Ngày xưa có hai nhà buôn giàu có, một người ở Mát-xcơ-va, một người ở Ki-ép. Hai người thường gặp nhau vì việc buôn bán, kết bạn thân thiết, chia nhau từng miếng bánh, từng hạt muối.
Một lần, nhà buôn Ki-ép lên Mát-xcơ-va, gặp bạn mình, liền nói:
"Chúa vừa ban cho tôi một niềm vui: vợ tôi sinh con trai!"
"Còn nhà tôi thì sinh con gái!" nhà buôn Mát-xcơ-va đáp.
"Nào, ta đập tay giao ước đi! Tôi có con trai, anh có con gái, còn gì bằng: một chú rể, một cô dâu! Đợi chúng lớn lên, ta cưới chúng cho nhau, kết làm thông gia."
"Được thôi, nhưng chuyện này không làm suông được. Biết đâu con trai anh lại bỏ cô dâu. Anh đưa tôi hai mươi nghìn tiền cược!"
"Thế nhỡ con gái anh chết thì sao?"
"Thì tôi trả lại tiền."
Nhà buôn Ki-ép móc ra hai mươi nghìn đưa cho nhà buôn Mát-xcơ-va. Ông này cầm tiền về nhà, bảo vợ:
"Bà có biết tôi sắp nói gì không? Tôi đã hứa gả con gái mình rồi đấy!"
Bà vợ sửng sốt:
"Ông nói gì thế? Ông mất trí rồi à? Nó còn nằm trong nôi kia mà!"
"Nằm nôi thì sao? Tôi vẫn cứ hứa gả nó rồi. Đây, tôi đã nhận hai mươi nghìn tiền cược."
Thế là xong. Hai nhà buôn, mỗi người sống ở thành phố của mình, chẳng ai đến thăm ai: đường thì xa, mà công việc cũng bận bịu, phải ở nhà luôn. Còn con cái họ cứ lớn dần lên. Cậu con trai đẹp, cô con gái càng đẹp hơn.
Mười tám năm trôi qua. Nhà buôn Mát-xcơ-va thấy ông bạn cũ chẳng có tin tức gì, bèn gả con gái cho một viên đại tá.
Cũng đúng lúc ấy, nhà buôn Ki-ép gọi con trai đến, bảo:
"Con hãy lên Mát-xcơ-va. Ở đó có một cái hồ. Trên hồ ấy cha có đặt một chiếc bẫy. Nếu bẫy đã sập trúng một con vịt thì con mang vịt về. Còn nếu chưa có vịt thì mang bẫy về."
Chàng trai con nhà buôn sửa soạn lên đường đi Mát-xcơ-va. Đi mãi, đi mãi, chỉ còn một chặng ngựa nữa là tới. Đến đây chàng phải qua một con sông. Trên sông có một cây cầu, một nửa đã lát ván, nửa kia thì chưa.
Viên đại tá cũng tình cờ đi đúng con đường ấy. Ông đến bên cầu mà chẳng biết làm sao sang được bờ bên kia. Thấy chàng trai con nhà buôn, ông hỏi:
"Anh đi đâu thế?"
"Đi Mát-xcơ-va."
"Đi làm gì?"
"Ở đó có một cái hồ. Mười tám năm trước, cha tôi đặt một chiếc bẫy trên hồ ấy. Giờ cha sai tôi đi, dặn rằng: nếu bẫy đã sập trúng một con vịt thì mang vịt về. Còn nếu chưa có vịt thì mang bẫy về!"
"Đố mới khó chứ!" viên đại tá nghĩ bụng. "Có cái bẫy nào đứng được mười tám năm? Mà thôi, cứ cho là cái bẫy còn đứng được đi, nhưng con vịt thì sống làm sao được ngần ấy năm?"
Ông nghĩ mãi, đoán mãi, chẳng đoán ra được gì.
