Chàng thợ săn thiện xạ

Ngày xưa có một chàng trai trẻ học nghề thợ khoá. Một hôm chàng thưa với cha rằng giờ chàng muốn đi khắp thiên hạ thử sức mình.

— Ừ, — người cha nói, — cha bằng lòng.

Rồi ông cho con ít tiền đi đường.

Chàng trai đi hết nơi này tới nơi khác tìm việc làm. Được một thời gian, nghề thợ khoá chẳng còn suôn sẻ với chàng, chàng cũng chẳng còn thích nó nữa, mà lại sinh lòng mê nghề đi săn. Đang đi đường, chàng gặp một người thợ săn mặc áo xanh lục. Người ấy hỏi chàng từ đâu tới, định đi đâu. Chàng trai đáp mình là thợ khoá, nhưng chẳng ưa nghề ấy nữa, giờ lại thích nghề săn, không biết ông có nhận chàng làm học trò không.

— Được chứ, nếu cậu muốn đi theo ta.

Thế là chàng trai đi theo ông, ở với người thợ săn mấy năm trời, học hết nghề săn bắn. Học xong, chàng muốn đi tiếp để thử sức. Người thợ săn chẳng trả công gì ngoài một khẩu súng hơi, nhưng khẩu súng ấy có phép lạ: hễ bắn là trúng, chưa bao giờ trượt.

Chàng ra đi, tới một khu rừng rất lớn, đi suốt một ngày không thấy bìa rừng đâu. Trời tối, chàng trèo lên một cây cao cho khỏi bị thú dữ vồ. Gần nửa đêm, chàng thấy như có một đốm sáng nhỏ le lói tít đằng xa. Chàng nhìn qua kẽ lá, ghi nhớ thật kỹ chỗ đốm sáng ấy. Rồi chàng cởi mũ ném xuống đất về phía có ánh sáng, để lát nữa xuống cây thì cứ theo cái mũ làm dấu mà đi.

Chàng trèo xuống, đi tới chỗ cái mũ, đội lên đầu rồi cứ thế đi thẳng. Càng đi, ánh sáng càng lớn. Tới gần thì chàng thấy đó là một đống lửa rất to, có ba gã khổng lồ ngồi quanh, đang nướng nguyên một con bò trên xiên.

Một gã nói:

— Để tao nếm thử xem thịt chín chưa.

Gã xé một miếng, đang định đưa lên miệng thì chàng thợ săn bắn văng miếng thịt khỏi tay gã.

— Hừ, — gã khổng lồ nói, — gió thổi bay mất miếng thịt của tao.

Gã lấy miếng khác. Vừa định cắn thì chàng thợ săn lại bắn bay mất. Gã khổng lồ tát tên ngồi bên cạnh một cái, quát lên giận dữ:

— Sao mày giật miếng thịt của tao?

— Tao có giật đâu, — tên kia đáp, — chắc có tay thiện xạ nào bắn mất của mày đấy.

Gã khổng lồ lấy miếng thứ ba, nhưng vẫn không giữ được trong tay, chàng thợ săn lại bắn văng đi. Bấy giờ ba gã khổng lồ bảo nhau:

— Phải là tay súng giỏi lắm mới bắn được miếng ăn ngay trước miệng người ta. Có một đứa như thế theo mình thì được việc lắm.

Rồi chúng gọi to:

— Lại đây, hỡi tay thiện xạ! Ngồi xuống bên lửa với chúng tao, ăn cho no, chúng tao không làm gì mày đâu. Nhưng nếu mày không chịu ra, để chúng tao phải lôi mày tới, thì mày chết chắc.

Chàng trai bước ra, nói mình là thợ săn có học nghề hẳn hoi, súng của chàng nhắm vào đâu là trúng chỗ đó, chắc chắn không sai. Ba gã khổng lồ bảo nếu chàng chịu đi cùng chúng thì sẽ được đối đãi tử tế. Rồi chúng kể rằng ngoài bìa rừng có một vùng nước lớn, bên kia nước có một ngọn tháp, trong tháp có một nàng công chúa xinh đẹp, chúng muốn bắt cóc nàng.

— Được, — chàng nói, — việc ấy tôi làm xong ngay.

Chúng nói tiếp:

— Nhưng còn chuyện này nữa. Ở đó có một con chó nhỏ, hễ có ai tới gần là nó sủa liền. Nó sủa một cái là cả triều đình thức dậy hết, vì thế chúng tao không vào được. Mày có dám bắn chết con chó ấy không?

— Có, — chàng đáp, — việc ấy với tôi chỉ là trò đùa.

Chàng xuống thuyền, chèo qua vùng nước. Thuyền sắp cập bờ thì con chó nhỏ chạy ra, định sủa, nhưng chàng đã giơ súng hơi bắn chết nó. Ba gã khổng lồ thấy vậy mừng lắm, cứ ngỡ đã nắm chắc nàng công chúa trong tay. Nhưng chàng thợ săn muốn xem tình hình ra sao đã, bảo chúng cứ ở ngoài chờ cho tới khi chàng gọi.

