Sáu con thiên nga

Ngày xưa có một ông vua đi săn trong một khu rừng lớn. Ông mải đuổi theo một con thú, hăng tới mức chẳng người hầu nào theo kịp. Chiều tối, ông dừng ngựa nhìn quanh, mới biết mình đã lạc đường. Ông tìm lối ra mà chẳng thấy lối nào.

Bỗng ông thấy một bà già đầu lắc lư đi về phía mình. Đó là một mụ phù thuỷ.

— Bà ơi, bà có thể chỉ cho tôi đường ra khỏi rừng không?

— Có chứ, thưa đức vua, già chỉ được. Nhưng có một điều kiện. Nếu ngài không chịu, ngài sẽ chẳng bao giờ ra khỏi khu rừng này, và sẽ chết đói ở đây.

— Điều kiện gì?

— Già có một đứa con gái, đẹp nhất trần đời, đáng mặt làm vợ ngài lắm. Nếu ngài chịu lấy nó làm hoàng hậu, già sẽ chỉ đường cho ngài ra khỏi rừng.

Nhà vua sợ hãi quá, đành ưng thuận. Mụ già dẫn vua về túp nhà nhỏ của mụ, nơi con gái mụ đang ngồi bên bếp lửa. Cô ta đón vua như đã chờ sẵn từ lâu. Vua thấy cô ta đẹp thật, nhưng chẳng ưa chút nào, nhìn cô ta mà lòng cứ thấy rờn rợn. Vua đỡ cô gái lên ngựa ngồi cùng, mụ già chỉ đường, và vua về được tới lâu đài của mình. Lễ cưới được cử hành.

Nhà vua đã từng có vợ một lần. Với người vợ trước, ông có bảy người con, sáu trai và một gái, ông thương các con hơn tất cả mọi thứ trên đời. Sợ mụ dì ghẻ đối xử tệ với các con, thậm chí làm hại chúng, ông đưa các con tới một lâu đài hẻo lánh giữa một khu rừng. Toà lâu đài khuất nẻo tới nỗi đường tới đó khó tìm vô cùng, chính ông cũng không tìm ra, nếu không có một bà tiên tặng cho ông một cuộn chỉ có phép lạ. Ông chỉ việc ném cuộn chỉ ra phía trước, nó tự lăn, tự tháo ra, chỉ đường cho ông.

Nhưng nhà vua đi thăm các con thường xuyên quá, khiến hoàng hậu để ý thấy vua hay vắng mặt. Mụ tò mò, muốn biết một mình vua ra rừng làm gì. Mụ đút cho đám người hầu thật nhiều tiền, họ khai hết bí mật, kể cả chuyện cuộn chỉ là thứ duy nhất chỉ được đường. Từ đó mụ không yên, cho tới khi dò ra được chỗ vua cất cuộn chỉ.

Rồi mụ may mấy chiếc áo sơ mi nhỏ bằng lụa trắng. Học được phép phù thuỷ của mẹ, mụ khâu bùa phép vào trong áo. Một hôm nhà vua đi săn vắng, mụ mang mấy chiếc áo vào rừng, cuộn chỉ chỉ đường cho mụ.

Các cậu bé từ xa thấy có người tới, tưởng cha yêu quý tới thăm, mừng rỡ chạy ra đón. Mụ liền tung lên mỗi cậu một chiếc áo. Áo vừa chạm vào người, các cậu hoá thành thiên nga, bay vút qua rừng đi mất.

Hoàng hậu hớn hở về nhà, tưởng đã thoát được lũ con riêng của chồng. Nhưng cô bé không chạy ra cùng các anh, nên mụ chẳng biết gì về cô.

Hôm sau nhà vua tới thăm các con, nhưng chỉ thấy có cô con gái.

— Các anh con đâu?

— Cha ơi, các anh đi rồi, để con ở lại một mình.

Cô kể cho cha nghe rằng từ ô cửa sổ nhỏ, cô đã thấy các anh hoá thành thiên nga bay qua rừng đi mất, rồi đưa cho cha xem những chiếc lông các anh làm rơi ngoài sân, cô đã nhặt về.

