Liêu Trai: Hoàn Hầu

Bành Hảo Sĩ người Kinh Châu, uống rượu ở nhà bạn rồi về. Dọc đường, chàng xuống ngựa đi tiểu, để ngựa gặm cỏ bên vệ đường.

Có một khóm cỏ nhỏ, xanh mượt, rất đáng yêu, vừa nở hoa vàng, sắc rực rỡ chói mắt. Ngựa đã ăn mất quá nửa. Bành nhổ mấy cọng còn lại, ngửi thấy có mùi thơm lạ, bèn cất vào trong áo.

Chàng nhảy lên ngựa đi tiếp. Con ngựa phi như bay, nhanh hết sức. Chàng thấy khoái chí, chẳng còn tính tới đường về, cứ thả cho ngựa chạy tới đâu thì tới.

Bỗng thấy mặt trời đã sát núi, chàng mới định quay ngựa về. Nhưng nhìn quanh chỉ thấy núi non lởm chởm chồng chất, không biết mình đang ở đâu.

Có một người áo xanh đi tới, thấy ngựa đang phì phò hí, bèn nắm lấy hàm thiếc giữ lại, nói:

— Trời đã sắp tối, chủ nhân nhà tôi mời ngài vào nghỉ đêm.

Bành hỏi:

— Đây là đất nào?

Người áo xanh đáp:

— Đất Lãng Trung.

Bành kinh hãi. Chỉ trong nửa ngày, chàng đã đi hơn nghìn dặm. Bèn hỏi:

— Chủ nhân là ai?

— Tới đó tự khắc biết.

— Ở đâu?

— Gần ngay đây thôi.

Người áo xanh bèn dắt ngựa đi thật nhanh, người ngựa như bay. Qua một đỉnh núi, thấy ở lưng chừng núi nhà cửa san sát nhiều lớp, có cả bình phong, màn trướng. Xa xa thấy một đám người áo mũ chỉnh tề, như đang chờ đợi ai.

Bành tới nơi, xuống ngựa, cùng mọi người chắp tay chào nhau.

Chốc lát, chủ nhân bước ra, dáng vẻ cương mãnh, khăn áo đều khác hẳn người đời. Chủ nhân chắp tay chào khách, nói:

— Khách hôm nay, không ai ở xa bằng Bành quân.

Rồi vái Bành, mời đi trước. Bành khiêm nhường, không chịu đi trước ngay. Chủ nhân nắm lấy cánh tay chàng mà dẫn đi. Bành thấy chỗ bị nắm như bị cùm kẹp, đau như muốn gãy, không dám nhường nữa, đành đi trước.

Những người khách sau đó còn nhường nhau. Chủ nhân đẩy người này, kéo người kia. Khách nào cũng rên rỉ, lảo đảo, như không chịu nổi, đành nhất nhất theo lệnh chủ nhân.

Lên tới sảnh đường, đồ bày biện lộng lẫy, cứ hai khách một bàn tiệc. Bành hỏi nhỏ người ngồi cạnh:

— Chủ nhân là ai vậy?

Người ấy đáp:

— Đây là Trương Hoàn Hầu.

Bành sững sờ, không dám ho he nữa. Cả bàn tiệc im phăng phắc.

Rượu đã qua mấy tuần, Hoàn Hầu nói:

— Năm nào cũng làm phiền bà con khách khứa, nay ta bày chén rượu nhạt, để tỏ chút lòng thành. Lại gặp khách phương xa hạ cố tới đây, cũng là cái duyên may. Ta mạo muội có điều muốn xin. Nếu khách còn tiếc vật ấy, thì ta cũng không ép.

Bành đứng dậy hỏi:

— Ngài muốn xin vật gì?

Hoàn Hầu nói:

— Con ngựa của khách đã có cốt tiên rồi, người trần không còn sai khiến được nữa. Ta muốn mua ngựa khác đổi cho, ông nghĩ sao?

Bành thưa:

— Xin kính dâng ngài, không dám nhận đổi.

Hoàn Hầu nói:

— Ta sẽ trả ơn bằng một con ngựa tốt, lại còn ban cho một vạn lạng vàng.