"Thế làm sao bây giờ chúng ta qua được sông?" ông hỏi.
"Tôi sẽ đi lùi mà tiến lên!" chàng trai con nhà buôn đáp.
Chàng thúc ngựa chạy đến giữa cầu, rồi bắt đầu gỡ những tấm ván phía sau, đem lát lên phía trước. Lát xong, chàng sang được bờ bên kia, viên đại tá cũng theo chàng mà sang.
Hai người vào đến thành phố.
"Anh định trọ ở đâu?" viên đại tá hỏi chàng trai.
"Ở ngôi nhà có mùa xuân với mùa đông treo trên cổng ấy."
Hai người chia tay, mỗi người rẽ một ngả.
Chàng trai con nhà buôn trọ nhà một bà lão nghèo. Còn viên đại tá thì phóng thẳng đến nhà vị hôn thê. Ở đó người ta mời ông ăn uống, hỏi chuyện đường xá. Ông kể:
"Dọc đường tôi gặp một anh chàng con nhà buôn nào đó. Tôi hỏi lên Mát-xcơ-va làm gì, thì anh ta đáp: ở Mát-xcơ-va có một cái hồ, mười tám năm trước cha anh ta đặt một chiếc bẫy trên hồ, giờ sai anh ta đi, dặn rằng nếu bẫy sập trúng vịt thì mang vịt về, còn nếu chưa có vịt thì mang bẫy về! Rồi chúng tôi phải qua một con sông. Trên sông có cây cầu, một nửa lát ván, nửa kia thì chưa. Tôi đang nghĩ mãi không biết sang bờ bên kia thế nào, thì anh chàng con nhà buôn ấy đã nghĩ ra ngay, đi lùi mà tiến lên, đưa cả tôi sang."
"Thế anh ta trọ ở đâu?" cô dâu hỏi.
"Ở ngôi nhà có mùa xuân với mùa đông treo trên cổng."
Cô con gái nhà buôn liền chạy vào phòng mình, gọi người hầu gái đến dặn:
"Chị lấy một vò sữa, một ổ bánh mì với một rổ trứng. Chị uống bớt một ít sữa trong vò, bẻ một miếng ổ bánh, ăn một quả trứng trong rổ. Rồi chị đến ngôi nhà có buộc cỏ tươi với cỏ khô trên cổng, tìm chàng trai con nhà buôn, đưa cho chàng bánh mì, sữa và trứng, rồi hỏi chàng: biển vẫn đầy bờ hay đã cạn bớt? Trăng vẫn tròn hay đã khuyết? Sao vẫn đủ trên trời hay có ngôi nào đã rụng?"
Người hầu gái tìm đến chỗ chàng trai con nhà buôn, đưa quà, rồi hỏi:
"Biển thế nào, vẫn đầy bờ hay đã cạn bớt?"
"Cạn bớt rồi."
"Trăng thế nào, vẫn tròn hay đã khuyết?"
"Khuyết rồi."
"Sao thế nào, vẫn đủ cả trên trời chứ?"
"Không, rụng mất một ngôi rồi."
Người hầu gái trở về, kể lại những câu trả lời ấy cho cô con gái nhà buôn.
"Thưa cha," cô con gái nhà buôn nói với cha, "chàng rể của cha không hợp với con. Con đã có người chồng của con từ lâu rồi, người mà cha đã đập tay giao ước với cha chàng, đã có giao kèo hẳn hoi."
Lập tức người ta cho mời chàng rể thật đến, rồi làm lễ cưới, mở tiệc linh đình, còn viên đại tá thì bị từ chối.
Đám cưới ấy tôi cũng có mặt, uống rượu mật ong, rượu nho, rượu chảy tràn trên ria mép, mà chẳng giọt nào vào miệng.
— Hết —
🏰 Cổ tích
🏰 Cổ tích
🏰 Cổ tích
🏰 Cổ tích
🏰 Cổ tích
🏰 Cổ tích