Người chồng vô hình

Ngày xửa ngày xưa có một ông vua và một bà hoàng hậu, như bao ông vua bà hoàng khác, có ba cô con gái, cô nào cũng xinh đẹp. Nhưng xinh nhất là cô út, tên là A-ni-ma. Một hôm ba chị em đang chơi ngoài đồng cỏ, A-ni-ma thấy một bụi cây nở hoa rất đẹp. Muốn mang nó về trồng trong vườn mình, nàng nắm lấy gốc mà nhổ, nhổ mãi, nhổ mãi. Cuối cùng bụi cây bật ra, và nàng thấy bên dưới có một cầu thang dẫn sâu xuống lòng đất. Vốn là cô gái gan dạ, lại rất tò mò muốn biết cầu thang dẫn tới đâu, chẳng gọi các chị, nàng cứ thế bò xuống cầu thang, xuống mãi, xuống mãi một quãng rất dài, cho tới khi lại ra tới chỗ trời quang, ở một xứ sở nàng chưa từng thấy. Cách đó không xa, ngay trước mặt nàng, là một toà cung điện lộng lẫy.

A-ni-ma chạy về phía cung điện. Tới cửa, nàng gõ vòng cửa, cửa tự mở ra mà chẳng có ai. Nàng bước vào, thấy bên trong toàn tường đá cẩm thạch, đồ trang hoàng sang trọng. Nàng đi tới đâu, tiếng nhạc du dương vang lên theo tới đó. Cuối cùng nàng tới một căn phòng có những chiếc ghế dài êm ái, nàng ngả mình xuống một chiếc vì mệt sau một hồi tìm kiếm. Vừa ngả xuống, đã có một chiếc bàn có bánh xe tự lăn về phía nàng, chẳng ai đẩy, trên bàn bày đầy trái cây ngon lành, bánh ngọt và đủ thứ đồ uống mát lạnh. A-ni-ma ăn uống bao nhiêu tuỳ thích, rồi thiếp đi, mãi tới khi trời nhá nhem tối mới tỉnh. Lúc ấy có hai cây chân nến lớn, mỗi cây cắm ba ngọn nến, từ trên không bay tới, lượn qua không trung rồi đậu xuống mấy chiếc bàn bên cạnh nàng, nên nàng có đủ ánh sáng. Nhưng nàng kêu lên:

— Ôi, con phải về với cha mẹ thôi. Làm sao về được? Làm sao về được đây?

Lúc ấy một giọng nói dịu dàng bên cạnh nàng cất lên:

— Hãy ở lại với ta, làm vợ ta, nàng sẽ có mọi thứ lòng nàng mong muốn.

A-ni-ma run rẩy sợ hãi kêu lên:

— Nhưng chàng là ai? Chàng là ai? Hãy ra đây cho ta nhìn thấy chàng.

Nhưng giọng nói đáp:

— Không, không được, điều ấy bị cấm. Nàng không bao giờ được nhìn mặt ta, không thì ta phải xa nhau, vì mẹ ta, bà hoàng hậu, không muốn ta lấy vợ.

Giọng nói ngọt ngào quá, mà A-ni-ma lại thấy cô đơn quá, nên nàng bằng lòng làm vợ chàng. Hai người sống với nhau hạnh phúc, dù chàng chẳng bao giờ tới gần nàng trước khi trời tối hẳn, để nàng không nhìn thấy chàng. Nhưng được ít lâu, giữa bao nhiêu cảnh huy hoàng và hạnh phúc ấy, A-ni-ma bắt đầu thấy buồn chán, nàng nhớ người thân, bèn nói với chồng:

— Chàng cho em về thăm cha, thăm mẹ, thăm các chị yêu quý của em được không?

— Không, không được đâu nàng ơi, giọng người chồng đáp. Nàng gặp lại họ thì sẽ sinh chuyện chẳng lành, rồi nàng với ta phải xa nhau.