Bành rời chiếu, phủ phục tạ ơn. Hoàn Hầu sai người đỡ chàng dậy.

Chốc lát, rượu thịt dọn ra la liệt. Mặt trời lặn, sai thắp nến. Mọi người đứng dậy cáo từ, Bành cũng xin về. Hoàn Hầu hỏi:

— Ông ở xa tới, giờ về đâu?

Bành nhìn người ngồi cùng bàn, nói:

— Tôi đã xin ông này cho ở trọ rồi.

Hoàn Hầu bèn rót rượu chén lớn mời khắp lượt khách, rồi nói với Bành:

— Cỏ thơm ông cất trong áo, khi còn tươi thì ăn vào thành tiên được, khi đã khô thì dùng để hóa vàng. Cứ bảy cọng cỏ, được một vạn lạng vàng.

Rồi sai tiểu đồng mang ra một phương thuốc trao cho Bành. Bành lại lạy tạ. Hoàn Hầu lại nói:

— Ngày mai ra chợ, ông cứ tùy ý chọn con nào tốt nhất trong đàn ngựa, không cần mặc cả với người bán, ta tự sẽ trả.

Lại bảo mọi người:

— Khách phương xa về nhà, các vị góp chút lộ phí giúp ông ấy.

Mọi người dạ dạ.

Chén cạn, mọi người tạ từ đi ra. Dọc đường, Bành mới hỏi tên họ, thì người ngồi cùng bàn là Lưu Tử Huy. Đi cùng nhau hai ba dặm, qua một ngọn đồi thì thấy làng xóm. Mọi người cùng đưa Bành tới nhà Lưu, bấy giờ mới kể chuyện lạ.

Nguyên trong làng, năm nào cũng mở hội tế ở đền Hoàn Hầu, giết lợn mổ dê, bày tuồng hát, đã thành lệ. Lưu là người đứng đầu việc ấy. Ba hôm trước, hội tế vừa xong. Trưa hôm nay, nhà nào cũng có một người tới mời qua núi. Hỏi thì người ấy nói năng mập mờ, chỉ giục giã rất gấp. Qua núi thấy nhà cửa đình đài, ai nấy đều kinh hãi ngờ vực. Sắp tới cửa, sứ giả mới nói thật, mọi người cũng không dám lui. Sứ giả bảo:

— Các vị tạm tụ cả ở đây. Đã cho đi mời một vị khách phương xa, sắp tới rồi.

Thì ra chính là Bành.

Mọi người kể lại, ai cũng kinh ngạc. Những người bị Hoàn Hầu nắm tay đều đau buốt cánh tay. Cởi áo soi đèn xem, thì da thịt chỗ ấy tím đen cả. Bành nhìn tay mình, cũng y như vậy.

Mọi người về rồi, Lưu trải chăn cho Bành ngủ.

Sáng ra, người trong làng tranh nhau mời khách, lại đưa Bành ra chợ xem ngựa. Hơn mười ngày, xem tới mấy chục con, mà chẳng có con nào tốt. Bành cũng đã tính đành chọn tạm một con.

Lại ra chợ, gặp một con ngựa, cốt cách có vẻ tốt. Cưỡi thử thì thần tuấn không gì sánh nổi. Chàng cưỡi thẳng về làng, đợi người bán tới lấy tiền. Quay lại tìm thì người ấy đã đi mất.

Bành bèn từ biệt người trong làng để về. Mỗi người đều tặng chàng ít tiền làm lộ phí.

Con ngựa một ngày đi năm trăm dặm. Về tới nhà, chàng kể lại mình từ đâu về, chẳng ai tin. Tới khi lấy trong túi ra những sản vật đất Thục, mọi người mới lấy làm lạ.

Cỏ thơm đã khô từ lâu, đếm ra vừa đúng bảy cọng. Chàng làm theo phương thuốc mà hóa vàng, nhà bỗng chốc giàu to.

Chàng bèn kính cẩn trở lại chốn cũ, một mình cúng tế ở đền Hoàn Hầu, mở tuồng hát ba ngày rồi mới về.

— Hết —