Chàng đi vào lâu đài. Bên trong im phăng phắc, mọi người đều đang ngủ. Mở cửa gian phòng thứ nhất, chàng thấy trên tường treo một thanh gươm bằng bạc ròng, trên gươm có một ngôi sao vàng và tên của nhà vua. Bên cạnh, trên bàn có một bức thư niêm phong. Chàng bóc ra đọc, trong thư viết: ai cầm thanh gươm này thì giết được bất cứ thứ gì đứng trước mặt. Chàng bèn gỡ thanh gươm xuống, đeo vào người rồi đi tiếp.

Chàng tới căn phòng nàng công chúa đang nằm ngủ. Nàng đẹp đến nỗi chàng đứng lặng ngắm nhìn, nín cả thở. Chàng nghĩ thầm: "Sao mình lại có thể trao một cô gái vô tội vào tay lũ khổng lồ hung dữ kia được. Chúng đang toan tính điều ác."

Chàng nhìn quanh. Dưới gầm giường có một đôi dép, chiếc bên phải có tên vua cha cùng một ngôi sao, chiếc bên trái có tên nàng cùng một ngôi sao. Nàng còn quàng một chiếc khăn lớn bằng lụa thêu kim tuyến, bên phải thêu tên vua cha, bên trái thêu tên nàng, toàn bằng chữ vàng. Chàng thợ săn lấy kéo cắt lấy vạt khăn bên phải bỏ vào túi đeo lưng, rồi lấy luôn chiếc dép bên phải có tên nhà vua nhét vào túi. Nàng công chúa vẫn ngủ say, mình quấn kín trong chiếc áo ngủ khâu liền. Chàng cắt thêm một mẩu nhỏ ở vạt áo, bỏ chung với mấy thứ kia. Chàng làm tất cả những việc ấy mà không hề chạm vào người nàng. Rồi chàng lui ra, để nàng ngủ yên.

Khi chàng trở ra cổng, ba gã khổng lồ vẫn đứng ngoài chờ, đinh ninh chàng sẽ mang công chúa ra. Chàng gọi chúng vào, bảo công chúa đã nằm trong tay chàng rồi, có điều chàng không mở cửa được, chúng phải chui qua một cái lỗ. Gã thứ nhất bò tới. Chàng thợ săn quấn tóc gã vào tay, kéo cái đầu vào trong, vung gươm chém một nhát đứt đầu, rồi lôi tuột cả xác vào. Chàng gọi gã thứ hai, cũng chém đứt đầu nốt, rồi tới gã thứ ba. Chàng mừng vì đã cứu được nàng công chúa xinh đẹp khỏi tay kẻ thù. Chàng cắt lưỡi ba gã bỏ vào túi đeo lưng. Rồi chàng nghĩ: "Mình sẽ về nhà gặp cha, cho cha xem những việc mình đã làm, rồi lại đi khắp thế gian. Số may Trời định cho mình, rồi nó sẽ tìm tới mình."

Còn nhà vua trong lâu đài, khi tỉnh dậy, trông thấy ba gã khổng lồ nằm chết ở đó. Ngài vào phòng con gái, đánh thức nàng dậy, hỏi xem ai đã giết chết bọn khổng lồ.

— Cha ơi, con không biết, — nàng đáp, — con ngủ mà.

Nàng ngồi dậy định xỏ dép thì không thấy chiếc bên phải đâu. Nhìn chiếc khăn quàng thì thấy bị cắt mất vạt bên phải. Nhìn áo thì thấy bị cắt mất một mẩu.

Nhà vua cho triệu tập cả triều đình, từ quân lính tới mọi người trong cung, rồi hỏi ai đã cứu con gái ngài và giết chết bọn khổng lồ. Vua có một viên đại uý chột mắt, mặt mũi xấu xí. Hắn nhận là chính hắn đã làm. Vị vua già phán rằng nếu hắn làm được việc ấy thì hắn sẽ được cưới công chúa. Nhưng nàng công chúa nói:

— Cha ơi, bắt con lấy người ấy thì con thà bỏ đi khắp thế gian, chân con đưa tới đâu thì tới.

Nhà vua bảo nếu nàng không chịu lấy hắn thì phải cởi bỏ áo xống công chúa, mặc quần áo nhà quê mà đi. Nàng phải tới chỗ một ông thợ gốm mà đi buôn đồ sành.