Nhưng nàng cứ nài mãi, xin cho về thăm nhà, hay ít ra cho người nhà tới thăm nàng, mãi rồi chàng cũng bằng lòng. Chàng gửi lời mời cha mẹ và các chị nàng tới ở chơi với nàng ít ngày, vào đúng dịp chàng phải đi vắng.

Thế là nhà vua, hoàng hậu và hai cô chị của A-ni-ma tới, trầm trồ trước cảnh huy hoàng nơi ở mới của nàng, nhất là ngạc nhiên khi thấy có những bàn tay vô hình hầu hạ, làm cho họ mọi việc họ muốn. Nhưng hai cô chị chẳng mấy chốc vừa tò mò vừa ghen tị. Họ không sao đoán ra chồng em mình là ai, là gì, mà lại ghen với em có một cơ ngơi kỳ diệu đến thế.

Thế là một cô bảo:

— Nhưng A-ni-ma, sao em lại lấy một người mà chẳng bao giờ được nhìn mặt? Hẳn phải có lý do gì đó chàng mới không chịu ra mặt. Có khi chàng dị dạng, hay có khi là một con thú nào đó đội lốt người.

A-ni-ma bật cười:

— Chàng chẳng phải thú vật đâu, em biết chắc thế. Mà các chị xem chàng tốt với em biết bao. Tốt nết mới là đẹp, chàng có không đẹp trai thì em cũng chẳng cần.

Nhưng hai cô chị cứ một mực bảo hễ đã có gì phải giấu thì ắt có điều gì không ổn, mãi rồi họ thuyết phục được cả hoàng hậu mẹ nàng. Lúc ra về, hoàng hậu bảo nàng:

— A-ni-ma, mẹ nghĩ con nên biết chồng con là ai, là gì. Con chờ lúc chàng ngủ say thì thắp đèn lên, xem chàng ra sao.

Ít lâu sau mọi người ra về. Ngay đêm ấy chồng nàng lại tới bên nàng, nhưng nàng đã chuẩn bị sẵn một cây đèn dầu và một đốm lửa để châm. Nghe chàng đã ngủ say bên cạnh, nàng thắp đèn lên nhìn chàng. Nàng sung sướng thấy chàng rất đẹp trai, thân hình khoẻ mạnh, cân đối. Nhưng đang ngắm chàng, tay nàng run lên vì vui sướng, và ba giọt dầu từ cây đèn rơi xuống má chàng. Chàng choàng tỉnh, thấy nàng, biết nàng đã thất hứa, bèn nói:

— Ôi A-ni-ma, ôi A-ni-ma, sao nàng lại làm thế? Giờ ta phải xa nhau, cho tới khi nàng thuyết phục được mẹ ta, bà hoàng hậu, cho nàng gặp lại ta.

Vừa dứt lời thì sấm rền vang, đèn tắt phụt, A-ni-ma ngã xuống đất ngất lịm. Khi nàng tỉnh dậy, cung điện đã biến mất, nàng thấy mình đang ở giữa một bãi hoang lạnh lẽo, trơ trọi. Nàng đi, đi mãi, tới một căn nhà bên đường. Ở đó có một bà lão đón nàng vào, cho nàng ăn uống, rồi hỏi sao nàng lại tới đây. A-ni-ma kể hết mọi chuyện đã xảy ra với mình, bà lão bảo:

— Con đã lấy cháu ta, con trai của chị ta, mà ta e chị ta sẽ chẳng bao giờ tha thứ cho con. Nhưng con hãy lấy hết can đảm, tới gặp chị ta mà đòi chồng. Con làm được mọi việc chị ta bắt làm thì chị ta phải trả chồng cho con. Cầm lấy cành cây nhỏ này. Nếu chị ta bắt con làm cái việc ta đoán, con cứ đập nó xuống đất ba lần, sẽ có người tới giúp.

