Quả cầu pha lê

Ngày xưa có một bà phù thuỷ có ba người con trai, ba anh em thương yêu nhau lắm. Nhưng mụ già không tin chúng, cứ nghĩ chúng muốn cướp mất quyền phép của mụ. Mụ bèn biến người con cả thành một con đại bàng, phải sống trên một dãy núi đá. Thỉnh thoảng người ta thấy nó lượn những vòng thật lớn trên trời, lúc lên lúc xuống. Mụ biến người con thứ hai thành một con cá voi, sống dưới đáy biển sâu, người ta chỉ thấy đôi khi nó phun lên một cột nước thật cao. Mỗi ngày hai người chỉ được trở lại hình người hai tiếng đồng hồ.

Người con thứ ba sợ mụ cũng biến mình thành một con thú dữ, một con gấu hay một con sói, nên lén bỏ nhà ra đi. Chàng nghe nói ở Lâu đài Mặt Trời Vàng có một nàng công chúa bị yểm bùa, đang chờ người tới giải cứu. Nhưng ai tới cứu cũng phải liều mạng sống. Đã có hai mươi ba chàng trai chết thảm, giờ chỉ còn được thêm một người nữa thôi, sau đó không ai được tới nữa. Lòng chàng không biết sợ, nên chàng quyết đi tìm Lâu đài Mặt Trời Vàng.

Chàng lang thang đã lâu mà vẫn chưa tìm thấy, rồi lạc vào một khu rừng lớn, chẳng biết lối ra ở đâu. Bỗng chàng thấy đằng xa có hai gã khổng lồ đang vẫy tay gọi. Chàng tới gần, chúng nói:

— Bọn ta đang giành nhau một cái mũ, không biết nó thuộc về ai. Hai bọn ta khoẻ ngang nhau, chẳng ai thắng nổi ai. Người tí hon các ngươi khôn hơn bọn ta, nên bọn ta nhờ ngươi phân xử.

— Sao các ông lại đi giành nhau một cái mũ cũ? — chàng trai hỏi.

— Ngươi không biết cái mũ này có phép gì đâu. Đây là mũ ước. Ai đội nó lên mà ước tới đâu, thì chớp mắt đã ở đó.

Chàng trai nói:

— Đưa mũ cho tôi. Tôi sẽ đi một quãng, rồi khi tôi gọi, các ông chạy thi tới chỗ tôi, ai tới trước thì được cái mũ.

Chàng đội mũ lên rồi đi. Nhưng chàng mải nghĩ tới nàng công chúa, quên bẵng hai gã khổng lồ, cứ thế đi mãi. Có lúc chàng thở dài tận đáy lòng mà kêu lên:

— Ôi, giá mà ta được ở Lâu đài Mặt Trời Vàng!

Lời vừa ra khỏi miệng, chàng đã đứng trên một ngọn núi cao, trước cổng lâu đài.

Chàng bước vào, đi qua hết các phòng, tới phòng cuối cùng thì thấy nàng công chúa. Nhưng nhìn nàng, chàng giật mình kinh hãi: mặt nàng xám ngoét như tro, nhăn nheo, đôi mắt đục mờ, tóc đỏ quạch. Chàng thốt lên:

— Nàng có phải là nàng công chúa mà cả thế gian ca ngợi sắc đẹp không?

Nàng đáp:

— Ôi, đây không phải hình dạng thật của em. Mắt người đời chỉ nhìn thấy em xấu xí thế này thôi. Nhưng để anh biết em thật sự trông ra sao, anh hãy nhìn vào tấm gương này. Gương không bao giờ bị đánh lừa, nó sẽ cho anh thấy hình dáng thật của em.

Nàng đưa tấm gương vào tay chàng. Trong gương, chàng thấy bóng người con gái đẹp nhất trên đời, và thấy nước mắt buồn bã đang lăn dài trên má nàng. Chàng nói:

— Làm sao để cứu được nàng? Ta không ngại hiểm nguy nào cả.

Nàng nói:

— Ai lấy được quả cầu pha lê, đưa ra trước mặt tên phù thuỷ, sẽ phá được phép thuật của hắn, và em sẽ trở lại hình dạng thật của mình.

Rồi nàng nói thêm:

— Ôi, đã bao nhiêu người vì việc ấy mà mất mạng. Anh còn trẻ quá, em thương anh lắm nếu anh lao vào những hiểm nguy lớn như thế.

— Không gì ngăn được ta, — chàng nói, — nàng cứ nói cho ta biết ta phải làm gì.

Nàng công chúa nói:

— Anh sẽ được biết hết. Anh đi xuống ngọn núi có toà lâu đài này, dưới chân núi có một con suối, bên suối có một con bò rừng hung dữ. Anh phải đánh nhau với nó. Nếu anh may mắn giết được nó, từ xác nó sẽ bay lên một con chim lửa. Trong bụng chim có một quả trứng nóng rực, lòng đỏ của quả trứng chính là quả cầu pha lê. Nhưng con chim không chịu thả quả trứng xuống trừ khi bị dồn ép. Mà nếu trứng rơi xuống đất, nó sẽ bốc cháy, thiêu rụi mọi thứ chung quanh, chính quả trứng cũng tan chảy, kéo theo cả quả cầu pha lê, và mọi công sức của anh sẽ thành công cốc.

Chàng trai đi xuống tới con suối. Con bò rừng đang khịt mũi, rống lên với chàng. Sau một hồi giao chiến dữ dội, chàng đâm được lưỡi gươm vào mình nó, nó gục xuống. Lập tức từ xác nó, con chim lửa bay vụt lên, định bay đi. Nhưng con đại bàng, anh cả của chàng trai, đang lượn giữa những tầng mây, liền lao bổ xuống, đuổi nó về phía biển, lấy mỏ mổ vào nó, khiến nó cuống quá đánh rơi quả trứng.

Nhưng quả trứng không rơi xuống biển, mà rơi trúng một túp lều đánh cá trên bờ. Túp lều lập tức bốc khói, sắp bùng cháy. Bấy giờ trên biển dâng lên những con sóng cao bằng nóc nhà, tràn qua túp lều, dập tắt ngọn lửa. Người anh thứ hai, con cá voi, đã bơi tới, hất nước lên cao.

Lửa tắt rồi, chàng trai đi tìm quả trứng, may mắn thay đã tìm thấy. Trứng chưa tan chảy, nhưng vì bị nước lạnh dội vào đột ngột, vỏ trứng đã vỡ vụn, chàng lấy được quả cầu pha lê ra còn nguyên vẹn.

Chàng trai tới gặp tên phù thuỷ, đưa quả cầu ra trước mặt hắn. Hắn nói:

— Quyền phép của ta đã tan rồi. Từ giờ ngươi là vua của Lâu đài Mặt Trời Vàng. Với quả cầu này, ngươi cũng có thể trả lại hình người cho hai anh của ngươi.

Chàng trai vội vàng chạy tới chỗ nàng công chúa. Bước vào phòng nàng, chàng thấy nàng đứng đó, rạng rỡ trong toàn bộ vẻ đẹp của mình. Hai người vui mừng khôn xiết, trao nhẫn cưới cho nhau.

— Hết —