Nàng cởi bỏ áo xống công chúa, tới chỗ ông thợ gốm, xin chịu một gánh đồ sành, hứa tối bán xong sẽ trả tiền. Nhà vua bảo nàng ngồi ở một góc phố mà bán. Rồi ngài sai mấy chiếc xe bò của nông dân cứ thế đi thẳng qua giữa hàng của nàng, cho mọi thứ vỡ tan thành nghìn mảnh. Nàng công chúa vừa bày hàng ra đường thì mấy chiếc xe tới, nghiền nát cả gánh hàng thành mảnh vụn. Nàng bật khóc:

— Trời ơi, giờ lấy gì trả tiền cho ông thợ gốm.

Nhà vua muốn dùng cách ấy ép nàng lấy viên đại uý. Nhưng nàng lại quay về chỗ ông thợ gốm, hỏi ông có cho chịu thêm lần nữa không. Ông bảo không, phải trả món nợ cũ đã. Nàng bèn tới gặp cha, kêu khóc than thở, nói nàng muốn bỏ đi khắp thế gian. Nhà vua phán:

— Ta sẽ cho dựng một căn nhà nhỏ ngoài rừng. Con ở đó suốt đời, nấu ăn cho bất cứ ai tới, nhưng không được lấy tiền.

Căn nhà dựng xong, người ta treo trước cửa một tấm biển, ghi rằng: "Hôm nay không lấy tiền, ngày mai mới lấy tiền."

Nàng ngồi đó rất lâu. Tiếng đồn lan khắp nơi rằng trong rừng có một cô gái nấu ăn không lấy tiền, có biển treo trước cửa hẳn hoi. Chàng thợ săn cũng nghe được, nghĩ bụng: "Chỗ ấy hợp với mình đây, mình nghèo, có tiền đâu."

Chàng bèn mang khẩu súng hơi và cái túi đeo lưng, trong túi vẫn còn nguyên những thứ chàng mang từ lâu đài về làm bằng chứng. Chàng vào rừng, tìm thấy căn nhà nhỏ có tấm biển "Hôm nay không lấy tiền, ngày mai mới lấy tiền". Chàng vẫn đeo bên hông thanh gươm đã chém đầu ba gã khổng lồ. Cứ thế chàng bước vào nhà, xin một bữa ăn.

Chàng ngắm cô gái mà lòng vui sướng, vì cô đẹp như tranh. Cô hỏi chàng từ đâu tới, định đi đâu.

— Tôi đi chu du khắp thế gian, — chàng đáp.

Cô lại hỏi chàng lấy thanh gươm ấy ở đâu, vì trên đó có tên cha cô.

— Cô là con gái nhà vua sao? — chàng hỏi.

— Vâng, — cô đáp.

— Chính bằng thanh gươm này, — chàng nói, — tôi đã chém đầu ba gã khổng lồ.

Chàng lấy trong túi ra ba cái lưỡi làm bằng, rồi đưa cô xem cả chiếc dép, vạt khăn quàng và mẩu vải áo. Nàng công chúa mừng rỡ khôn xiết, nói chính chàng là người đã cứu nàng.

Hai người cùng nhau tới gặp vua cha, mời ngài tới. Nàng dẫn vua vào phòng mình, thưa rằng chàng thợ săn này mới đúng là người đã cứu nàng khỏi tay bọn khổng lồ. Nhìn thấy đủ mọi bằng chứng, vị vua già không còn nghi ngờ gì nữa. Ngài nói ngài rất mừng vì giờ đã biết rõ mọi chuyện, và chàng sẽ được cưới nàng làm vợ. Nàng công chúa mừng vui hết lòng.

Rồi người ta cho chàng mặc áo quần sang trọng như một vị quý khách phương xa, và nhà vua mở tiệc. Khi vào bàn, viên đại uý ngồi bên trái công chúa, còn chàng thợ săn ngồi bên phải. Viên đại uý cứ tưởng đây là một vị khách lạ tới thăm.

Ăn uống xong, vị vua già bảo viên đại uý rằng ngài có một câu đố cho hắn giải: nếu có một kẻ tự nhận đã giết ba gã khổng lồ, nhưng khi được hỏi lưỡi của chúng đâu, nhìn vào miệng thì chẳng thấy cái lưỡi nào, thì chuyện ấy là thế nào?

Viên đại uý đáp:

— Chắc chúng không có lưỡi.

— Không phải thế, — nhà vua nói, — giống vật nào cũng có lưỡi.

Rồi ngài hỏi tiếp: một kẻ như vậy đáng phải chịu tội gì?

Viên đại uý đáp:

— Kẻ ấy đáng bị xé xác.

Nhà vua phán rằng hắn đã tự tuyên án cho chính mình. Viên đại uý bị bắt giam, rồi phải chịu đúng hình phạt ấy. Còn nàng công chúa thì thành hôn với chàng thợ săn.

Sau đó, chàng đón cha mẹ tới. Hai ông bà sống vui vẻ bên con trai, và khi vị vua già qua đời, chàng được kế vị ngai vàng.

— Hết —