Rồi bà chỉ cho A-ni-ma đường tới chỗ mẹ chồng nàng. Vì đường xa, bà còn chỉ cho nàng chỗ tìm một người em gái khác của bà, có thể giúp được nàng. Thế là nàng tới một căn nhà khác dọc đường, gặp một bà lão khác, kể cho bà nghe chuyện mình. Bà lão này, cũng là em gái bà hoàng hậu, cho nàng một chiếc lông quạ, chỉ cho nàng cách dùng.

Cuối cùng A-ni-ma tới cung điện của bà hoàng hậu, mẹ người chồng vô hình của nàng. Tới trước mặt bà, nàng đòi gặp chồng.

— Cái gì, đồ người trần hèn mọn kia! Hoàng hậu thét lên. Sao ngươi dám lấy con trai ta?

— Đó là do chàng chọn, A-ni-ma đáp. Giờ con đã là vợ chàng. Hẳn bà sẽ cho con gặp chàng thêm một lần nữa.

— Được, hoàng hậu nói. Nếu ngươi làm được những việc ta đòi, ngươi sẽ được gặp lại con ta. Trước tiên, hãy vào cái kho kia, bọn quản gia ngu ngốc của ta đã đổ lúa mì, yến mạch và gạo lẫn cả vào thành một đống to. Nếu tới tối ngươi tách được chúng thành ba đống, có lẽ ta sẽ chiều theo ý ngươi.

Thế là A-ni-ma bị dẫn tới cái kho lớn của hoàng hậu. Trong đó có một đống thóc lúa khổng lồ trộn lẫn vào nhau. Người ta để nàng ở lại một mình, đóng cửa kho lại. Nàng chợt nhớ tới cành cây nhỏ em gái hoàng hậu đã cho, bèn đập nó xuống đất ba lần. Lập tức hàng nghìn con kiến từ dưới đất chui lên, bắt tay vào làm việc với đống thóc. Có con tha lúa mì về một góc, có con tha yến mạch về góc khác, số còn lại khuân gạo về góc thứ ba. Tới tối, thóc lúa đã được tách riêng ra hết. Hoàng hậu tới mở cửa cho A-ni-ma ra, thấy việc đã làm xong.

— Ngươi đã được người giúp, bà thét lên. Mai ta sẽ xem ngươi có tự làm được việc gì không.

Hôm sau hoàng hậu dẫn nàng lên một căn gác xép rộng trên nóc cung điện, gần như chất đầy lông ngỗng, lông vịt nhung và lông thiên nga. Bà lấy trong tủ ra mười hai tấm đệm mà bảo:

— Nhìn mấy tấm đệm này. Hết hôm nay ngươi phải nhồi bốn tấm bằng lông thiên nga, bốn tấm bằng lông vịt nhung, còn lại nhồi bằng lông ngỗng. Làm xong rồi ta sẽ xem.

Nói rồi bà bỏ A-ni-ma lại, đóng cửa khoá trái. A-ni-ma nhớ tới món quà người em gái kia của hoàng hậu cho, bèn lấy chiếc lông quạ ra phẩy ba lần. Lập tức chim, chim, rồi lại chim bay qua cửa sổ vào, con nào cũng nhặt ra từng loại lông, nhồi vào đệm, nên chưa tới tối, mười hai tấm đệm đã được nhồi đầy đúng như lời hoàng hậu.

Chiều tối hoàng hậu lại vào, vừa thấy việc thứ hai đã xong, bà bảo:

— Lại có người giúp ngươi rồi. Ngày mai ngươi sẽ phải làm một việc chỉ mình ngươi làm được.

Hôm sau hoàng hậu cho gọi nàng tới, đưa cho nàng một cái lọ nhỏ và một lá thư mà bảo:

— Mang những thứ này tới cho em gái ta, nữ hoàng cõi âm, rồi mang về cho ta thật cẩn thận thứ bà ấy đưa cho ngươi. Lúc ấy may ra ta sẽ cho ngươi gặp con trai ta.

— Làm sao con tìm được em gái bà? A-ni-ma hỏi.

