Cậu ấm Tào ngốc

Chương 1: Cậu ấm Tào ngốc

Hàng xóm phía đông đêm qua báo có cô gái Ngô về, một khúc tỳ bà làm xao lòng khách. Chẳng phải đàn bà thì đáng gần hơn, mà là xưa nay trên đời ít bậc nam nhi.

Bốn câu thơ này là để khen đàn bà. Xưa nay vẫn nói: đàn bà có chí hơn cả đàn ông. Trong đàn bà, chỉ có hạng ca kỹ là hèn nhất, vậy mà trong đó người xuất sắc lại rất nhiều.

Có một Lương phu nhân, biết nhận ra Hàn Thế Trung giữa chốn bụi trần. Thế Trung từ lính trơn lên làm đại tướng, đánh nhau với Tứ thái tử Kim Ngột Truật trên sông. Lương phu nhân tháo trâm hoa tai khao quân, tự tay cầm dùi đánh trống trợ trận, đại phá quân Kim. Sau Thế Trung được phong Kỳ vương, về ở ẩn bên Tây Hồ, cùng Lương phu nhân sống với nhau đến trăm tuổi.

Lại có một Lý Á Tiên, là danh kỹ đất Trường An. Có công tử Trịnh Nguyên Hoà chơi bời với nàng đến hết tiền, phải làm ăn mày ở viện Bi Điền, giữa trời tuyết lớn đi hát xin ăn. Á Tiên nghe tiếng hát, biết là tiếng chàng Trịnh, đón về nhà, lấy gấm vóc bọc cho, tự chích mắt khuyên chàng đọc sách. Chàng thi một lần là đỗ trạng nguyên. Á Tiên được phong đến nhất phẩm phu nhân. Hai người này là bậc đứng đầu má phấn, xuất sắc chốn lầu xanh. Nếu đem so với đàn ông tầm thường, thì nên đổi khăn yếm lấy áo mũ.

Nay xin kể một chuyện nhà ca kỹ, tuy chẳng sánh được với cái tài lớn của Lý Á Tiên, Lương phu nhân, nhưng cũng từ trong nghìn cay vạn đắng mà rèn ra, giúp chồng dựng lại nhà, có được một kết cục nho nhỏ, cũng là nghìn người chọn một.

Chuyện kể rằng ngoài thành phủ Dương Châu có một nơi tên là trại Tào Gia. Tào thái công trong trại là một nhà giàu lớn. Bà vợ đã mất, chỉ sinh được một cậu con trai tên là Tào Khả Thành. Cậu này người đẹp hơn người, việc gì cũng lanh lợi. Chỉ có hai việc không giỏi: một là không biết đọc sách, hai là không biết lo nhà.

Người ta thường nói: con một thì được chiều. Vì là con cưng nhà giàu, cậu bị chiều quá hoá hư. Lại từ nhỏ đã nạp thóc vào Quốc tử giám làm giám sinh, ra ngoài ai cũng gọi là tướng công, càng thêm phóng túng. Cậu chỉ chuyên đi phố hoa ngõ liễu, uống rượu trăng gió, tiêu tiền son phấn, mặt mày lúc nào cũng hớn hở, vung vàng như đất, người ta đều gọi là "Tào ngốc".

Thái công biết con hoang phí, cấm không được, chỉ không đưa tiền cho tiêu. Cậu bèn giấu cha, sau lưng đem ruộng đất đi cầm cố vay bạc khắp nơi.

Đứa phá gia vay nợ có mấy điều thiệt. Thứ nhất, bị trừ hao, không đủ số, gặp kẻ ác còn bắt nhận thêm hàng hoá. Thứ hai, lãi rất nặng. Thứ ba, lãi mẹ đẻ lãi con, qua một năm mười tháng chỉ đổi một tờ giấy mới, không thúc đòi, ai ngờ vốn nặng lãi nhiều, có cơ nghiệp đấu đồng cũng chẳng đủ cho họ tính. Thứ tư, người đứng giữa còn bớt một khoản tạ lễ, coi mình như nửa chủ nợ, cáo mượn oai hùm, đòi hỏi không thôi. Thứ năm, lúc viết giấy vay, họ chỉ chọn sản nghiệp tốt nhất bắt viết làm vật cầm. Viết rồi thì sản nghiệp ấy không được bán cho ai khác. Đến khi tính gán cho họ thì lại ép giá. Tính xong mà còn dư mấy lạng, đòi họ trả nốt, họ lại uốn éo lần lữa, sáng ba chiều bốn, chẳng chịu sòng phẳng. Có năm điều thiệt ấy, nên thường phá cả nhà. Bậc cha chú cứ nắm chặt hai đầu không buông, nào biết ở giữa đã làm giàu cho người khác cả rồi. Mười phần gia sản, thật dùng chẳng được năm phần. Ấy cũng là chỉ lo lúc sống, không lo sau khi chết. Đằng nào cũng để nó phá, chi bằng tận mắt nhìn nó phá cho xong, còn được rõ ràng. Biết rõ con cháu là hạng hư, nên cất kỹ khoá chìa. Con cháu tự có phúc con cháu, uổng làm trâu ngựa cho con cháu.