Nhà vua đau buồn, nhưng không nghĩ rằng chính hoàng hậu đã gây ra tội ác ấy. Sợ đứa con gái cũng bị cướp mất, vua muốn đưa cô về cùng. Nhưng cô sợ mụ dì ghẻ, bèn xin cha cho mình ở lại lâu đài trong rừng thêm đêm nay nữa thôi.

Cô gái tội nghiệp nghĩ: "Mình không thể ở đây lâu hơn nữa. Mình sẽ đi tìm các anh."

Đêm xuống, cô trốn đi, đi thẳng vào rừng. Cô đi suốt đêm, rồi đi suốt cả ngày hôm sau, tới khi mệt quá không đi nổi nữa. Cô thấy một túp lều của thợ săn, bèn trèo lên, thấy một căn phòng có sáu chiếc giường nhỏ. Cô không dám nằm lên giường nào, mà chui xuống gầm một chiếc, nằm trên nền đất cứng, định qua đêm ở đó.

Lúc mặt trời sắp lặn, cô nghe có tiếng vỗ cánh phành phạch, rồi thấy sáu con thiên nga bay qua cửa sổ vào phòng. Chúng đậu xuống nền nhà, thổi phù phù vào nhau, thổi bay hết lông, rồi lớp da thiên nga tuột ra như cởi chiếc áo. Cô gái nhìn, nhận ra các anh mình, mừng rỡ chui ra khỏi gầm giường. Các anh thấy em gái cũng mừng không kém, nhưng niềm vui chẳng được bao lâu.

— Em không ở đây được đâu. Đây là chỗ trọ của bọn cướp. Chúng về mà thấy em thì chúng giết em mất.

— Các anh không che chở được cho em sao?

— Không được. Mỗi tối bọn anh chỉ được cởi lớp da thiên nga ra một khắc thôi. Trong lúc ấy bọn anh mang hình người, nhưng rồi lại hoá thành thiên nga.

Cô em khóc:

— Không có cách nào cứu các anh sao?

— Không đâu. Điều kiện khó quá. Em phải sáu năm không được nói, không được cười, và trong sáu năm ấy phải khâu cho bọn anh sáu chiếc áo bằng hoa sao. Chỉ cần một lời thốt ra từ miệng em, là bao nhiêu công sức đều mất hết.

Các anh vừa nói xong thì một khắc đã hết, sáu người lại hoá thành thiên nga, bay qua cửa sổ ra ngoài.

Cô gái quyết chí phải cứu các anh, dù có phải mất mạng. Cô rời túp lều thợ săn, đi vào giữa rừng, trèo lên một cái cây, ngồi trên đó qua đêm. Sáng hôm sau, cô đi hái hoa sao, bắt đầu khâu áo. Cô không được nói chuyện với ai, mà cũng chẳng thiết cười. Cô chỉ ngồi đó, mắt không rời công việc.

Cô ở đó đã lâu. Rồi một hôm, vua nước ấy đi săn trong rừng, đám thợ săn của vua tới gốc cây cô đang ngồi. Họ gọi lên:

— Cô là ai?

Cô không đáp.

— Xuống đây với bọn tôi. Bọn tôi không làm hại cô đâu.

Cô chỉ lắc đầu. Họ cứ hỏi dồn mãi, cô bèn ném chuỗi vòng cổ bằng vàng xuống cho họ, nghĩ thế là họ sẽ để yên. Nhưng họ không chịu thôi. Cô ném thắt lưng xuống. Thấy vẫn không ăn thua, cô ném cả nịt tất, rồi lần lượt mọi thứ trên người có thể bỏ được, chỉ còn lại mỗi chiếc áo lót.

Nhưng đám thợ săn vẫn không chịu đi. Họ trèo lên cây, đưa cô xuống, dẫn tới trước mặt nhà vua. Nhà vua hỏi:

— Cô là ai? Cô làm gì trên cây?

Cô không trả lời. Vua hỏi bằng mọi thứ tiếng vua biết, cô vẫn câm như hến. Nhưng cô đẹp quá, lòng vua xao xuyến, đem lòng yêu cô tha thiết. Vua khoác chiếc áo choàng của mình lên người cô, đặt cô ngồi trước mặt mình trên lưng ngựa, đưa về lâu đài.