— Cái đó thì ngươi tự đi mà tìm, hoàng hậu đáp.

Nói rồi bà bỏ đi.

A-ni-ma tội nghiệp chẳng biết đi lối nào. Nhưng đang đi thì có một giọng nói khẽ bảo bên tai, mà nàng chẳng thấy ai:

— Nàng hãy mang theo một đồng xu bằng đồng và một ổ bánh mì, đi xuống cái hẻm sâu đằng kia, tới khi gặp một con sông sâu, nàng sẽ thấy một ông lão chở người qua sông. Nàng ngậm đồng xu giữa hai hàm răng, để ông lấy, ông sẽ chở nàng qua, nhưng đừng nói gì với ông. Sang bên kia sông, nàng sẽ tới một cái hang tối, cửa hang có một con chó dữ. Nàng cho nó ổ bánh mì, nó sẽ để nàng đi qua, rồi chẳng mấy chốc nàng sẽ gặp nữ hoàng cõi âm. Bà cho gì thì nàng cứ cầm lấy, nhưng hãy coi chừng, chừng nào còn ở trong hang thì đừng ăn gì, cũng đừng ngồi xuống.

A-ni-ma nhận ra giọng chồng mình. Nàng làm đúng mọi điều chàng dặn, tới khi gặp nữ hoàng cõi âm. Nữ hoàng đọc lá thư nàng trao, rồi mời nàng ăn bánh uống rượu, nhưng nàng lắc đầu từ chối, chẳng nói một lời. Nữ hoàng cõi âm bèn đưa cho nàng một chiếc hộp chạm trổ kỳ lạ mà bảo:

— Mang cái này về cho chị ta, nhưng hãy coi chừng, dọc đường đừng có mở ra, kẻo gặp chuyện chẳng lành.

Rồi bà cho nàng về.

A-ni-ma đi trở ra qua con chó lớn, qua con sông tối. Vào tới khu rừng bên kia sông, nàng không cưỡng nổi ý muốn mở chiếc hộp. Nàng vừa mở ra, cả một bầy búp bê tí hon nhảy ra ngoài, nhảy múa trước mặt nàng, quanh người nàng, trò tinh nghịch của chúng làm nàng vui thích lắm. Nhưng chẳng mấy chốc trời bắt đầu tối, nàng muốn cho chúng vào lại trong hộp, thì chúng chạy biến đi, nấp sau các gốc cây, và A-ni-ma biết mình không thể bắt chúng về được nữa. Nàng ngồi xuống đất mà khóc, khóc mãi, khóc mãi. Nhưng cuối cùng nàng lại nghe giọng chồng:

— Nàng xem, tính tò mò của nàng lại gây ra chuyện gì đây. Nàng chẳng thể mang chiếc hộp về cho mẹ ta nguyên vẹn như dì ta, nữ hoàng cõi âm, đã trao cho nàng. Thế là ta sẽ không bao giờ gặp lại nhau nữa.

Nghe thế A-ni-ma oà lên khóc than thảm thiết tới mức chàng động lòng thương mà bảo:

— Nàng thấy cành vàng trên cái cây đằng kia không? Hãy bẻ nó, đập xuống đất ba lần, rồi xem điều gì sẽ xảy ra.

A-ni-ma làm theo lời chàng, chẳng mấy chốc bầy búp bê tí hon từ sau các gốc cây chạy ra, tự nhảy vào trong hộp. Nàng vội đóng hộp lại, mang về cho hoàng hậu, mẹ chồng nàng.

Hoàng hậu mở hộp, thấy đủ cả bầy búp bê trong đó thì cười phá lên mà bảo:

— Ta biết ai đã giúp ngươi. Ta chẳng làm gì được nữa. Có lẽ ngươi phải được lấy con trai ta thôi.

Bà vừa dứt lời, chồng A-ni-ma đã hiện ra, đón nàng về với mình, và hai người sống hạnh phúc mãi mãi về sau.

— Hết —