Trên dãy núi Đen ở xứ Uên, có một cái hồ tên là Lin y Van Vác. Một lần, chàng chăn cừu làng Mít-vai dắt đàn cừu non của mình tới bên bờ hồ ấy, rồi nằm nghỉ trong khi chúng gặm cỏ.
Bỗng từ làn nước tối sẫm của mặt hồ, chàng thấy ba thiếu nữ nhô lên. Họ lắc mái tóc cho những giọt nước sáng lấp lánh rơi xuống, rồi lướt vào bờ, đi dạo giữa đàn cừu của chàng. Họ đẹp hơn hẳn người trần, và chàng đem lòng yêu cô gái đi lại gần mình nhất. Chàng đưa cho nàng mẩu bánh mì chàng mang theo. Nàng cầm lấy, nếm thử, rồi hát cho chàng nghe:
"Bánh mì của chàng nướng cứng quá,
Bắt được em đâu có dễ dàng."
Rồi nàng cười vang, chạy về phía hồ.
Hôm sau, chàng mang theo thứ bánh mì nướng chưa kỹ bằng hôm trước, rồi ngồi chờ ba thiếu nữ. Khi họ lên bờ, chàng lại đưa bánh mì như lần trước. Thiếu nữ nếm thử, rồi hát:
"Bánh mì của chàng chưa nướng chín,
Em chẳng lấy chàng đâu."
Và nàng lại biến mất giữa những làn sóng.
Đến lần thứ ba, chàng chăn cừu làng Mít-vai lại tìm cách làm cho thiếu nữ đoái hoài. Lần này chàng đưa cho nàng mẩu bánh mì chàng nhặt được, đang trôi lềnh bềnh gần bờ. Nàng ưng ý, và hứa sẽ làm vợ chàng nếu hôm sau chàng nhận ra được nàng giữa các chị em.
Đến hẹn, chàng chăn cừu nhận ra người yêu nhờ sợi quai dép của nàng. Nàng bảo chàng rằng nàng sẽ là một người vợ tốt chẳng kém bất cứ cô gái trần gian nào, miễn là chàng không đánh nàng ba lần vô cớ. Lẽ dĩ nhiên chàng cho rằng chuyện ấy không bao giờ có thể xảy ra. Rồi nàng gọi từ dưới hồ lên ba con bò cái, hai con bò đực kéo cày và một con bò mộng làm của hồi môn, và chàng đưa nàng về nhà làm vợ.
Năm tháng trôi qua trong hạnh phúc. Chàng chăn cừu và nàng tiên hồ có với nhau ba đứa con. Nhưng một hôm, hai vợ chồng đi dự lễ rửa tội. Nàng bảo chồng đường xa đi bộ mệt lắm, thế là chàng bảo nàng đi dắt ngựa ra.
"Em sẽ đi," nàng nói, "nếu chàng vào nhà lấy giúp em đôi găng tay em để quên."
Nhưng khi chàng cầm đôi găng tay quay ra, chàng thấy nàng vẫn chưa đi dắt ngựa. Chàng bèn lấy đôi găng tay vỗ khẽ lên vai nàng, nói:
"Đi đi, đi đi nào."
"Thế là một lần rồi đấy," nàng nói.
Một lần khác, hai vợ chồng đi dự đám cưới. Giữa lúc mọi người xung quanh đang vui vẻ, cười đùa, thì nàng tiên hồ bỗng nức nở khóc.
Chồng nàng vỗ nhẹ lên vai nàng, hỏi: "Sao em lại khóc?"
"Vì họ đang bước vào cảnh khổ. Và cảnh khổ cũng đang tới với chàng, vì đó là lần thứ hai chàng đánh em vô cớ. Hãy cẩn thận. Lần thứ ba là lần cuối cùng."
Từ đó người chồng hết sức cẩn thận, không bao giờ đánh nàng nữa. Nhưng một hôm, ở một đám tang, nàng bỗng phá lên cười, cười mãi không thôi. Người chồng quên mất, chạm vào vai nàng hơi mạnh tay, nói:
"Giờ này mà là lúc để cười sao?"
"Em cười," nàng nói, "vì những người chết đã thoát khỏi cảnh khổ. Còn cảnh khổ của chàng thì đã tới rồi. Cái đánh thứ ba, cái đánh cuối cùng, đã tới rồi. Cuộc hôn nhân của chúng ta đã chấm dứt. Vĩnh biệt chàng."
Nói rồi nàng đứng dậy, bỏ đi, về thẳng nhà.
Về tới nhà, nàng nhìn quanh tổ ấm của mình, rồi gọi đàn gia súc nàng đã mang theo:
"Bò vằn ơi, bò trắng lốm đốm,
Bò khoang ơi, bò tàn nhang gan dạ,
Bò già mặt trắng, bò xám Giê-rin-gơ,
Cùng bò mộng trắng từ bờ biển nhà vua,
Bò đực xám, và bê con đen nhánh,
Tất cả, tất cả, theo ta về nhà."
Lúc ấy con bê đen vừa bị giết thịt, đang treo trên móc. Thế mà nó tuột khỏi móc, sống lại khoẻ mạnh, đi theo nàng. Còn hai con bò đực, dù đang kéo cày ngoài ruộng, cũng kéo lê cả cái cày theo mà làm theo lời nàng. Thế là nàng chạy trở về hồ, đàn gia súc theo sau, rồi cùng chúng lao xuống làn nước tối sẫm.
Cho tới tận ngày nay, người ta vẫn còn thấy luống cày mà cái cày để lại khi bị kéo lê qua núi xuống tới cái hồ.
Nàng chỉ quay lại thêm đúng một lần, khi các con trai nàng đã khôn lớn. Lần ấy nàng truyền cho họ phép chữa bệnh, nhờ đó họ được người đời gọi là Mê-đi-gôn Mít-vai, tức là các thầy thuốc làng Mít-vai.
— Hết —
🏰 Cổ tích
🏰 Cổ tích
🏰 Cổ tích
🏰 Cổ tích
🏰 Cổ tích
🏰 Cổ tích