Vua cho cô mặc những bộ áo lộng lẫy. Cô rạng rỡ như ánh ngày, nhưng chẳng ai moi được một lời nào ra khỏi miệng cô. Vua cho cô ngồi cạnh mình trong bữa ăn. Vẻ mặt khiêm nhường và nết na đoan trang của cô làm vua ưng ý tới mức vua nói:

— Ta chỉ muốn cưới người này, ngoài ra chẳng muốn ai khác trên đời.

Mấy ngày sau, vua cưới cô làm vợ.

Nhưng nhà vua có một bà mẹ độc ác. Bà ta không bằng lòng cuộc hôn nhân này, hay nói xấu hoàng hậu trẻ.

— Ai biết con ranh ấy từ đâu tới, lại còn câm không nói được. Nó không xứng với một ông vua.

Một năm sau, khi hoàng hậu sinh đứa con đầu lòng, mụ già bắt đứa bé đi, rồi trong lúc hoàng hậu ngủ, mụ bôi máu lên miệng nàng. Rồi mụ tới chỗ nhà vua, buộc tội nàng là kẻ ăn thịt người. Nhà vua không tin, không cho ai làm hại nàng. Còn nàng thì lúc nào cũng ngồi khâu áo, chẳng để ý tới điều gì khác.

Lần sau, khi nàng lại sinh một cậu con trai kháu khỉnh, mụ mẹ chồng gian ác lại giở trò lừa lọc ấy. Nhưng nhà vua vẫn không sao tin được lời mụ.

— Nàng ngoan hiền, tốt bụng quá, không thể làm điều như thế được. Nếu nàng không câm, nếu nàng tự bào chữa được, thì sự trong sạch của nàng hẳn đã rõ như ban ngày.

Nhưng tới lần thứ ba, khi mụ già lại cướp đứa trẻ mới sinh rồi buộc tội hoàng hậu, mà nàng chẳng nói được một lời nào để tự bào chữa, thì nhà vua không còn cách nào khác. Vua phải giao nàng cho toà xét xử, và toà kết án nàng phải chết thiêu.

Ngày thi hành án tới cũng là ngày cuối cùng của sáu năm nàng không được nói, không được cười, và nàng đã giải thoát được các anh khỏi phép phù thuỷ. Sáu chiếc áo đã khâu xong, chỉ có chiếc cuối cùng còn thiếu ống tay áo bên trái.

Khi bị dẫn tới giàn hoả, nàng vắt mấy chiếc áo trên cánh tay. Khi nàng đã đứng trên giàn, lửa sắp được châm, nàng ngoảnh nhìn quanh, thì thấy sáu con thiên nga đang bay tới. Nàng biết giờ giải thoát đã tới, lòng rộn lên niềm vui.

Sáu con thiên nga vỗ cánh phành phạch bay tới, sà xuống thấp, vừa tầm cho nàng tung áo lên người. Áo vừa chạm vào, lớp da thiên nga liền rơi ra, và các anh đứng sờ sờ trước mặt nàng, tươi tắn, đẹp đẽ. Chỉ có người anh út thiếu mất cánh tay trái, thay vào đó là một chiếc cánh thiên nga trên lưng. Anh em ôm nhau, hôn nhau.

Hoàng hậu đi tới chỗ nhà vua đang sững sờ, cất tiếng nói:

— Chồng yêu quý của em, giờ em đã được nói, được cho chàng biết rằng em vô tội, em bị vu oan.

Nàng kể cho vua nghe trò lừa đảo của mụ già, kẻ đã cướp ba đứa con của nàng đem giấu đi. Ba đứa trẻ được tìm về, nhà vua mừng khôn xiết. Còn mụ mẹ chồng độc ác thì bị trói lên giàn hoả mà chịu tội, cháy thành tro.

Nhà vua, hoàng hậu cùng sáu người anh của nàng sống bên nhau hạnh phúc, yên bình nhiều năm dài.

— Hết —