tít tắp. Có ngọn lớn, có ngọn vừa, có ngọn nhỏ. Cứ mỗi giây lại có mấy ngọn tắt đi, và mấy ngọn khác bùng cháy lên, khiến những ngọn lửa nhỏ như không ngừng nhảy nhót qua lại.

— Con thấy không, Thần Chết nói, đó là những ngọn nến đời của loài người. Những ngọn lớn là của trẻ con, những ngọn vừa là của những người đang độ tuổi sung sức, những ngọn nhỏ là của các cụ già. Nhưng trẻ con và người trẻ tuổi nhiều khi cũng chỉ có một ngọn nến nhỏ thôi.

— Cha chỉ cho con xem ngọn nến đời của con đi, thầy thuốc nói. Chàng tưởng nó vẫn còn to lắm.

Thần Chết chỉ vào một mẩu nến nhỏ xíu đang chực tắt, nói:

— Con thấy không, nó đấy.

— Ôi, cha đỡ đầu yêu quý, thầy thuốc hoảng hốt nói, cha hãy thắp cho con một ngọn mới đi. Xin cha thương con, cho con được hưởng cuộc đời, được làm vua và làm chồng nàng công chúa xinh đẹp.

— Ta không làm được, Thần Chết đáp. Phải có một ngọn tắt đi, rồi mới có một ngọn mới cháy lên.

— Vậy cha đặt ngọn cũ lên trên một ngọn mới, để khi ngọn cũ cháy hết thì ngọn mới cháy tiếp ngay, thầy thuốc van xin.

Thần Chết làm như sắp chiều theo ý chàng, với lấy một ngọn nến mới, to. Nhưng vì muốn trả thù, lúc cắm sang, ông cố ý làm hỏng, mẩu nến nhỏ đổ nghiêng rồi tắt ngấm. Lập tức thầy thuốc ngã gục xuống đất, và giờ chính chàng đã rơi vào tay Thần Chết.

— Hết —