Liêu Trai: Con ngươi nói chuyện

Phương Đống là học trò đất Trường An, có tiếng là giỏi chữ, nhưng tính lông bông, chẳng giữ lễ phép gì. Hễ ra đường gặp con gái nhà ai đi chơi, chàng lại lẽo đẽo bám theo sau, buông lời cợt nhả.

Hôm trước tiết Thanh minh một ngày, chàng tình cờ dạo ra ngoài thành. Chàng thấy một cỗ xe nhỏ, rèm đỏ, màn thêu, mấy người hầu áo xanh cưỡi ngựa thong thả đi theo. Trong đám ấy có một cô hầu cưỡi con ngựa nhỏ, nhan sắc tuyệt đẹp.

Chàng lân la lại gần ngó, thấy rèm xe vén mở. Ngồi trong xe là một cô gái chừng đôi tám, trang điểm đỏ thắm, rực rỡ, đẹp tới mức cả đời chàng chưa từng thấy. Chàng hoa cả mắt, hồn vía bay đâu mất, nhìn mãi không rời. Khi thì chàng vượt lên trước, khi thì tụt lại sau, cứ thế bám theo xe mấy dặm đường.

Bỗng nghe cô gái gọi con hầu tới sát bên xe, bảo:

— Buông rèm xuống cho ta! Gã điên ở đâu mà cứ nhòm ngó mãi thế?

Con hầu buông rèm, rồi quay lại trừng mắt nhìn chàng, nói:

— Đây là cô dâu mới của cậu Bảy thành Phù Dung về thăm nhà cha mẹ, chứ chẳng phải mấy cô gái quê đâu mà để anh tú tài nhìn càn!

Nói xong, nó vốc một nắm đất dưới vệt bánh xe, tung thẳng vào mặt chàng. Đất bay vào mắt, chàng nhắm tịt lại, không mở ra được. Chàng dụi mắt, nhìn lại thì xe ngựa đã mất hút. Chàng vừa sợ vừa ngờ, đành quay về.

Về nhà, chàng thấy mắt cứ cộm khó chịu mãi. Nhờ người banh mí ra xem, thì thấy trên tròng mắt đã mọc một lớp màng mỏng. Qua một đêm, bệnh càng nặng thêm, nước mắt chảy ròng ròng không ngớt. Lớp màng lớn dần. Chỉ mấy ngày sau, nó đã dày như đồng tiền. Mắt bên phải còn nổi lên một cục xoáy như vỏ ốc. Trăm thứ thuốc đều chẳng ăn thua gì.

Chàng buồn bực tưởng muốn chết, bắt đầu nghĩ tới chuyện sám hối. Nghe nói tụng kinh Quang Minh thì giải được tai ách, chàng kiếm một cuốn, nhờ người dạy cho mà tụng.

Lúc đầu chàng còn bứt rứt, nóng nảy. Lâu dần, lòng chàng yên lại. Sáng tối không có việc gì, chàng chỉ ngồi xếp bằng, lần tràng hạt. Cứ thế được một năm, mọi mối bận lòng trong người đều lặng hết.

Một hôm, chàng bỗng nghe trong mắt phải có tiếng nói nhỏ như tiếng ruồi:

— Tối đen như sơn thế này, bực chết người đi được!

Trong mắt trái có tiếng đáp:

— Hay là cùng nhau ra ngoài dạo một vòng cho khuây khoả?

Rồi chàng thấy trong hai lỗ mũi ngưa ngứa, ngọ nguậy, như có vật gì chui ra, rời khỏi mũi mà đi. Hồi lâu, chúng mới trở về, lại theo lỗ mũi chui vào.

Trong hốc mắt lại có tiếng nói:

— Lâu quá không ra ngó vườn, cây lan trân châu đã khô héo chết mất rồi.

Phương Đống vốn mê hoa lan, trong vườn trồng rất nhiều, ngày nào cũng tự tay tưới. Từ khi mù, chàng bỏ mặc đã lâu, chẳng đoái hoài gì tới. Bỗng nghe câu ấy, chàng vội hỏi vợ:

— Sao lại để cây lan héo chết như thế?

Vợ hỏi chàng làm sao mà biết. Chàng kể lại đầu đuôi. Vợ chạy ra vườn xem, quả nhiên cây lan đã khô queo. Vợ lấy làm lạ lắm.

Từ đó, vợ chàng lặng lẽ nấp trong phòng rình xem. Nàng thấy có những người tí hon từ trong mũi chồng chui ra, nhỏ chưa bằng hạt đậu, vo ve bay thẳng ra cửa. Chúng đi xa dần rồi khuất hẳn. Chốc sau, chúng khoác tay nhau bay về, đậu lên mặt chàng, rồi chui vào như ong như kiến bò về tổ. Cứ như thế hai ba ngày liền.

Rồi chàng lại nghe tiếng bên mắt trái nói:

— Đường hầm này quanh co quá, ra vào chẳng tiện chút nào. Chi bằng ta tự mở lấy một cái cửa.

Bên phải đáp:

— Vách bên tôi dày lắm, khó mở lắm.

Bên trái nói:

— Để tôi thử đục bên này, xong rồi hai ta ở chung.

Liền đó, chàng thấy trong hốc mắt trái như có cái gì đang cào xé âm ỉ. Một lúc sau, chàng mở mắt ra, bỗng thấy rõ đồ đạc trên bàn. Chàng mừng rỡ gọi vợ. Vợ nhìn kỹ, thì thấy lớp màng đã thủng một lỗ nhỏ, tròng đen long lanh lộ ra, vừa bằng hạt tiêu nứt vỏ.

Qua một đêm, lớp màng tan hết. Nhìn kỹ lại, thì mắt ấy có tới hai con ngươi. Còn mắt phải thì cục xoáy vỏ ốc vẫn y như cũ. Bấy giờ mới biết hai người tí hon trong con ngươi đã dọn về ở chung một mắt.

Phương Đống tuy chột một bên, nhưng nhìn còn tỏ hơn người có đủ hai mắt. Từ đó, chàng giữ gìn ăn nói đi đứng hết sức cẩn thận. Người trong làng ai cũng khen chàng là người đức hạnh.

— Hết —