Chuyện vặt khỏi kể. Lại nói bản địa có một danh kỹ tên là Triệu Xuân Nhi, con gái của Triệu đại ma. Thật là hoa kiều trăng diễm, ngọc nhuận châu sáng, chuyên tiếp khách buôn lớn nhà giàu sang, kiếm tiền khách sộp. Tào Khả Thành vừa gặp đã ưng, ở luôn cả tháng, ở nhà nàng vung tiền tiêu xài. Hai bên quấn quýt như keo như sơn, một người muốn cưới, một người muốn lấy, trước thần thề nguyện, dưới đèn hẹn ước. Ngặt vì cha còn sống, cậu không dám cưới nàng về nhà.

Cô kỹ nữ thấy Khả Thành là người hào phóng, muốn chàng chuộc thân cho mình. Nguyên nhà chứa có lệ: nếu khách trả đủ tiền thân cho mụ chủ, thì cô gái được tự do, không bị ai quản thúc, người khách ấy gọi là khách chuộc thân. Khách chuộc thân muốn đến ở thì khách khác phải nhường, mười đêm năm đêm chẳng tính tiền. Về sau nếu muốn cưới về nhà thì chẳng tốn thêm sính lễ gì. Có nhiều cái hay như thế.

Tào Khả Thành muốn chuộc thân cho Xuân Nhi, Triệu đại ma đòi năm trăm lạng, không bớt một đồng. Khả Thành xoay khắp nơi vẫn chưa đủ. Một hôm, nghe nói cha gọi thợ bạc về nhà đúc thành nhiều nén nguyên bảo mà chưa thấy mang ra tiêu. Cậu để tâm dò la, biết giấu trong lớp vách kép sau giường trong phòng ngủ, có màn che. Khả Thành rình lúc vắng, lẻn vào phòng lấy trộm mấy nén. Lại sợ cha kiểm tra, cậu sai làm những nén nguyên bảo giả nhồi chì y hệt, lấy một nén đổi một nén. Rồi đường đường chuộc thân cho Xuân Nhi, lại sắm áo quần trang sức. Về sau hễ cần tiêu là lại lấy bạc giả đổi bạc thật, nhiều ít đều để ở chỗ Xuân Nhi, mặc nàng tiêu, chẳng kiểm tra. Thật là đến dễ đi dễ, ngày càng lâu, đổi như mây trôi nước chảy, cũng chẳng nhớ là bao nhiêu nén bao nhiêu lạng. Xuân Nhi thấy chàng tiêu hoang, chỉ ngỡ nhà còn dư, cũng chẳng biết số bạc ấy từ đâu ra.

Một hôm, thái công ốm nặng, gọi vợ chồng Khả Thành đến đầu giường dặn:

— Con ơi, con nay đã ngoài ba mươi, chẳng còn trẻ nữa. Phá gia chi tử biết quay đầu thì thành người lo nhà! Từ nay con đừng đi chơi bời hoa liễu, thu lòng giữ phận. Ngoài gia sản, nhà ta còn chút vốn liếng, lại không có anh em nào chia, đủ cho vợ chồng con hưởng.

Rồi chỉ ra sau giường:

— Con vén màn ra, có một lớp vách kép, bên trong giấu một trăm nén nguyên bảo, cả thảy năm nghìn lạng. Đó là tâm huyết cả đời cha. Trước vì con ham chơi bên ngoài nên cha không nói, nay giao cho vợ chồng con, sắm ít sản nghiệp truyền cho con cháu, đừng lại phung phí nữa!

Lại bảo con dâu:

— Con ơi, vợ chồng là chuyện cả đời, đừng lạnh lùng ngồi nhìn, phải lấy lời hay khuyên chồng, đồng lòng hợp sức cùng lo nhà. Cha dưới chín suối cũng nhắm mắt.

Nói xong, chốc lát thì mất.

Khả Thành khóc một trận, tất nhiên lo việc tang lễ. Thầm nghĩ trong vách kép chẳng biết còn được bao nhiêu bạc thật? Bèn khuân ra, bày đầy mặt đất, xem thì toàn là đồ giả nhồi chì, đếm đúng chín mươi chín nén, chỉ còn đúng một nén thật. Năm nghìn lạng bạc hoa đã tiêu mất bốn nghìn chín trăm năm mươi lạng. Khả Thành lương tâm bỗng tỉnh: "Sớm biết thứ này rốt cuộc vẫn là của ta, việc gì phải nóng vội! Nay việc lớn đang đến, tay không chẳng biết xoay sao, lại còn nợ nần bao nhiêu." Hối không kịp, chàng ôm nén giả mà khóc oà.

Người vợ khuyên:

— Ngày thường anh ham chơi bên ngoài, việc đã qua thì thôi. Nay đang có bao nhiêu bạc đây, không lo việc chính, cứ khóc làm gì?

Khả Thành kể lại chuyện lén đổi nén giả cho vợ nghe. Người vợ ngày thường vì chồng ham chơi, khuyên không nghe, đã tức đến sinh bệnh. Nay đang lúc tang khó, lại nghe tin này, sao không tức, ngay lúc ấy tay chân lạnh ngắt. Dìu vào phòng lên giường, chưa được mấy ngày cũng mất. Thật là: việc làm từ trước, xui xẻo đến một lần.

Khả Thành liền gặp hai tang, đau khổ vô cùng, gắng gượng chống đỡ. Qua bảy tuần bốn mươi chín ngày, các chủ nợ đều đến tính sổ, đem ruộng nhà tổ nghiệp trại Tào Gia tính lấy hết. Vì phải giao nhà cho người, chàng vội đưa tang. Lúc ấy một thân không nơi nương tựa, tạm lui về ở trong nhà giữ mộ. Chẳng cần kể.

— Hết chương 1 —